Mostrando entradas con la etiqueta radio. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta radio. Mostrar todas las entradas

martes, 26 de diciembre de 2023

Emitindo un aragonés ecolochico. Tierra de barrenaus 10x08

Programa popurrí de tot que, como s'emite lo nadal, empecipia con la millor canción de nadal que s'haiga escrito nunca y, probablement, la unica buena: Fairy tale of New York, escrita por lo feneixiu Shane MacGowan, cantaire de The Pogues. Pero como odeo lo nadal, a escape me torno Mr Scrooge y voi con l'atra millor pieza que i hai pa istos días.

 

Empecipiamos con bella reflexión sobre los días que estié visitando la Feria d'o Libro Aragonés de Monzón, a on que podié presentar Parola de diaplerona y compartir con qui me visitez muit buenos raticos charrutiando en aragonés. 

Seguimos dando notorio d'uns companyers andaluces que son veyendo menazada la suya voz. Radio Almaina ye patindo la censura d'o gubierno suyo y dende la resta de l'estau no podemos fer que refirmar la suya luita que ye la nuestra. Si nos tocan a una, nos tocan a todas. Las radios libres tenemos un papel fundamental pa trencar la incomunicación y l'oligopolio informativo y, por ixo, nos quieren calladetas, asinas que dende Tierra de barrenaus, firme solidaridat y un abrazo pa las compas andaluzas y la suya campanya.

Tornamos t'Aragón pa charrar d'o zaguer Congreso d'Ecologistas en Acción a on que, entre atras cosas, s'apreb´ço un documento a favor d'as luengas propias d'Aragón, que demandaba la tornada d'a Dirección Cheneral de Politica Lingüistica, d'as subvencions a las organizacions en desfensa d'a diversidat lingüistica y, sobre tot, la oficialidat d'aragonés y catalán. Iniciativa muit bienvenida que s'encierta en lo tiempo con una campanya por la recuperación d'a espluca de Chaves que son empentando de conchunta con APUDEPA y atras entidaz.

 Lo cutiano viache mosical d'o programa va de Fe de ratas u La raíz, dica Vinos Chueca, protagonistas d'a canción d'a calaixera u Daniel Higiénico, qui estió fa poco en Zaragoza presentando lo suyo zaguer disco Demasiado viajo para el reaggaeton.

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #159

 


martes, 10 de octubre de 2023

Cosas que me farían goyo (un lunes de tardes)

Ye lunes de tardes, de cansera y poca fayena, y me da por pensar...

Remero l’antipregón, que estió tot un exito. Un ciento de personas, de toda mena y edaz, cuasi todas buena chent, s’arrocloron en la carrera Sant Agustín pa empecipiar bien la Fiesta Gran de Zaragoza, en la borina que organizó Radio Topo. Como parte d’a radio, facié lo mio redolín de barra. Iba atarrantau, servindo a tot meter, y una persona se m’acercó. L’absurda conversa estió alto u baixo asinas:

- Una biera y un libro

- ¿Litro de qué?

- No, no. Una biera y un libro - marcando la B.

- ¿Ein? - me quedo mirando entazaga un momentet por si tenebanos bel libro que se vendese y no me’n heba enterau - Lo siento, pero no t’entiendo.

- Un libro - se me mira un poquet desesperada - Rai, la biera nomás.

Rato dimpués, muito rato dimpués, barrunto que, qui fuese, sabeba que escribo u mesmo m’ha leyiu y simplament quereba compartir-lo, como tantas vegadas demando por rez. ¿Y qué le voi a fer si soi lentico? ¡Bi ha habiu tantas vegadas que he entendiu las cosas cuan ya no valeba pa cosa entender-las! Me siento como Homer cuan se fa feriant y Wiggum preba de sobornar-lo.
 
Me faría goyo d’estar mas agudico y centrar-me mas en lo que m’ocurre arredol y no estar tot lo día pensando en siet cosas de vez. Me faría goyo de poder viachar en lo tiempo, ista y muitas atras vegadas, y tener la oportunidat de responder lo que en veras pertocaba.
 
En la radio charran de libros. Ye una sección semanal d’una emisora de prestichio. Bi va la saputalla a fer la retolica, fan un concurso de relatos que i participo - con poco exito, por agora - y entrevistan a autoras. Lo tema de debat ye cómo organiza la chent las suyas bibliotecas personals. Cuantos s’encarranyan porque i hai chent que fa doble ringlera de libros por repalmar, amagando con los de debant los de dezaga. U mesmo ¡blasfemia! que aproveita los espacios vuedos d’os libros chicoz pa calar-ne en horizontal. I hai cuasi unanimidat en que ixo ye barbarie y que los suyos millars de libros son toz en ringlera unica, verticals, y ordenaus por autors, tematicas y atros criterios de buena lectora.
 
A los cuatre días d’entrar a vivir en lo mío piso de 51 metros cuadraus, ya no i culliba mas libros, en los repalmars. M’habié de buscar las manyas pa ir calando tot lo que m’he mercau u m’han regalau en istos anyos: la casa d’o lugar, un traster que tenemos dende habe bel anyo y, prou que sí, segundas ringleras y libros en horizontal, en caixas, calaixos, almariez y en cualsequier puesto que se m’ocurra. Bendigo las bibliotecas, que m’ufreixen lectura que no ocupa espacio, y lo libro electronico por la mesma razón.
 
Me faría goyo de poder pontificar sobre cómo ordeno la mía librería. U ya no pontificar, sino mesmo poder ordenar-la, cosa que no he conseguiu fer que dos vegadas en quince anyos. Y poder decir que poseyo toz los libros que he leyiu y que ixo d’o libro electronico ye una modernez y que como buen lector leigo en papel y ni pensaría en piratear un libro.
 
Se me queda un ratico libre y me meto a aprestar contenius pa lo programa de radio. Tiengo un archivo a on que voi anotando ideyas pa seccions, cancions, temas pa charrar-ne, notas pa programas especials y asinas-asinas. Voi trigando-ne. “No me vaga de fer-lo. Masa embolique. Convidau de mal quedar porque ye aqueferau u vive luent u lo que siga.” A la fin, sota, caballo y rei: meto unas cancions, leigo un relato, charro de bel tema d’actualidat y, arredol d’ixo, basteixo una nueva edición de TdB que aspero que faiga honra pa l’aragonés y qui l’ascuita, pero que ye bien luent d’o que querría fer.
 
Me faría goyo de tener mas tiempo y recursos, de conoixer millor todas las posibilidaz tecnicas que da la radio y los medios informaticos que i hai y que, dimpués, en la edición, quedase lo soniu mas limpio, y poder desarrollar todas las ideyas que he iu anotando en archivos y libretas por tantos anyos.
 
Chusto en acabando iste post m’escribo con la mía parella y charramos de aprender a renunciar, a aconortar-se, a aceptar que i hai cosas de mal cambiar. Tot y que talment bel día tienga una casa gran, que i cullan toz los libros, bien ordenadicos. U tiempo pa gravar cualsequier sanselada que se m’ocurra. Lo d’os viaches en lo tiempo y fer-me mas agudo, ya lo veigo mas embolicau.

domingo, 17 de noviembre de 2019

Lo chilo d'o sereno y atras historias d'a radio. Tierra de barrenaus 6x06 Especial d'Estrela a estrela

La radio lo resiste tot. Qualsiquier revolución comunicativa y tecnolochia que bi haiga habiu dende que se inventó ha arramplau con tot. Pero la radio contina con la mesma vida de siempre. Cambea, prou que sí, como tot en ista vida. Adaptando-se a internet y los dispositivos portatils. Y tamién a las modas comunicativas de cada momento. Pero en lo basico, sigue igual.



