Mostrando entradas con la etiqueta La Ronda de Boltaña. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta La Ronda de Boltaña. Mostrar todas las entradas

miércoles, 27 de agosto de 2025

Cardinchas d'o sieglo XXI

De nada sirvió el buxo bendecido, / de nada clavar garras de rapaz; / ni con cruces talladas en la puerta / ni con espantabrujas pudimos espantar /  a esas brujas que en decreto volaban, / y sin entrar en casa nos hicieron marchar.

Asinas cantaba La Ronda de Boltaña en la emotiva La casa caída, fendo un recorriu por beluna d’as tradicions pirinencas a on que feban servir diferents elementos pa espantar los mals. A poco Pirineu que haigas feito, t’habrás trobau con beluna d’ixas, u con cualque cardincha, una d’ixas grans flors que se penchan en las puertas con la mesma finalidat.


Visto dende la racional final d’o XX y lo no-tan-racional prencipio d’o XXI, pareixe inchenuo de tot. ¿Cómo va a espantar garra mal clavar una planta en una puerta? ¿Cómo va a atrayer la fertilidat que lo trucador tienga forma de picha? ¡Qué cosas teneban las chents d’antes mas! ¡Que’n yeran de supersticiosos!


Lo cristianismo vinió a sustituyir —u a mirar de fer-lo sin acabar de conseguir-lo— ixe paganismo adorador d’a naturaleza por una ripa de santos, santas, virchens y martirs que le daban un aire nuevo a la protección sobrenatural. Los monyacos y imachens que los represientan tienen puestos de privilechio en las casas y, pa seguntes qué calendatas, u pendendo d’as condicions de l’orache, mesmo se’n recurre a las versions pro que guardan en las ilesias u edificios municipals. ¡Ay lo cristianamen chuntamanetas! ¡Que va de monoteísta y tien mas variedat en o santoral que bichez lo Pokemon GO!


Y, manimenos, allá en o Pirineu, igual como en Tierra plana, igual en las Cinco Villas como en o Matarranya, u en Teruel como en Uesca, s’implen las fronteras d’as casas d’a nuevas imachens supersticiosas pa la protección. Ya no son elementos naturals. No son plantas ni trozos de bichez. Ni s’invoca a garra santo ni virchen. Somos chent moderna y cosmopolita. Lo nuestro son unas placas de metal barato que anuncian que un ente cudia de casa nuestra: la chapa d’a interpresa de seguridat. La no-tan-nueva relichión capitalista tien los suyos nuevos amuletos.


Gracias a ixe troz de lata penchau en os muros, no traviesarán lo branquil de casa nuestra ni menas ni follez, ni inquiokupas ni chuanrallas. Nomás con veyer-los, toz ixos sers s’espantarán igual como lo feban con las cardinchas u lo santo que pertocase. 


Los Simpsons, que a pur de capitols lo endevinan tot, ya predicioron lo d’as interpresas de seguridat en lo capitol 7x23 Much Apu about nothing, a on que Lisa vende a Homer la suya piedra espanta-tigres y, efectivament, garra tigre no le ataca. Tot ixo dimpués de que la Patrulla anti-onso, financiada por los impuestos de tot Springfield, haiga conseguiu reducir de uno a zero (¡un percutidor 100%!) la presencia de onsos en lo lugar. Pareixiu funcionamiento, financiación y utilidat d’as oficinas antiokupación d’os concellos.


Diz que se’n vende, de chapetas d’ixas d’interpresas de seguridat, mesmo en lo rastro. Pa que no te calga nian achustar-los, que con clavar-la faiga lo suyo papel d’espantar a los ladrons. Cuento que serán millors ixas, que si yo fuese ladrón y m’adedicase a furtar casas, sabría distinguir las de verdat d’as copias y si veigo a cualcún que se merca la imitación ye porque pocas perras tendrá, asinas que ¿qué le voi a sacar?


Lo que antes se me feba raro, veyer-las penchadas por astí, agora ye lo mas cutiano. S’han ixemenau por tot. Te las venden cuasi sin querer. Que pillas cuarto y metat de pernil y te la ufren «por un poquet mas». Si isto ye lo futuro, la mía propuesta ye que, a lo menos, tiengan una mica de disenyo. Que las cardinchas, los trucadors, los espantabruixas y mesmo los santos, fan bonico. 


Como aspero vivir prou pa veyer ista moda-histeria pasar-se nomás me queda la curiosidat de saber cuál será la siguient fatera que penche d’as nuestras fronteras.


lunes, 7 de octubre de 2024

Chutes pilaristas

No sé si por lo cinismo que diz que t’entra con la edat u por que la situación politica ye en veras tan malisma como pareixe, en zagueras voi por la vida con prou pesimismo, caminando por ista ciudat que pierde personalidat por cada día, veyendo como las franquicias implen tot lo suyo centro esborrando comercios con decadas de tradición, peteniando por ixos barrios que han visto zarrar lo suyos centros socials con un teixiu asociativo bien feble, vivindo unas fiestas que han perdiu buena parte d’o suyo caracter popular.

Arriba Pilars con las ganas chustas y, de rapiconté, recibo en dos días dos chutes d’optimismo que me fan revilcar y pensar que encara i hai asperanza, que por muitas milongas que nos recuenten los medios somos un ciento las que treballamos terne que terne pa transformar lo nuestro mundo y lo nuestro país.

Lo primer chute vinió de man de l’antipregón de Radio Topo. Empecipió con una pasavilla por las carreras madaleneras. Aturando en los bars, recibius con buena amabilidat y simpatía por clients y treballadoras d’a hostelería fuemos arrocegando a la chent ent’o puesto a on que se feba la fiesta. Y astí, en aquella replaceta, fue plegando chent y mas chent, emplindo cada metro cuadrau. Bi habió firme borina, prou que sí, pero tamién reivindicación. Contra las infiltracions policials, por eixemplo, y por la libertat d’información, como pertocaba en un acto organizau por una radio libre. “El telediario es una mierda pinchada en un palo”, rezaba una viella pancarta con lo luengache claro y contundent propio d’a Radio. Los punyos se devantoron y las gargamelas patioron por los chilos que cantoron lo Canto a la Libertad de Labordeta. Por los altavoces sonoron cancions que no i cullen en las radioformulas y en luengas que tampoco no i troban puesto.

Radio Topo y toda la chent que s’acercó ta l’antipregón me furnioron d’ixa sensación, que ixuplido de cabo ta cuan, de que l’autochestión funciona, de que la organización horizontal y asemblearia ye capable de tot. Una nueit mas se sintió tot lo carinyo que centenars de personas amostroron a qui luitamos cada día por fer arribar atros mensaches y atras envistas.

Encara con lo chute -y lo reseco- de l’antipregón, se barruntaba lo concierto de La Ronda. Se’n charraba por los rez socials y las primers prebatinas de quedada se preixinaban por las colletas de whatsapp. La Ronda de Botaña, en Pilars, me fa siempre un poquet de galvana. M’estimo mas de veyer-los en bel lugar, en un ambient mas tranquilet y intimo. Pero cal estar-ie. Un ratet antes d’o concierto los bars d’a redolada rebuten aragonesismo. Capazos y amiguez, compas, excompas y a fe que bel futuro compa, fendo hordios y canturriando las favoritas. En la Plaza d’o Pilar, chent a boticiegas aguardando a que empecipie. Los rondadors son figuretas a lo fundo y he de mirar-me ent’as pantallas chigants pa enterar-me d’o que pasa sobre l’escenario. Cuatro cuatribarradas baldaneyan por devant. Beluna, con estrela. La mía, en casa, en bel calaixo be d’estar.

Con las primers notas, en un petén, recuerdo por qué La Ronda ye tan gran y por qué importa igual en qué formato vienga. Siempre emociona. Pa una vegada que no iba como un cesto, decidié de paladiar con ficancia las suyas letras.

Si se nos cae la casa se vuelve a levantar. El camino que unos hacen otros lo han de deshacer. Resistir es ganar. Cruzad ya los puertos viejos guerrilleros reconquistemos el país… 

En unas, glarimeta. En atras, rabia. En cualcuna, asperanza. Y en todas, amor por la tierra y la suya chent. Un mensache, que tot y tirar prou de recosiro, s’imple d’optimismo y de ganas de luitar. Charran de l’aragonés, d’a despoblación, d’a explotación d’os recursos naturals, de l’exilio, d’a migración, d’a nuestra historia y lo nuestro futuro, charra d’o que ye important, meten lo foco en lo que nos toca, en lo país real. Charran de tu, de yo y de todas nusatras.

Me quedo con lo de ¡No añoréis lo que ya fuimos!...¡Soñad lo que aún seremos! y a seguir fochando por l’Aragón que queremos.

En rematar lo concierto, la mayoría en jopa, d’a Plaza. Lo d’o Jotalent interesa prou menos. ¿Y Aragón? No es el Pilar ni la jota ni Torrero.

A pesar de toz los esfuerzos d’o Heraldo y atros medios y de toda l’aculturación espanyolista, La Ronda sigue movendo masas, Radio Topo arrocla a una patacada de chent que amenista d’atra información y a yo, en dos días, m’alegran los Pilars con dos chutes d’activismo que me motivan prou. Gracias.

martes, 6 de febrero de 2024

De gaviotas y fiestas d'hibierno. Tierra de barrenaus 10x11

Empecipiamos febrer con un programa popurrí pleno de contenius bien variaus. En la entradeta nos despedimos de los Drunken Cowboys que rematará la suya trachectoria d'anyos arrienda con un concierto despedida en la Rock & Blues. Charramos tamién d'a represión a l'aragonés y lo catalán de man d'a DGA y d'as modificacions lechislativas que fa PP-VOX, tema que ya en charré en un post fa bel día.