La novena edición de D'estrela a estrela se celebró iste 16 de noviembre. Tot un diya a on que la programación de Radio Topo, dende lo maitín luego dica la nueit, se fa de raso en aragonés y catalán, las dos luengas propias d'Aragón. Tenié la oportunidat de compartir lo mío programa con Miguel y Dabi, atros dos apasionaus d'a radio que participoron en lo mitico -y breu- programa de A hora charrante.

Miguel, antimás, ha empecipiau un nuevo prochecto radiofonico en Zintzilik Irratia de Errentería, El grito del sereno, a on que fan bella mena de late night bien divertiu. Nos presienta lo suyo programa y, chunto con Dabi recordamos A hora charrante, charramos de fer radio y tamién d'ascuitar-la, animando a toda la chent a que aproveite los recursos tecnicos que tenemos tant a man actualment y empecipie a fer lo suyo propio prochecto.

lunes, 6 de agosto de 2018

Johan Ferrandez d'Heredia, Os paisaches de y recomendacions de verano. Tierra de barrenaus 4x12

L'estudio d'a historia d'Aragón en la secundaria ye, en la mia opinión, prou radiu. Pasé por colechio y instituto sin saber que las quatre cosetas prou basicas. Ni me nombroron en totz aquells anyos l'aragonés, ni prou que a Johan Ferrandez d'Heredia, una d'as personas mas importants y influyents d'o sieglo XIV en Aragón. Mesmo ya d'adulto m'ha costau una mica trobar-ne información. Asinas que bien se vale que conoixeba a Guillén Tomás qui conoixe muit bien iste personache y tot lo medievo. Nos explica toda la suya figura y por qué ye tant important pa la chent que amamos y estudiamos l'aragonés.



En la segunda entrevista, Chuserra Barrios nos parla d'o suyo blog "Os paisaches de", un d'os pocos supervivients que continan, terne que terne, escribindo en aragonés. Nos i trobamos con viaches por tot lo mundo, y por luengas arrienda que tienen los suyo propios problemas. Beluns compartius con l'aragonés, belatros bien diferents. Tot ixo, complementau con fotos bien pinchas d'os puestos por a on que viacha.

En acabando lo programa, me permito la bamba de recomendar-tos que fer con lo vuestro tiempo libre d'iste verano. Series, libros, comics, ... entretenimiento de toda mena por si tos aburritz. Y antimás, la nueva sección de "Cancions blasfemas", lo resumen d'o blog y bella mica de mosica.

La temporada ya ye a pocas d'acabar-se, asinas que torno a animar-tos a que m'escribatz contando qué tos ha pareixiu, qué tos ha feito mas goyo y qué no pas y sobre tot, que queretz que faiga en la cinquena temporada que, si no cambio d'horario ni garra atra cosa rara, s'estrenará lo venient 7 d'octubre. Pero antes de tot ixo, lo programa de setiembre, con Ruben, Dabi y totz los TEMAZOS.

martes, 9 de enero de 2018

Pegallos de l'augua, la senda amarilla y l'aragonés en la Chacetania. Tierra de barrenaus 4x04

Empecipiamos l'anyo con un programa que se mira bien t'o norte d'o país y con muitas novedatz. Entre atras, quasi totz los colaboradors que charran por primer vegada en lo programa.



Chorche, responsable d'o Centro de recuperación de pegatinas, nos charra d'a suya primer publicación. Una revista que replega parte d'a suya colección de pegallos de tematica relativa a l'augua y a la suya desfensa. Dende Monzón nos plega ista intresant propuesta que no tos podetz perder.

Alfredo, autor d'o blog Ibons y crabas, nos charra d'a Senda amarilla, una cursa un poquet larga, pero de buen fer, y que nos leva por los repolius paisaches de Sobrepuerto, dica lo lugar d'Ainielle, protagonista d'a novela de Julio Llamazares.

Acabamos lo programa con Ánchel, d'o Seminario Aragonés de Sociolingüistica, que nos presienta las conclusions d'o treballo que fació, de conchunta con Natxo Sorolla, sobre l'aragonés en la comarca d'a Chacetania.

Estrenamos nueva sección mensual, an que la mitica y historica sala zaragozana Arrebato nos presienta la suya programación. Y como de cutio, mosica, reivindicación, humor, y tot lo que te cal ta la suya dosi mensual de radio en aragonés.





viernes, 9 de diciembre de 2016

Versions. Tierra de barrenaus radio 3x03

En aprestando lo zaguer programa d'a temporada pasada de Tierra de barrenaus radio, habié de trigar una canción que estase una versión. Tardé un ratet en esleixir-ne una y quan lo facié sisquiera sabeba qui yera l'interprete d'a orichinal. A canción trigada estió 54-46 de Fermín Muguruza. A orichinal ye de Toots and the Maytals. Asinas descubrié a ixa grandisma colla que estianyo aspero poder disfrutar en o Viñarock.

Pensando-ie, prencipié a buscar atras versions. Y en facié una lista. Y china chana, la lista fue creixendo y creixendo y pasó d'a trentena de titols. Y decidié de fer un programa con ixe material. En realidat bi ha material pa fer-ne bells quantos, pero por agora tiro con iste y ya me diretz que tos ha pareixiu.

O criterio pa trigar as cantas no ye guaire claro ni pa yo. Unas las i fiqué porque me pareixeban curiosas. Atras, por a luenga que feban servir. Tamién bi'n ha que simplament me feban goyo. Asinas que aspero que iste zaguer Tierra de barrenaus de 2016, tos faiga conoixer u recordar beluna d'istas piezas que fan parte d'a mia vida mosical.




miércoles, 5 de octubre de 2016

Sé lo que facietz iste verano. Tierra de barrenaus radio 3x01

Gravacion de TdBradio 3x01
O verano ye tiempo de viaches y fiesta. De vivir experiencias que a resta de l'anyo ye imposible. De trobar-te con chent que no viyes de cutio. De aprofitar cada segundo d'o largo dia. Que pena que remate. Con l'agorrada, plega la retrobada con a realidat, con o treballo u os estudios, y o tiempo de recontar a las compas de cada dia ixas vacanzas y viaches estivers que tanto goyo te facioron. Antes más se feba con una insoportable y cansa sesión de fotos en una cena. Pero en o mundo internetificau, da pa post y mesmo pa programa de radio.

Asinas que iste ye un programa an que recontamos as vacanzas. Ixo sí, vacanzas intresants. Prencipiamos con un viache ta Rumanía de man d'una persona que i vivió un anyo y que conoixe bien o país. Una tierra que, en convivir con tantos d'os suyos habitants, habríanos de conoixer millor. Continamos con una via verda en bicicleta, dende Nonasp dica Deltebre. Una traza de viyer mundo bien pincha y recomendable. Y que como en tantas atras cosas, pareixe que treballan muito millor a l'este d'a muga aragonesa que a l'oeste.

As tercers convidadas no recuentan vacanzas sino treballo. Y bien furo. O d'organizar o festival Esfendemos a tierra. Dos compas de Purna, organización que se feba cargo d'o festival por primer anyo, nos comentan como estió a experiencia. Pa rematar, o zaguer convidau charra de cómo organizar unas fiestas alternativas en Uesca. L'Albahaca reberde, una penya antitaurina, feminista y aragonesista ye una experiencia en ista ciudat que contrimuestra que atra manera de vivir as fiestas ye más que posible.

Asinas que bien d'ideyas pa lo verano venient. Prencipia asinas a tercer temporada de Tierra de barrenaus radio, an que contino asperando todas as vuestras ideyas, propuestas y alportacions. Creigo que voi aprendendo bell poquet d'isto de fer radio (yera facil), y aspero que os nuevos programas tos faigan tanto goyo como a yo gravar-los.

miércoles, 7 de septiembre de 2016

Temazos 2. Tierra de barrenaus radio 2x12

Fa un anyo, quatre amigos radiotoperos perpetroron un d'os piors programas emitius dende que Marconi plachió a radio. Una temporada dimpués, hemos quiesto repetir a experiencia, y continan sin vedar-nos a emisión, asinas que ye más que prebable que a tercer temporada de Tierra de barrenaus remate como remató la primera y como remata a segunda. Con mosica, temazos, historietas, alparceos y risas. Muitas risas.

Ista vegada, decidiemos d'organizar-nos una miqueta y dividiemos o programa en quatre categorías. Asinas que cadagún d'os tres participants triguemos una canta ta cadaguna d'as categorías. Asinas que en istas dos horas y meya si fa u no fa, ascuitarás tres cantas "matacunyaus", tres versions, tres motivaderas y tres estiveras. Antimás de belatra que suena de fundo, y de todas as fateras que se nos fueron ocurrindo.

Por primer vez, antimás, decidiemos de fer un concurso. Pa saber de qué va, te caldrá ascuitar o programa y fer servir os retz socials. Como siempre, aspero que tos faiga tanto goyo como a nusatros gravar-lo y que nos faigatz plegar as vuestras opinions, criticas, faltadas, sucherencias, etc...



miércoles, 3 de agosto de 2016

Barrenaus de chelo y fuego. Tierra de barrenaus radio 2x11

Prebar de fer un programa de radio cheneralista sobre Canta de chelo y fuego y la suya adaptación a televisión, Chuego de tronos, ye bien dificil. Quan tres fans d'a saga nos chuntamos, tenemos ferrete pa horas. Nomás con qualsiquier d'os temas que'n charramos en iste podcast, podríanos foter-nos tot lo programa. Pero prebemos d'abreviar y cuento que o resultau ye prou bueno.

Ista saga, como ya sabetz si visitatz a ormino lo blog, ye una d'as mias pasions. En he feito buena cosa d'articlos. Asinas que fer-ne un podcast yera qüestion de tiempo y oportunidat. En iste programa prebamos de transmitir ixa pasión por a saga que nos une a las tres personas que i participamos. En una primer parte, nos endrezamos t'a chent que ni ha leyiu os libros ni ha visto a serie. Dimpués, t'as que nomás viyen a serie, y ta rematar, lo que más goyo nos fa, charrar de tot: serie, libros, teorías,....

O programa, como barruntabanos, se nos quedó curtet. Dimpués de quasi tres horas, nos quedaba guión pa lo menos hora u hora y meya, asinas que ye más que posible que se'n faiga una segunda parte, pero ixo ya pa la temporada venient.

Compartir con buena chent as buenas aficions ye qualcosa que siempre m'ha feito goyo. Asinas que pa qui encara dubdatz de si viyer a serie u leyer os libros, aspero que consigamos fer-tos venir a plego y que le pretetz fuego a l'Emule pa baixar os ebooks u os episodios, u que vaigatz a toda vitesa t'a vuestra biblioteca a fer-tos con os libros. Por muit mainstream que haiga esdeveniu, Canta de chelo y fuego ye una saga increyible, plena de lecturas dende muitas anvistas diferents, funda de vez que divertida, y creyadora d'emocions de toda mena. Precisament ixo zaguer ye pa yo una d'as cosas que distingue a buena literatura.

Como siempre, aspero que tos faiga muito goyo lo programa, agradeixco la participación d'as compas de podcast y aspero as vuestras criticas, sucherencias, faltadas, etc...



miércoles, 9 de marzo de 2016

O diya Internacional d'a lengua materna

O pasau 13 de febrero organicemos un vermu radiofonico con a enchaquia d'o Diya d'a lengua materna. A gravación, que la podetz sentir aquí, no tien guaire calidat, por qüestions tecnicas, asinas que tos pencho aqui un d'os textos que leyié. A información ye basicament amprada dende a Wikipedia:



O 21 de febrero se celebra en toda la planeta o Diya Internacional d’a lengua materna. Como gosa de pasar en istos casos poca chent conoixe por qué se celebra ixe diya. A historia ye tant apasionant como cutiana. Etnocentrismo, represión, odio a la diferencia, colonialismo cultural, … totz os elementos que ya conoixemos en os procesos de lingüicidio.

Dimpués d’o proceso de descolonización, l’estau de Pakistán naixiu en 1947, estableixió a lengua urdu como a sola lengua nacional. En a parte oriental, en lo que hue ye Banglades, prencipió a haber-ie protestas en no considerar o bengalí, a lengua charrada en toda ixa zona, como lengua oficial. En ixas envueltas, 44 d’os 69 millons d’habitants que teneba o nuevo estau de Pakistan, yeran de parla bengali, pero as clases dirichents, gubierno y exercito yera de lengua urdu.

Os estudiants d’a universidat de Daca, estioron o nuclio que prencipió o movimiento en desfensa d’o bengali. En una primer reunión decidioron de reivindicar a oficialidat d’a lengua en Pakistan y que se fese servir como vehicular en l’amostranza. A respuesta d’o gubierno de Pakistan estió sacar o bengali de l’amostranza, os billetz y mesmo os sellos de correus. En 1947 prencipioron as primers manifestacions y accions de protesta.

Tamién dende o parlamento bi habió prebatinas ta que o bengali se podese fer servir oficialment. O gubierno vulcó a lechilación desfendendo que “a propuesta prebaba de creyar división en o pueblo pakistani”.

En 1948, as accions continoron con una gran vaga cheneral un once de marzo. A represión policial estió bien fura y a respuesta gubernamental a mesma. Muhammad Ali Jinnah, gubernador cheneral de Pakistan declaró que “l’urdu y nomás l’urdu encarnaba l’esprito d’as nacions musulmanas y continaría estando a lengua de l’estau”. Totz qui no compartiban ixa opinión estioron calificaus de “enemigos de Pakistan”. En 1950, debant d’a presión, o gubieno proposó que o bengalí pasase a escribir-se fendo servir l’alfabeto arabe.

A primers de 1952, se creyó o Comité Central de Totz os Pareius ta l’Accuón por a Lengua en a universidat de Daca. En una primer reunión se convocó una aturada cheneral ta o 21 de febrer, se refusó a propuesta d’escribir o bengali con alfabeto arabe y se tornó a exichir a oficialidat d’a lengua bengali. O gubierno imposó en Daca una lei viedando as reunions de más de 4 personas.