Con la enchaquia d'a canción d'o programa anunciamos lo Canal Roya Fest, un concierto organizau por la Asamblea Canal Roya, que mira de clamar l'atención sobre lo zancocho que se ye prebando de fer en ista choyeta d'o Pirineu. I participarán a-saber-las collas, entre ellas La Ronda de Boltaña, autors de l'himno La Revolandera que versionó Mallazo. Si no has ascuitau encara iste chiro a lo clasico, aquí tiens la oportunidat de conoixer-lo.

Seguimos con un futuro post (que publicaré en istos días) y que, en estar bien mosical decidié de fer la primicia en formato radiofonico. Una reflexión sobre la curiosidat mosical, los tributos, lo recosiro y las chiras de retorno. Un clamamiento a descubrir las cancions que implen los discos dillá d'os singles.

En la parte de convocatorias tos proposamos dos borinas. La primer, lo chueves larder que torna a organizar l'Asociación Cultural Nogara y a on que seguiremos socializando en aragonés, en buena companyía y con buena minchanga. La segunda, solidaria con Radio Almaina, una radio libre andaluza que ye patindo las enrestidas d'o gubierno suyo. Si quiers saber-ne mas, en iste programa en charremos). L'evento se fará, antimás, en lo CSO Loira que, a los pocos meses d'existencia, acaba de recibir la menaza de desaloixo.

La mosica d'a calaixera queda en mans de Sons of Aguirre & Scila con una canción relato d'una historia bien curiosa. Zarramos lo programa recordando Palestina en las letras de Rage Against The Machine.

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.
Programa #162

martes, 14 de marzo de 2023

Carrileros y chinchorreyo. Tierra de barrenaus 9x13

Ya plega la primavera y en Tierra de barrenaus empecipiamos lo tretzeno programa d’a temporada celebrando ixe cambio d’estación que tant feliz me fa. Lo femos con una edición bien variada con a saber qué temas que tractar.

Empecipiamos con la canción d’o programa remerando los tres anyos dende que la pandemia plegó en las nuestras vidas. La Ronda de Boltaña ha publicau un disco sobre la pasa pleno de cancions bien emotivas. Tos proposo d’ascuitar una d’ellas. La ideya yera adedicar-le-ne a mai, que estió ATS, en representación de todas las personas que treballoron ixos meses por desfender-nos d’a malotía, pero la emoción fació que hese de tallar lo programa y editar-lo dimpués. Que sirva iste post pa ixa dedicatoria y pa que nunca no ixuplidemos a toda la chent que treballa en la sanidat día sin atro.

Torna lo tema d’as cadieras d’a Madalena, tot un eixemplo de cómo entiende la dreita zaragozana las ciudatz. Pa las chents de bien, cadieras y lo que calga. Pa carrileros, cinchorreyadors, cosa. Azcón, manimenos, s’ha trobau con un barrio como la Madalena, que se moviliza en un petén y que queremos achuntar-nos en las nuestras plazas y carreras, lo millor y insustituyible ret social.

Ubrimos lo calaixo d’a canción marxista una vegada mas pa trayer-tos tot un himno de EINA, antes mas conoixius como Inadaptatas, que adedicoron tot un disco a la obra “L’estau y la revolución”, de Lenin.

Pa acabar lo programa, charramos d’o 8 de marzo, día d’a muller, leyendo un texto ecofeminista feito por Ecologistas en acción a on que se fa tamién una reflexión sobre la situación derivada d’a guerra en Ucraína. Parlamos tamién d’a presentación d’o libro En l’atro canto d’a buega, de Rubén Ramos, que presentó Edicions Transiberiano en un acto en la siede de l’Asociación pa la recuperación d’a memoria historica d’Aragón. Acabamos lo programa charrando de Birosta que zarra las suyas puertas temporalment pa fer un cambio de dirección y con un tema de Rapsusklei queme desbloqueyoron en l’act de despedida d’ixe bar. 

Ya veyetz, bien variau, como la vida mesma. Que lo disfrutetz!

Recuerda que puetz ascuitar totz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #142

martes, 17 de enero de 2023

Canal Roya, rock en aragonés y muito mas. Tierra de barrenaus 9x09

Agua Tuerta
¡Qué trazas d'empecipiar 2023! Un programa de quasi dos horas, pleno de contenius y con muita medolla. Empecipiamos con un tema bien rusient en istos zaguers dias, pero que levamos carriando masa tiempo: la unión de pistas d'esquí arramplando con Canal Roya. Conoixeremos un texto de Ecologistas en acción y Tamara nos aporta la suya envista como profesional d'a educación ambiental. 