Os estudiants no revloron y continoron con a convocatoria. De maitins luego, a policia ya teneba rodiau lo campus y, en poco tiempo prencipió a disparar gas glarimocheno. As autoridatz universitarias preboron de fer que a policia deixase de disparar, sin conseguir que les fesen caso. Os estudiants, contratacoron rodiando l’Asambleya Lechistlativa de Bengala Oriental. Quan bell estudiant prebó de dentrar-ie, a policia pretó a disparar, matando bells quantos estudiants. Quan se conoixió a noticia, prencipió a haber-ie protestas por toda la ciudat, zarrando-se botigas, oficinas, o transporte publico y prencipiando una vaga cheneral.

En os diyas que siguioron, as manifestacions y vagas estioron brutalment reprimidas, asesinando a policia a más personas, entre ellas un nino de nueu anyos. O gubierno, acompanyau d’os medios de comunicación afins, culporon de tot a los hindus y os comunistas Quasi dos meses dimpués, a universidat tornó a ubrir as suyas puertas y o movimiento en desfensa d’o bengali fació un acto demandano a libertat d’os detenius, a fin d’as restriccions a las libertatz civils y a oficialidat d’a lengua.

Pasau un anyo d’aquellas primers muertes por desfender o bengali, personas de tot Pakistan Oriental portoron sinyals de color negra ta recordar a las victimas. A mayoría de bancos, oficinas y centros d’estudio zarroron as suyas puertas en solidaridat y más de 100.000 personas s’arrocloron en un mitin en a ciudat de Daca.

Dende 2000, a UNESCO declaró ixe 21 de febrer como o Diya Internacional d’a Lengua materna ta “promover a diversidat lingüística y o plurilingüismo”. Hue o bengali lo charran 230 millons de personas y entre os suyos escritors, se i troba chent como Rabindranath Tagora, primer asiatico nominau a un Nobel.

Cal remerar siempre a toda la chent que ha luitau, que ha arrisgau y que mesmo ha perdiu a suya vida por desfender poder charrar una lengua. Y sobre tot, poder fer-lo con dignidat, sin que siga considerada de segunda, por o solo feito de no estar a d’o poder.

Charrar una lengua que no ye a d’o poder, ye unatra traza de qüestionar-lo. Por ixo no quieren diversidat. Por ixo no quieren que dengún s’esbarre d’o camin que nos marcan. Si qüestionamos una cosa, podríanos qüestionar-ne atrás. Asinas que charremos y no revlemos!

miércoles, 2 de marzo de 2016

Diya d'a lengua materna 2016. Tierra de barrenaus radio 2x06

O 21 de febrero se celebra en tot lo mundo o Diya Internacional d'a lengua materna. Como tantos "atros diyas internacionals de", o significau suyo s'ha cacegau entre socalces institucionals y actos protocolarios. Dende fa bell anyo, en Aragón ha iu prenendo un caracter más reivindicativo que antes mas y, en zagueras, arrienda actos se fan en istas calendatas.

Como no, Tierra de barrenaus heba d'estar-ie present. Asinas que decidié de quitar os micros d'a peixera de Radio Topo y compartir a gravación con a chent. O programa lo gravemos en o local de Treziclo, fendo-nos un vermut y pasando un ratet bien pincho. Adubiemos ta charrar d'experiencias con l'aragonés, de literatura, d'asociacionismo, y de tot una mica. Tot ixo con a saber que mosica de toda mena y en muitas lenguas.

En estar a primer vegada que feba servir l'equipo "d'exteriors" o soniu ye una mica malo. Pior que de cutio... Más que más en as partes que charro yo, asinas que os textos que leyié tos los pencharé aquí en bell diya. Como siempre, aspero que tos faiga goyo, que lo compartatz y que me digatz que tos pareixe. Y recuerda que, Si yes farta de cunyaus, ascuita Tierra de barrenaus!

miércoles, 6 de enero de 2016

As luitas en desfensa de l'aragonés en os 80. Tierra de barrenaus 2x04

Antimás d'o programa sobre a Rebelión aragonesa de 1591, atro d'os programas que teneba claro que quereba fer yera iste. A historia d'os movimientos socials ye bella cosa que dende fa muito m'ha intresau a-saber-lo. Muito más, prou que sí, la d'os movimientos socials que'n foi parte. A historia d'a desfensa de l'aragonés no ye guaire larga en termens historicos, pero en istas decadas nos ha vagau de tener muita intrahistoria que, a soben, ye ignorada de tot por a chent que prencipia a participar en istos movimientos culturals y reivindicativos. Conoixer o pasau no nos salva de repetir errors, pero desconoixer-lo nos condena de traza quasi segura a repertir-las tener que terne.

Os anyos 80 prencipioron a fer l'edificio d'o movimiento en desfensa d'a lengua, que yera encara fendo garras en os zaguers d'os 70. RENA y CFA yeran borches, os libros en aragonés se podeban contar quasi con as dos mans, os estudios yeran radius de tot, .... pero sí que bi heba un intrés social bien gran por ixa lengua que muitos descubrioron en ixos anyos.

Como i comentamos, de cada filo que estiramos, podríanos fer-ne un chuvillo, y un programa nomás adedicau ta ixo. Con tot y con ixo, estiemos quasi tres horas, charrando y remerando (os convidaus, yo nomás yera un ninón) aquellas envueltas. Ta ixo conté con tres personas como Ruben, Chuse Raul y Fernando, qui formoron parte d'ixa historia.

Prou que nos deixemos muitas cosas de charrar. Prou que no diemos que una versión parcial d'a historia. Sisquiá charremos guaire (u mica) de tot lo que pasaba difuera de Zaragoza. No yera a intención d'iste podcast. Nomás quereba que compartisen con todas nusatras a suya experiencia de como se vivioron aquells anyos en Zaragoza.

Caldrá bell diya fer un analís de toda ixa epoca, ta que no se pierda, como glarimas en a plevia. Caldrá que lo faiga bella historiadora con ganas, conoiximientos, una metodolochía adequada y consultando a todas as fuents. Tanimientres, creigo que podretz pasar un rato más que bueno, conoixendo como s'aprendeba aragonés, como naixió Fablans, qual yera l'ambient social cuanto a l'aragonés, os primers programas de radio en aragonés, as primers revistas, .... Muitos datos, bien curiosos que a qualsiquier enamorada de l'aragonés, d'os movimientos socials y d'a historia, le ferá firme goyo!




miércoles, 11 de noviembre de 2015

Pilars 2015. Tierra de barrenaus especial D'estrela a estrela

Os Pilars rematoron. Ta yo no estioron ni os millors ni os piors d'a mia vida, pero sí que tenioron momentos bien pinchos. Cuento que ta todas. En no tener un lugar, en estar naixiu y creixiu de Zaragoza, son istas las mias fiestas mayors. Son istas las que me trobo con as amigas que viven difuera y en as que aprofeito ta disfrutar a borina en a carrera.

Sobre o modelo de fiestas de Pilars bi ha muito que charrar, pero no estió iste o programa ta fer-lo. De feito, si bi ha bella voluntaria, tos proposo de fer-ne un sobre os Pilars y mesmo sobre as fiestas en Aragón. Tanimientres simplament aprofeitemos ta charrar una miqueta d'istos Pilars. D'os conciertos que nos heban feito goyo u no pas, d'as novedatz y d'as cosas de cutio, d'as polemicas politicas, .... una mica de tot.

Lo faciemos, antimás, adintro d'a programación d'a cinquena edición de D'estrela a estrela un cabo de semana an que toda la programación de Radio Topo se fa en aragonés y en catalán. Un diya muito especial ta todas as que queremos ista lengua y tamién ta qui nos fa goyo a radio. Como dicié por twitter, ye una maravilla devantar-te d'o leito y desayunar-te con un programa en aragonés y continar asinas tot lo diya. Un d'ixos poquetz diyas a l'anyo que realment vives en aragonés quasi as 24 horas. 

Ya podetz sentir u descargar-tos iste programa an que, como siempre, tant bien nos lo pasemos.

lunes, 28 de septiembre de 2015

TdBradio. A primer temporada

Con a emisión d'o seiseno programa de Tierra de barrenaus radio, doi por rematada a primer temporada. En iste curso prencipié a metat, pero a ideya ye que as temporadas sigan de dotze programas, que prencipiarán iste uno d'octubre con a emisión d'o primer programa d'a segunda temporada. Han estau seis programas an que me lo he pasau de bitibomba, he aprendiu a-saber-lo y he trobau una nueva pasión.

D'istos seis programas me levo muitos raticos buenos, y una gran experiencia que me fa admirar más a qui fa radio. Aprestar os guions, a mosica, os temas, coordinar a la chent, gravar, .... son fainas chiquetas y agradeixidas, pero que a la fin levan un fascal de horas de treballo.

A sola cosa que m'aganaría sería una mica más de retroalimentación de man de l'audiencia, que sé que existe. Tiengo ideyas pa trenta temporadas más, pero me fería firme goyo de recibir as vuestras propuestas y opinions. Asperando-las aguardo.

Prencipió la temporada, como no podría estar d'atra traza, con un programa sobre os fabloggers, remerando aquells anyos an que tot qui aprendeba u charraba aragonés se feba un blog en blogspot u wordpress y lo empliba con as suyas basemias. Quan tenebanos os programas ixos que organizaban pachinas y blogs en una pantalla y te mirabas diya par d'atro a viyer qui heba actualizau. Tamién charremos, prou que sí, de cómo han cambiau as cosas ta mal y ta bien, y de todas as posibilidatz que ubre pa ista luenga lo ret.

En o segundo programa viachemos ta Chiapas, pa conoixer a historia y a realidat actual d'una revolución que tien bella particularidat bien intresant que nos explicoron muito bien as convidadas miembras de Caracol Zaragoza. A revolución zapatista leva ya más de vinte anyos resistindo en o sur mexicano, concarando-se a un gubierno criminal que ha conseguiu que ixe país sobrepase a Colombia en violencia.

Os festivals de verano centroron o tercer programa. Repasemos o ViñaRock, o PIR y Esfendemos a tierra. Tres festivals bien diferents, pero que tienen totz os ingredients que tanto goyo nos fan. Anecdotas, alcordanzas, consellos, .... dos horetas an que nos capucemos en as mayors borinas estiveras.

Atro d'os programas que teneba platero que quereba fer quan empecipié en isto,estió iste quarteno sobre os locals aragonesistas. Dende os primers que bi heba en os novanta (A Espelunga, Borina, o local de Chobenalla Uesca, ...) dica os que encara quedan como A Enrestida y Casa Lambrote. Atro programa cargau d'anecdotas y alcordanzas que aspero alporte bell poquet a la historia de l'aragonesismo politico.

O cinqueno programa yera quasi una question de chusticia social y de homenache a la mia chirmana, a atros parients más aluenyaus y a toda la ripa d'amigas que han habiu d'ixopar d'o país en no tener-ie mica futuro. En o programa sobre as chovens exiliadas conoixiemos una mica a suya realidat que, por desgracia, ye la de masiada chent.

No quereba rematar a temporada sin una mica (más) d'alegría. Y en repasando a lista de colaborador me trobé con que bi heba dos personas con qui quereba fer radio y que encara no heban pasau por TdBradio. Ixo se chuntaba con as ganas de fer un programa sobre mosica y con que tienen un gusto muito parellano a o mio. Tot un Puzzle cosmico que se chuntó en ixe mitico programa de temazos que tantas risas nos faciemos.

Aspero que tos haiga feito goyo ista primer temporada y que continetz ascuitando la segunda. Como en o programa quiero rematar fendo agradeiximientos...

A Marco, Santi, Roberto, Tamara, Pati, Dabi A., Cherardo, Carlos, Armando, Laura, Carlons, Fernando, Fernamorau, Lucía, Ruben, Dabi F. y Guindilla por haber colaborau.

A La Enredadera por haber-me dau o primer troz de radio, aguantar-me quasi ueito anyos y haber-me educau en isto d'as ondas. Siempre mayestras, siempre referents y siempre... salut, amor y rebeldía!

A Fendo Orella, A hora charrante y toda la chent que ha feito, fa y ferá radio en aragonés. A emplir as ondas!

A toda la buena chent de Radio Topo que tant bien m'han aculliu...


viernes, 7 de agosto de 2015

Exiliadas. Tierra de barrenaus radio 1x05


No sé si haber viviu toda la mia vida en Zaragoza ye una suerte u una desgracia. Ye verdat que no he visto tanto mundo como atras, que no he viviu ixas experiencias tant fundas que te cambean por adintro, que soi bien niquitoso con o minchar u que me cuesta a-saber-lo pasar a muga d'o Coso. Ya no ye que siempre haiga viviu en Zaragoza, ye que as dos casas que he habitau son a 200 metros a una de l'atra. Pero ye lo que he esleixiu.

He quiesto vivir aquí, y siempre lo he conseguiu. Facilita las cosas no tener una vocación clara, ni ganas de fer una carrera profesional. Ir treballando de "lo que salga" y, porque no decir-lo, una mica de suerte, tamién aduyan. Pero o caso ye que tiengo a grandisma suerte de poder vivir an que quiero. 

Atras, muitas atras, han de marchar d'os suyos lugars. En a familia mia bi'n ha habiu casos. Mis pais, antes de naixer yo, y a mia chirmana, dende fa ya quantos anyos. Arredol de yo, son decenas as amigas que han habiu d'espipar, en busca de treballos millors, u simplament de treballo. Tot ixo ya pasaba antes de 2008, pero yera repuyal. Quasi, cosa de hippies, que quereban buscar aventuras u experiencias. Pero dende ixe anyo, a inmesa mayoría d'a chent que he visto marchar lo he feito porque no le'n quedaba atra.

Quan acusas a o poder d'haber creyau as condicions ta que haigamos de hopar, as respuestas son prepotents y toda una faltada a la intelichencia. Nos demandan que marchemos chent que puede esleixir-lo tot. Que puede tener casas en cada país, u dormir en hotels de luxo, entre que as chovens treballadoras han de pasar de tot pa trobar treballos en condicions penibles, entre que troban a faltar casa suya.