Atro d'os temas principals ye un visitant cutiano d'o programa: lo rock en aragonés. Compartimos la cronica que fació en lo suyo blog Chorche Paniello a on que nos recuenta la chornada que organizó la Colla de Charradors O corrinche. Astí se chuntoron Fer de Mallacán, Jota d'Ixo Rai y ell mesmo debatindo sobre lo tema y charrando d'as suyas experiencias. Sobrebuena iniciativa d'iste colectivo de Barcelona que fa a-saber-las actividatz bien intresants. 

Seguimos con la presentación de novedatz. En iste caso, y como no quiero estar-me ni un segundo quieto, tos traigo unatro blog. Entre cortesía y colofón ye lo nombre d'o mío nuevo prochecto: un blog literario en castellano. Astí iré penchando resenyas de libros y eventos y bell relato d'os que tiengo ixemenaus por libros colectivos y webs variadas. La presentación la facié en un directo por youtube que puetz veyer contino.


En l'apartau de resenyas, charramos d'o concierto de Los Ases del Jiloca que nos furnió d'una nueit bien divertida y bailonga. Tamara nos traye antimás la suya opinión sobre la cabalgata de reis d'o pasau 5 de chinero, replegando muitas d'as queixas que s'ha sentiu en istos dias en la ciudat. 

Mosicalment ye imposible no parlar d'o nuevo disco de La Ronda de Boltaña y la suya canción en aragonés con Amaral, un d'os temas de l'anyo que acaba d'empecipiar. En lo calaixo de cancions, torna la canción movilizadera de man d'una colla que en tien, y muitas: Ska-P. Programa bien completet, barrunto d'un 2023 pleno d'aragonés.

Recuerda que puetz ascuitar totz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #138

lunes, 28 de octubre de 2019

Red RIADA y Festival contra la despoblación. Tierra de barrenaus 6x04

Foto: Os choperos barrenaus
Decadas de gubiernos espanyols y aragoneses no han conseguiu aturar la despoblación y la esferra demografica que pateixe Aragón. Como en tantas atras qüestions, las solucions las ha iu aportando lo pueblo siempre a pesar de l'administración que a sobén no fa que meter entrepuces u fer nyapas. En zagueras, la qüestión demografica ha conseguiu mas presencia en los debatz publicos. De vez, creixen las iniciativas populars pa mirar de trobar maneras d'acabar con lo problema y que toda la chent pueda vivir a on que quiera.



Una d'ixas iniciativas ye la Red RIADA, naixida iste mesmo anyo, y que arrocla a chent de tot lo país. La suya primer trobada estió en Burbaguena en marzo, y la zaguer asembleya se celebró iste octubre en Allepuz. Un foro bien intresant y con muito potencial pa chenerar sinerchias entre toda la chent que treballa en los suyos lugars y comarcas por un futuro digno. Entrevistamos a Anchel, un d'os participants, que nos recuenta cómo s'organiza y en qué consiste ista iniciativa.

Que se fese en Allepuz la suya asembleya no estió casualidat. Se i celebraba lo segundo Festival contra la despoblación dimpués d'una primer edición que estió tot un exito y que ya en charremos en Tierra de barrenaus radio. En ista segunda convocatoria tornoron a fer-se mesas de debatz, exposicions, actividatz pa toda la familia y una chenta popular. De tardes, un concierto con un cartel que tardaremos a veyer-ne uno tant bueno: Hormigón armado, El rincón del arte, La Ronda de Boltaña, Los Draps y Huntza. Conoixeremos de man de David y Fer cómo fue ista chornada tant especial.

Antimás, presiento la quarta y zaguer categoría mosical, con un grupo que, tot y tener una vida bien breu, fació historia y un temazo que cal ascuitar. Y mas mosicas y historieticas. Aspero que tos faiga firme goyo y que me faigatz arribar las vuestras opinions, aportacions, criticas y sucherencias!

lunes, 16 de septiembre de 2019

Empecipia la temporada! Tierra de barrenaus 6x01

Levamos mas d'un mes sin Tierra de barrenaus radio y ya trobaba a faltar recontar-tos las mias cosetas a traviés d'as ondas. Empecipia una nueva temporada. Todas han sufierto cambios en los contenius y en lo planteamiento, pero en iste curso foi un punto d'inflexión con un formato nuevo y con ganas de dar-le un chiro a lo programa que aspero que tos faiga firme goyo.



Empecipiamos temporada con una entrevista a una d'ixas personas que no deixa de mover-se ni un segundo. Chorche Paniello visita Tierra de barrenaus radio pa charrar d'a Feria de coleccionismo Replega que se celebró lo 31 d'agosto y 1 de setiembre en Monzón. Un evento que fa la suya 16ena edición bien consolidau y con a-saber-lo futuro.

Antimás, en iste nuevo formato d'una hora, leigo un relato y tos presiento bell par de cancions. Una d'ellas adintro d'una nueva sección que se prolargará toda la temporada. La mosica en iste curso prene mas importancia adintro d'o programa.

Siempre aspero las vuestras opinions y aportacions, pero mesmo mas en ista nueva temporada a on que i hai tantos cambios. Ya puetz sentir Tierra de barrenaus radio los lunes de 19:00 a 20:00 en Radio Topo y quan quieras en lo blog, en la mia cuenta de Ivoox, u en la web de Radio Topo.

miércoles, 10 de abril de 2019

¡Rondadora, mas que rondadora!

Fa bell diya penchaba en Instagram una foto d'un d'os arbols de l'amor que proporcionan la mosquera d'a Carrera Universidat y la Plaza d'a Madalena. Las suyas flors, con ixe rosa tant repoliu, son un d'os sinyals de l'arribada d'a primavera a Zaragoza. Veyer las carrerotas d'o mio barrio plenas d'ixas colors me posa a-saber-lo contento. D'atra man, por la parte de l'Ebro entre lo puent de Sant Chaime y lo de Fierro, se veyeba esvolastriar lo domingo pasau buen amiro de volandrinas - que anuncian la primavera al alborear - minflando-se de bichetz y alegrando lo ciel d'A Inmortal. No tardarán guaire a estar acompanyadas de codalbetz y falcetas a embute. Sí, la primavera ye aquí.

Le cantaban Los Delinqüentes, "despendindo-se de l'abrigo". De toda ixa parrafiquera de napas de ropa que nos protechen d'a fredor y lo cierzo y que fan fascals en las mesas y barras d'os bars de nueitz. "Arribó la primavera con presents pa totz: / un ventilador, estió lo primer present / pa que se saquen las boiras grisas en los diyas malos /  que se leve la vasuera d'os aires contaminaus". Talment siga por lo fotoperiodo. Talment por la calor. U por tornar a trobar-nos en las carreras. Pero lo menos en lo mio caso, pareixe que ixe debantdito ventilador efectivament se leva las malas boiras y fumos.

La Ronda de Boltaña debeba tener d'hibierno la mesma sensación que yo quan escribió "¡Qué impaciente t'aguarda lo país / con un ramo de flor de l'aliaga!".Y ye que malas que pasa la cincomarzada ya me miro totz los maitins por la finestra a mirar si ya ha amaneixiu a la hora de marchar t'o treballo. U si puedo deixar-me en casa lo gorro y los esguants. Pareixe que lo pior de l'anyo queda dezaga y que agora empecipia de verdat la vida: "¡Primavera has arribau a la fin! / ¡Rondadora, más que rondadora! / Remudau y de fiesta t'aguarda lo país, sospirando d'amors por tu". Como si lo hibierno fuese qualcosa antinatural que nos mete a preba por cada anyo.

Los alerchiosos como yo lo pasamos malament con ixe "¡Qué volar de semillas al sol!", pero vale la pena lo moquero y bell anti-histaminico en la pocha por si un caso, por veyer "ixa mar d'almendreras en flor". Lo diya pareixe lo doble. En las terrazas no se i culle. Tot lo barrio deixa las suyas casas y imple las carreras. "¡Vaya noche!, ¿Quién piensa en dormir?". Las plantas follan y fan flors. Los animals empecipian a festellar y los humanos organizamos toda mena de fiestas y borinas. Arriban la fiesta d'o sol, Sant Chuan y, toda la temporada festivalera que se prolargará por lo verano. Los viaches por un país que dimpués de "tot un anyo soniando con tornar-te a veyer" no quier malfurriar ni un solo segundo d'a estación.

Ixe esclatiu de vida s'ha emplegau como recurso literario un ciento de vegadas. George RR Martin fa d'as estacions un d'os leit motivs d'a suya Canción de chelo y fuego. Lo gran enemigo d'a humanidat, y d'a vida, ye l'hibierno y la suya representación fisica en forma de Caminant Blancos u Atros. En politica se fació servir, en una gran campanya de marketing, como sinyal d'asperanza d'as revolucions arabes, encara que ya sabemos todas como acabó aquello. Con ixe sentiu de tornar la vida y la color a un tiempo de angunia y foscor, naixió la Primavera Valenciana, que Aspencat  le cantaba: "Naixen primaveras cada maitín en lo tuyo chardín. Cautiva los tuyos sentius. Empecipian nuevas primaveras en lo tuyo camín. Crema lo destino. Ilumina l'horizont de hue".