Pocas cosas me pareixen más inchustas que l'exilio. Haber de deixar casa tuya habría d'estar un castigo d'os piors d'o mundo, y no una cosa asumida con tanta normalidat. Cambiar ixa "normalidat" costará prou, pero caldrá ir ficando-lo con más importancia en os discursos d'as cuchas, que talment lo tiengan una mica ixublidau.

De tot isto charremos en o cinqueno Tierra de barrenaus radio, con tres compas que habioron de marchar. Dos d'ellas ya son tornadas, entre que l'atro contina en Manchester bien a la tisva de lo que pasa por aquí. 

T'atro programa me deixo l'exilio interior. Ixe que fació, fa y me pienso que continará fendo que muitas haigan de marchar d'os suyos lugars ent'as ciudatz, deixando un Aragón quasi vuedo y una Zaragoza rebutient. 

Ascuita-lo u descarga-te-lo aqui mesmo.




viernes, 3 de julio de 2015

Locals aragonesistas. Tierra de barrenaus radio 1x04

De como plegué a tener a ideyolochía que agora tiengo y a intresar-me por a cultura y a luenga aragonesa, d'a mia identidat politica, cultural lingüistica y nacional, bi ha muitas cosas que han influyiu. Una d'ellas, y bien important, ye estada os locals y bars que i soi estau. A la fin, i he pasau horas a trompicuesco, asinas que bella cosas siempre s'apega.

Con bellas personas que empentoron ixos locals aragonesistas y que los facioron funcionar charremos en o 4º Tierra de barrenaus radio, que ya puetz ascuitar u descargar-te.



Borina, conciertos, apegallos, fanzines, revistas, amigas, parellas, mosica, trobadas, charradas, reunions, pleitos, problemas con a poli u as vecinas, charradas, zorreras, "blancazos", accidents, virolla, chentas, cenas, socalces, vermuts eternos, cabos d'anyo, .... de tot pasaba en ixos locals....

De bien chicorrón, conoixié as dos Espelungas. A primer quasi de casualidat y a segunda por pocas pero intensas nueit. En ixa segunda Espelunga ya prencipiaba a viyer como bi heba atras muitas personas con parellanas inquietutz a las mias, pero que'n sabeban muito más que no yo.

A Penya Borina de Nogara y o Dispierta Fierro estioron os scenarios d'as mias nueitz de cutio por muitas anyadas. En Borina, yera increyible de viyer a cantidat de chent que podeba chuntar-se-ie en una nueit de Pilars charrando aragonés. D'o Fierro, que dimpués esdevendría Casa Lambrote ya en charré fa poco. Tenió un papel central entre una parte muito important d'os movimientos por a soberanía politica y cultural en Zaragoza, como punto de trobada y, prou que sí, de borina.

A Enrestida, que naixió tamién con un esprito más bien boriner, se tornó a escape en una alternativa prou seria como centro social. Ye ixe espacio que sabes que siempre puetz contar con ell y que ferán tot lo posible ta meter-te facils as cosas que quieras organizar. Antimás d'haber feito actos de toda mena y de firme intrés.

No cal ixublidar a Chobenalla, atro important achent aintro de "l'aragonesismo" (sia lo que sía ixo), y que tenió dos locals. Uno en Uesca, a finals d'o sieglo XX, y atro en Zaragoza chusto dimpués de que los fesen fuera de CHA.

Aspero que en istas dos horas, que las pasemos tant bien, tos faigan tamién goyo y tos animen a ubrir un local u a colaborar con a chent que treballa firme ta que podamos disfrutar-los.

domingo, 31 de mayo de 2015

Enreligau en A liedrera

Fa bells siet u ueito anyos Nacho me gritó pa ufrir de fer una sección en o suyo programa de radio, La Enredadera de Radio Topo. Yo tasament conoixeba o programa. Heba estau profe suyo d'aragonés un verano y hebanos coincidiu en un programa de televisión que se fació lo verano de 2007. En ixas envueltas adubiba con tot y le dicié que prou que sí, que quan querese prencipiabanos...

Quan prencipié a escribir iste post creyeba que heba prencipiau más tarde, pero be-te-me que m'he trobau con que en aviento de 2007, ya saliba la sección que deba en l'antigo blog de La Enredadera, asinas que cuento que ixe mesmo agüerro empecipié con L'aragonés ye bien vivo. A sección prebaba de fer conoixer l'actualidat arredol d'a luenga aragonesa. As noticietas de l'aragonés, que gosabanos decir-le.

A sección pasó por tot. De quincenal a mensual. De quasi no aprestar-me-la a fer cosas una miqueta más pinchetas. Tot fendo-lo como buenament podeba. Sobre tot en os primers tiempos, que ixo d'a radio no lo conoixeba guaire. Agora, mirando-me enta dezaga, cuento que lo podría haber feito millor. Aspero que, a lo menos, "L'aragonés ye bien vivo" haiga feito buena honra ta que más chent conoixca l'aragonés, ta que haigan puesto ascuitar-lo de cutio en a radio y ta haber espardiu as convocatorias que caleba.

Antimás d'as noticias de l'aragonés y convocatorias, tamién vagó de fer bella cosa una mica más pincha. Un anyo lo adediquemos a charrar de atras luengas minorizatas. Una en cada programa. Atro metebanos cantas en aragonés de collas que no lo fan servir de cutio. D'ideyas, bi'n heba arrienda, encara que muitas se quedarán t'atra vegada.


En totz istos anyos, Nacho se ocupó de que antimás de un programa de radio, La Enredadera fese comunidat. Asinas, as colaboradoras que ibanos pasando y a chent que asistibanos a tot ixe trapacil de movidas que organizaba de cabo ta quan, nos ibanos fendo una miqueta familia. Tenié a suerte, gracias a lo programa, de conoixer a grans artistas y expertos en os suyos campos. D'ixamplar a mia uellada sobre temas que a soben desconoixeba. Y de poder fer tot ixo dende aintro.

De momentos miticos, bi'n ha habiu arrienda. Tenié a oportunidat d'entrevistar a Anchel Conte en o 10eno cabo d'anyo d'o programa, en un especial gravau en a Plaza d'a Madalena, a on que, sino m'alcuerdo mal s'estrenó la canta que les adedicó o Comando Cucaracha y que escribió Sonero en A Flama. M'esmeliqué con Jota y Encarni de Dadá, imitando a Rabanaque, probablement o millor poeta que bi ha agora mesmo en Zaragoza. Me emocioné con o especial sobre garcholas que se fació fa no guaire, y que esdevinió un d'os millors programas que fació La Enredadera. Sobrebuenos estioron os capazos en o despachet d'a radio con a chent de Vegetal Jam, Antena Dislocada, .... y tantas personas y colectivos que conoixie fendo tiempo antes d'a sección.

Como La Enredadera yera muito más que no un programa de radio, de grans momentos en vivié bells quantos atros difuera d'a radio. As dos visitas ta Nuez, una ta una chenta que se prolargó y atra t'o sobrebuen festival d'EcoNuez. A cursa t'Aguaron a conoixer a Casa d'o Gaiter. U os diyas d'o libro que organizaba la Biblioteca Frida Kahlo. Siempre rodiau de lo millor de lo millor de l'activismo y d'a cultura militante zaragozana.