Nos fa falta la primavera, y por ixo la prenemos con tantas ganas. "La nuestra riseta... combustible esencial pa vivir", seguindo con la letra d'Aspencat. De tot lo que pasa entre Pilars y la fiesta d'o Sol, me'n sobra la metat. I hai fans de l'hibierno. En conoixco quantas y nunca no las he entendidas. Atras, barrunto que ye mas postureo que no atra cosa. Pa yo ixos meses son por demás y la suya sola función ye valurar lo que arriba dimpués. Por yo, que ista estación se quede "un anyo con yo a vivir, y que en ninvien unatra en abril!"

viernes, 4 de agosto de 2017

Historia de una foto de Boltanya


Hebanos puyau las costeras d'as carreras boltanyesas y levabanos tot lo diya dando mal. Belún dició de pillar bieras ta totz en un d'os bars d'a plaza. La resta nos vam posar en unas escaleras ta descansar-nos. Pero ni los chilos reivindicativos, ni lo ondiar d'as quatribarradas se preneban ixe descanso. Entre que plegaba lo refresco y no, un periodista debió de pasar por asti y nos va tirar una foto que va apareixer a l'atro diya en la portalada d'o Heraldo de Huesca. Fa bell diya la va trobar en casa mai y me van venir t'o tozuelo recuerdos a xarramata.

En l'adolescencia y la primer choventut vivimos las cosas con firme intensidat. Los mios anyos d'instituto y FP van estar an que va prencipiar de verdat a tener una militancia politica, cultural y social. En 1999, l'anyo d'a foto, yera empecipiando a estudiar aragonés. Heba iu ta bell acto contra los pantanos y ya alternaba con la chent d'a cucha aragonesista en fiestas y locals. Pero probablement lo que va vivir en ixa chornada va estar un gran empentón ta decidir-me a tener un compromís mayor con muitas luitas.

L'uno de mayo de 1999, se va convocar en Boltanya una chornada "Por a Dignidat d'a Montanya". Se feban actos arrienda y s'acababa con un concierto con Labordeta, La Ronda de Boltaña, La Orquestina del Fabirol y Ixo Rai. La chornada va estar historica, acorando-se las entradas ta un concierto que beluns van haber de sentir dende difuera.

Me va enterar d'a convocatoria por un panfleto en un bar, que ye como s'enteraba la chent d'as cosas en la era pre-internet. Conoixeba a La Ronda de Boltaña dende feba relativament poco tiempo y me flipaba tot lo mundo que m'amostraban en las suyas cancions. La mia parella compartiba ixe gusto mosical, las reivindicacions, y tamién l'encantaba lo Pirineu. Asinas que yera un planazo lo que tenebanos debant.

I vam puyar, nos vam instalar en lo camping y vam marchar de borina. La mia parella yera muit amiga de una moza de Chobenalla. Por la mia parte, encara no teneba confianza con la chent d'a cucha aragonesista, pero nos conoixebanos de trobar-nos en las manis y, sobre tot, en los bars y locals como La Espelunga. De camin, nos vam chuntar con ells. Yeran un poquet mayors que no yo, y pareixeba que conoixesen lo lugar millor que casa suya. Vam ir ta un bar a fer uns hordios, y van prencipiar os canticos:

Entre la Plaza d'Espanya y la Plaza d'Aragón, s'encuentra la Independencia, que las separa a las dos!!! Ai, taaaaa chun tararachun ai ta chun tarara....

... y tornaban

Entre la Reina Sofía y Felipe de Borbón, estamos hasta los huevos de tanto Rey español!!!
Ai, taaaaa chun tararachun ai ta chun tarara....

Y asinas firme rato. Dimpués, S'ha feito de nueit, Baixando t'a escuela, Más magra, Aqueras montanyas, .... totz los greatests hits d'alavez.

Entre biera y biera, charrabanos de l'aragonés, d'as montanyas, d'a Chunta, de la independencia, .... u somardeabanos con belun.

Tocabanos quasi a sinyal por persona. Y a bota de vin. La mia quatribarrada, la portaba en la mochila porque no teneba palo encara. De bota, ni en teneba. Ixo sí, lo vin me rulaba terne que terne. En puyando la costera t'o lugar, vam aturar en l'auto d'un d'os chobenallos, no sabeba guaire bien por qué. Va ubrir lo maletero y va descubrir un amiro de botellas de vin ta ir replenando as botas, que ya iban todas bien esmediadas. Me feba cruces con lo grau d'autochestión d'aquella chent. Profesionals de la luita y la borina. ¡Y yo que me pensaba que me lo montaba bien!

Vam continar asinas tot lo diya. De nueitz, lo concierto yera a rebutir. La reivindicación yera present por tot. Por cada canción se coreaban lemas contra los pantanos y por la dignidat de la montanya. Y tamién os Aragón ye nación y mesmo bell In-Inde-Independencia. Pegallos en toda la nuestra ropa, quatribarradas a bando y muita, muita emoción. Las letras de Labordeta, La Ronda, Ixo Rai y La Orquestina nos daban alas ta soniar con un Aragón diferent, renaixiu, conscient de si mesmo, y argüelloso, que se concaraba con un modelo colonial que nos viyeba como fuent de recursos, y con una capital que yera complice d'ixe modelo.

No guaire tiempo dimpués, va prencipiar a militar en Chobenalla Aragonesista, va rematar los cursos d'aragonés y va fer-me socio de Nogara. No va estar ista, lochicament, a sola experiencia que me va levar a fer-lo. Pero aquella chornada, tot l'esprito que se i alentaba, y todas las movilizacions que van plegar dimpués van estar claus en la conformación d'a mia experiencia politica y d'as ideyas que hue tiengo.

Muitos anyos dimpués, fa bella semana, va tornar ta Boltanya por las chornadas que se van fer-ie ta celebrar os 25 anyos de La Ronda. En plegar t'a plaza d'alto, va viyer aquellas escaleras y va fer memoria d'aquell diya. Toda aquella ilusión, tot ixe mundo que se ubriba debant de los mios uellos, contrastaban con la cansera de seguir luitando por lo mesmo 18 anyos dimpués, de no haber conseguiu cambiar tot lo que querebanos. D'ilusión ya no bi'n ha tanta, ye cierto. Pero veigo a la chent que agora fa vintitantos y, tot y que actualizau a totz os cambios que bi ha habiu, las ganas de luitar y boriniar son las mesmas.

Ixa ye la parte mas emocional. En la parte historica y politica, aquellos yeran os primers pasos de tot un movimiento por una nueva cultura de l'augua y por la dignidat d'un territorio que viyeba como las metropolis aragonesa y espanyola no se'n alcordaban que ta explotar-lo. L'archivo documental d'a web Yesano ye un sobrebuen fundo ta prencipiar a conoixer ixas luitas en aquellas envueltas. En ixos diyas protestabanos principalmente contra os pantanos de Santaliestra, Chanovas, Biscarrués y lo recreiximiento de Yesa. En istos anyos, bella cosa s'ha conseguiu, pero a pur d'una fayenada que no habría de caler en un mundo que metese a las personas por debant d'a especulación. Como siempre, aprendamos d'o pasau ta estar mas eficients en las luitas actuals y futuras.



P.D.: En repasar bell dato ta escribir isto, m'he trobau con iste video, y m'han veniu un ciento memorias t'o tozuelo, asinas que la quinta mia, cuento que lo mesmo tos pasará....





miércoles, 1 de junio de 2016

Abril por l'aragonés. Tierra de barrenaus radio 2x09

A mayoría d'as celebracions d'os 25 anyos de treballo por l'aragonés de l'Asociación Cultural Nogara ya han pasau. Hemos teniu a saber que actividatz con una respuesta muito buena de parte d'alumnas, socias, amigas y companyeras. Pero sobre tot creigo que s'ha acabau de refirmar o tarabidau que l'asociación leva construyindo bell anyo ya. Sobre ixo, cal continar fendo obra en istos anyos tant intresants y plens de potencialidatz que tenemos por debant.

Abril por l'aragonés ha empliu as nuestras achendas con charradas, conciertos, y toda mena d'actividatz. Por un mes, l'aragonés ye estau mesmo más present en as nuestras vidas. Nos ha feito firme honra ta trobar-nos, re-trobar-nos, capaciar y, prou que sí, fer firme borina.

En o programa, de más de dos horas, repasemos as charradas d'as XXIII chornadas por as luengas d'Aragón, metendo bell audio de cadaguna. En a parte mosical sintiemos un troz de l'ensayo de Xavi Sarrià y Feliu Ventura en o concierto que facioron en La Vía Láctea y, prou que sí, a canta que Prau fació de propio ta compartir con Nogara as celebracions por os 25 anyos. Charremos d'a biera Religada, feita por Ordio Minero, d'a chornada esportiva A tot estrús, y d'o concierto historico que se fació lo 23 d'abril en o Centro Civico Delicias con a presencia de La Ronda de Boltaña, Comando Cucaracha y Prau. Y ta rematar, tamién d'o nuevo numer d'a revista O Espiello, que replega articlos de toda mena, repasando a historia d'as luitas por l'aragonés y con curiosidatz a trompicuesco.

Unas chornadas historicas que asperemos faigan honra ta l'obchectivo final que ye que l'aragonés contine vivo y que as personas que lo fan servir tiengan os suyos dreitos lingüisticos guarenciaus.

viernes, 9 de octubre de 2015

Cronicas pilaristas 2015. Primers "vibras"

Os Pilars son un estau mental. Ixo no cal ni recordar-lo. Siempre bi ha bella aguda que, creyendo que no en heba parau cuenta, me fa notar que porto cachirulo dos diyas antes d'o pregón. Ta yo, os Pilars prencipioron ahiere quan salié de treballar. No me caleba pregón, ni codete, ni penyistas. Ya yera en modo Pilars.