Remeraré siempre tamién, como no, haber teniu a oportunidat de conoixer a Ruben Vidriera a tiempo de poder disfrutar d'a suya companyía antes que nos deixase ta cutio. Ell replegó a ideya d'a propuesta de que todas as collas de mosica d'Aragón fesen una canta en aragonés y en fació una, "Sobre una chisla de cierzo". Nos conoixiemos de casualidat en a emisora mientres feba a sección. Dimpués quedemos ta treballar sobre a canta, y mesmo prebemos de ir alicatando a atras collas ta que fesen lo mesmo, creyando "A nuestra canta en aragonés" con muita atra chent. Antimás, como buen inquieto que yera, nos trobabanos por toda mena de puestos, manis, actos y movidas. En as XX Chornadas de Nogara teniemos a honor de viyer-le actuar en o Centro Las Armas en un concierto que nunca no ixublidaremos. Ruben nos deixó, pero aprendiemos muito d'a suya rasmia, que nos ne ampró una miqueta.


En una d'as decisions más absurdas que haiga preso Radio Topo, Nacho habrá de deixar La Enredadera iste mayo. O 7 de chunyo ferá la suya despedida en Las Armas. Muitas lo trobaremos a faltar. A luita por ixe mundo millor que todas queremos, lo clamemos como lo clamemos, ha perdiu un altavoz d'as suyas demandas. Nacho prencipia unatro camín a on que asperemos que lo faiga tant bien como en a radio.

"A liedrera" deixa d'emitir-se, pero que no deixa de creixer, pues os vinclos que muitas hemos teixiu gracias a iste programa son de muit mal crebar. Y aprender, como hemos aprendiu, a sumar fuerzas, a superar "recelos", a entender a l'atro y a endrezar ixas sinerchias ent'o bien común, ye qualscosa que no ixublidaremos.

Tot ye temporal, asinas que cuento que bell diya, antes u dimpués, as ondas de Zaragoza tornarán a emplir-se de La Enredadera.


NOTA: Iste post s'escribió as semanas d'o 11 y o 18 de mayo. No se publicó dica o 31 de mayo, entre que s'emitiba o zaguer programa (por agora) de La Enredadera, ta escusar-me susceptibilidatz



Si quiers ascuitar as colaboracions, recuerda que puetz sentir-ne quasi todas en a canal mia de Ivoox. As fotos son todas ampradas d'o blog y os retes socials de La Enredadera.

viernes, 3 de abril de 2015

Os fabloggers. Tierra de barrenaus radio 1x01

Dimpués de muito tiempo barruntando-lo, y de bella mica menos aprestando-lo, ya puetz ascuitar o primer programa de Tierra de barrenaus radio. Dos horas de radio de tot en aragonés, que hemos aprofeitau ta charrar de blogs en aragonés. ¡Que millor traza de prencipiar a versión radiofonica de un blog en aragonés!. U un fablog, como les decibanos fa tiempos.

O programa, que lo puetz sentir en MP3 u OGG, u descargar-te-lo dende iste vinclo (botón dreito en o formato que quieras y alzar vinclo como...), repasa o gran movimiento de creyación de blogs en aragonés que bi habió fa una decada y a on que naixió, entre muitos atros, iste blog que leyes agora. Hue, muitos d'ixos blogs han desapareixiu "como glarimas en a plevia", pero muitas encara nos alcordamos con firme carinyo d'aquella etapa y de toda la chent que nos conoixiemos.

He teniu a suerte de compartir iste primer programa de radio con tres grans personas como son Marco Joven, autor de Estricalla, Roberto Mensachero, autor de As tierras olbidatas y organizador d'as dos trobadas de fabloggers, y Santi Paricio, autor de O chemeco d'as parolas. Totz quatre estiemos charrando d'os blogs nuestros, d'atros, d'as ferramientas informaticas, d'aprender aragonés, .... una mica de tot en dos horas que cundioron muito, pero que se nos quedoron curtas.

Tamién bi estió present por telefono, o gran Chorche Romance, autor, entre atras cosas de Purnas, blog d'obligada lectura ta muitas de nusatras y que dio tamién a suya anvista.

Aspero que tos faiga tanto goyo ascuitar-lo como a yo me fació gravar-lo. T'ambientar-tos un poquet, tos recomiendo de visitar os blogs d'os convidaus, que vinclo abaixo, y fer-le una uellada a o video que nos recordó Mensachero y que yera una replega d'as cosas que febanos en aragonés en internet quan os fablogs y os fabloggers lo petabanos.

Entra en os blogs:

As Tierras olbidatas

O chemeco d'as parolas

Purnas 





domingo, 22 de marzo de 2015

TdB Radio. Un nuevo prochecto

A primer vegada que estié en una emisora de radio teneba bells 16 anyos. Yera Radio La Granja, en o programa "El hombre mosca" que feba un amigo d'ixas envueltas. Dimpués visité bella vegada más a radio, pero no estió dica 2009 que prencipié a colaborar-ie de traza cutiana. La Enredadera m'ufrió de fer una sección sobre a luenga aragonesa y les dicié que prou que sí. A sección fue cambiando china chana y hue contina fendo-se cada mes, recontando as noticias que bi ha en o mundet de l'aragonés. De vez, y tamién en Radio Topo, colaboré en bell programa de Fendo Orella y mesmo en l'Acorazado Topemkin. Y, prou que sí, en as diferents edicions de D'estrela a estrela. Buena parte d'ixas colaboracions las podetz ascutiar en a mia canal de Ivoox.

Antimás d'a radio "normal", prencipié fa bells anyos a ascuitar podcast por internet. Asinas conoixié Charrando de tebeos, La Órbita de Endor u Podcast de Hielo y fuego, entre muitos atros. A radio, que yera un medio que de chicorron quasi ni sentiba, se me fació cada diya más important en a vida mia y hue me foto firmes horas cada semana ascuitando-la.

Asinas que, dimpués de tanto tiempo en La Enredadera, y dimpués de tantos buenos ratos en a emisora, decidié fa tiempo de fer un programa propio. Con todas as cosas que siempre soi embrecau no he adubiu dica fa poco a trobar tiempo ta fer-lo. Me ha caliu deixar bella coseta, pero no m'adubiba a estar-me atra temporada sin fer iste programa que tanto heba barruntau. 

A la fin, Tierra de barrenaus radio ya ye una realidat. O primer programa se podrá ascuitar o venient 2 d'abril de 23 a 1, entre que en Andorra se "rompe a hora". A l'atro diya, si tot va bien, y os electrofolletz no me la chugan, podretz ascuitar-lo en ista mesma pachina. Tanimientres, astí va la falca radiofonica que ya leva bell diya fendo-se por a radio.

O programa levo ideya de que siga alto u baixo como lo blog. Charrar de qualsiquier cosa que m'agane. Asinas que tos trobaretz una mica de tot. Os programas serán tematicos y prebaré de que sigan lo más atemporals posibles ta que podamos disfrutar-los en qualsiquier inte. Aspero que tos faiga goyo y aguardo os vuestros comentarios, ideyas, propuestas, etc...


jueves, 4 de octubre de 2012

L'aragonés ye bien vivo (setiembre 2012)

Talment bella lectora no sabe qui soi. Talment queda beluna que me conoixca en a vida real y no pas en a virtual y de revés. Antismas prebaba de deseparar-lo y amagar-lo, pero creigo que cada vegada tien menos sentiu. Asinas que voi a confesar ta ixa hipotetica lectora que no sabe qui soi, que tamién foi una chicota sección en La Enredadera de Radio Topo una vegada a lo menos. En ixa sección, que se diz “L’aragonés ye bien vivo” charro de l’aragonés y d’as zaguers noticias y, a partir d’iste curso, tamién pencharé os contenius en iste blog.

Remerando d’a on venimos
Torna "L’aragonés ye bien vivo" asperando poder decir-lo mientres muitas anyadas pues bi ha belunas encerrinadas en que s’amorte.
Remeremos que prencipiabanos lo verano con l’anuncio de l’abantprochecto de reforma d’a lei de luengas de man de Dolores Serrat (PP, catalanofablant materna)y Javier Callizo (PAR, aragonesofablant materno). En iste abantprochecto, os timidos trangos enta debant que s’heban feito con a lei aprebada por PSOE - CHA, se tiraban enta abaixo. Toda a parti d’as academias y de l’autoridat lingüistica de l’aragonés s’esborra u s’esbafa y antimás se deixa de reconoixer-se a realidat trilingüe d’Aragón, unindo-se a las tesis a-scientificas d’a FACAO, a PNHC y a extrema dreita en cheneral. Aragonés y catalán pasan a estar, ta lo gubierno d’Aragón, uns parlaches sin reconoiximiento y mesmo sin nombre, convertindo Aragón en una singularidat mundial cuanto a lo suyo comportamiento sociolingüistico. L’unico país a on que en cada lugar se charra una luenga diferent. A no estar que charres castellano, que tien una unidat indisoluble y indiscutible.
O 29 de setiembre se continó fendo publico o refús de muitas personas a ista mida. En Fraga a Coordinadera Aragón Trilingüe, que rebilca dimpués de qualques anyadas sondormida, fació publico un manifiesto ubierto ta tot qui quiera refirmar-lo. O manifiesto lo puetz leyer en Arredol.

Ufierta de cursos d'aragonés
En l’atro cabo, i somos a chent que no reblamos, que queremos protecher iste patrimonio de todas as aragonesas y de toda a humanidat. Y qué millor traza de fer-lo que aprender ista luenga en qualsiquier d’as escuelas que l’amuestran y fer-la servir de contino. Tenetz toda la info en un nuevo blog que ha naixiu fa poco: cursosdaragones.blogspot.com. Pero antimás tos lo resumo bell poquet contino:

Nogara:Cursos presencials y online. Horarios a esleixir. T’apuntar-se-ie en A Flama (C / Mayor, 53), en a siede de Plaza Asso s/n, Zaragoza, os miercols de 19 a 21 y por mail en asoziazion@nogara-religada.org.

Fablans: Cursos de toda mena. Escribir a amostranza.zgz@fablans.org u gritar a 976 231 299 (contestador) u a 692 637 391 en horario comercial.

O trango:Curso viernes de 19:00 a 21:00 en a Casa de Chovenalla d’o Centro Civico Universidat (Zaragoza). Pre 10 euros. T’apuntar-se-ie, en Casa de Chovenalla Universidat cjuniversidad@gmail.com, 976559052. + info en: http://otrango.blogspot.com.es/

UPZ: (Encara que en o programa charré d’os cursos, dimpués m’han confirmau que no se’n impartirá garra en no haber-se-ie apuntau prou chent)

Consello d’a Fabla: Curso impartiu por Chuse Inazio Nabarro os lunes y miercols a las 20:00 dende o 15 d’octobre. As clases de ferán en a siede de l’asociación en l’Avenida d’os Danzants, 34 de Uesca.

Diploma d’especialización en filolochia aragonesa:
Endrezau ta titulaus universitarios.+ Info en: Facultad de Ciencias Humanas y de la Educación C/ Valentín Carderera, 4. 22003, Uesca.Tel. de Secretaría: 974 239350 E-mail: umanh@unizar.es, fnagore@unizar.es

Cabo d’anyo d’Arredol
O 19 de setiembre fació una anyada que va naixer Arredol, o primer meyo (alto u baixo) de información cheneralista de raso en aragonés. Más de 1000 articlos y bellas 10.000 visitas a o mes. Se i ha charrau de tot: dende as fiestas d’o Pilar dica as expropiacions d’Artieda, o debat d’as Cortes sobre l’estau d’Aragón, noticias d’astronomía, de todas as cantonadas d’Aragón, u os torneus de Ping pong y con a colaboración d’os zagalons que fan Cados Radio y de muitas opinadoras y columnistas que i escriben de cabo ta quan. A zaguer incorporación estió a de Ruben Hervás como vinyetista. Y dende Arredol nos remeran que ye una finestra ubierta ta todas y totz y demandan a colaboración de todas as aragonesofablans y d’as que no’n sigan tamién. Invia las tuyas noticias u fotos ta redaccion@arredol.com y si quiers que publiquen qualcosa no dubdes en decir-les-ne. Y si no sabes aragonés, te traducen la noticia.

Cabo d’anyo y Exposición Fablans
Fablans fa 30 anyadas y lo celebra con arrienda d’actos que se prolargarán mientres tot l’anyo. Prencipioron o pasau 24 de setiembre con a debantadera d’una exposición en a Casa d’os Morlans (CIPAJ) y una charrada de Fernando Romanos sobre a fundación de l’asociación. Continó o diya 1 Chusé Aragüés charrando sobre as primers ayadas y rematará Ricardo Párraga o diya 20 con una charrada titolada: “Esnavesada pirinenca ta esfender o Pirineu”. A exposición de cartels, chambretas, pegallos y materials de toda mena bi continará dica o 20 d’octobre.

Nuevo CD de Prau
Ya tenemos nuevo disco de Prau que tantos yeranos asperando. Se diz “Os pietz en a tierra” y se presentará o venient sabado diya 6 en la sala Arena Rock en un concierto de conchunta con Los olvidados de la Morgue. Ta calentar-nos o morro nos han feito un video muito pincho a on que se fan a mofla d’os modernos charrando en anglés y dicindo que han grabau en Nueva York entre que los doblan a l’aragonés y meten imachens de Zaragoza. No te lo pierdas. En o concierto, de conchunta con a dentrada te dan o disco.por nomas 8 euros.

Fe una canta en aragonés
Dende a sección de La Enredadera “L’aragonés ye bien vivo” queremos proposar-tos bella cosa. L’anyada pasada, a la fin de cada sección, presentabanos una luenga minorizata y una colla de mosica que la feba servir. Ista anyada tamién feremos servir a mosica, pero nos centraremos en l’aragonés. L’obchetivo: que bella colla u mosico que nos ascuite faiga una canta en aragonés. No cal que se sepa aragonés. Si quiers que te faigamos l’adaptación d’una letra no te cal que inviar-la ta laenredadera@nodo50.org u ta tierradebarrenaus@gmail.com y te la tornaremos traducida malas que podamos. Y ta meter eixemplos, mientres iste curso de “L’aragonés ye bien vivo”, a la fin de cada sección, presentaremos una canta de una colla que, por un regular, canta en castellano, pero que ha feito una canta en aragonés. Son más que no’n pareix.!!! Prencipiamos o curso con Augua que amorta a set de María José Hernández.

Ta ascuitar a sección, y tot lo programa, puetz fer-lo punchando aquí mesmo.