A programación d'estianyo ye parellana a os anteriors. Bell concierto intresant, o cunyarcato instalau en Interpenyas, y as barras / barraques /  txosnas madaleneras an que pillar un capazo no ye una opción, ye lo minimo. De novedatz bi'n ha beluna que m'ha feito contento.

A carpa d'o ternasco d'Aragón ye un d'os puestos que más visito en istos diyas. Dimpués d'as denuncias d'os vecins (m'escusaré adchectivos) l'anyo pasau, y de que bella colla anulase o concierto por as modificacions que les caleba fer en o soniu, a carpa ha feito casa muda t'a ribera. O nuevo puesto me pareixe muitismo millor. Zona trestallada t'as cenas, muito más amplo, no guaire luen d'o centro, bien comunicau y con más ufierta gastronomica. A programación ye, como totz os anyos, de raso aragonesa, y con conciertazos: Los Jaques, 13 Krauss, Azero, Artistas del gremio, Ixera, ....

As periodistas gosan de repetir frases como "con el tradicional pregón empiezan las fiestas del Pilar", pero o "pistoletazo de salida" (ranciofact) ta yo lo meten o "ya tradicional" concierto de Los Gandules en o Ternasco. Ya que agora as tradicions se fan a escape, proposo que en o nuevo reglamento de protocolo de o concello, obligue a las concelleras a ir t'o concierto de Gandules, con banda y tot.

Como de cutio, Los Gandules estioron muit grans. Fueras de bella cazurrada, en a muga con o ranciofactismo, Los Gandules facioron lo que millor saben fer: dar-nos un ratet divertiu y plen de ixautadas pa prencipiar as fiestas. En a carpa no se i culliba. Ye lo bueno de no tener competencia. Por dos horas si fa u no fa, repasoron totz os temazos que les han feito conoixius, y tornoron a redir-se de tot. Guarda que ya soi feito a Los Gandules, que los he visto un ciento de veces, pero contino encarcando-me cada vegada que deixan cantar a o publico. Sentir cientos de garganchons chilando que "A NASA siempre manda codetes que plegan en a luna..." ye d'ixas cosas que no sabes si fer-te-ne a risa en estar gracioso u plorar en estar a sola cosa que podemos meter-nos d'alcuerdo ta fer tanta chent de conchunta. Parabiens a Los Gandules por o concierto y que duren firmes anyos.

L'atra nueva ubicación que me fa a saber que goyo ye la d'o concierto de La Ronda de Boltaña. A la fin tornan t'a Plaza d'o Pilar, an que caldría que tocasen totz os anyos. Nunca no ha teniu garra sentiu tractar a La Ronda como simplament unatra colla más de folk. Nomás cal viyer l'asistencia meya a qualsiquier concierto d'a plaza Sant Felipe, con bell ciento de personas, y contimparar-la con as multitutz que arrocla La Ronda. Feito a viyer-la de vislai, u mesmo dende dezada d'o scenario, quasi se me ferá raro poder ascuitar-las en un buen puesto.

Os zaguers Pilars me facioron una mica de burro falso. Probablement porque ya voi tenendo una edat y as mias amigas tamién. Treballos, responsabilidatz, fillas y todas ixas cosas que te fan recordar que ya no tiengo 20 anyos. Y que en fa muito. Pero una vegada que he asumiu ixo, istos Pilars me dan buena vibra. 

Como de cutio, cuento que lo millor será en as barras d'o vico. As d'o BIC en a plaza d'a Madalena, prou que sí, an que antimás, diz que o sabado a las 22, bi habrá un metecantas rebueno. Pero tamién as comunistas u las d'o bago d'o conello. Astí ye o millor d'os Pilars. Trobar-te con toda la chent que nos visita en istos diyas. Vivir a fiesta en as carreras. Conoixer chent nueva. Bailar y cantar dica l'amaneixida. Capaciar dica apanyar Aragón y dillá. Y tot, prou que sí, en aragonés.



lunes, 29 de junio de 2015

Tabiernas d'Aragón (3): Dispierta Fierro

"Sometimes you wanna go where everybody knows your name...." prencipiaba a canta d'a serie Cheers. Bi ha habius pocos bars que m'han feito sentir como en casa mía. D'ixos que i dentras y prencipias a saludar a totz. Que mesmo aduyas a la plantilla a escobar u a replegar. Que bi ha una relación familiar con a parroquia y as cambreras. Que ye, a la finitiva, casa tuya. O primer estió o Planta Baja, que bell diya habré de charrar-ne. O segundo, l'Atrio, que ya en he charrau. O tercer, ya en a Madalena, estió Dispierta Fierro.

Soi incapable de remerar o primer diya que dentré en o Fierro. Pero en muit poco tiempo prencipié a pasar-ie horas y horas. O bar yera en a carrera Estudios, "ixa que fa tanta pudor a queso", que le dicen as foranas. Bien cerqueta de L'Albada, atro guariche mitico que contina ubierto, no sé por quanto tiempo. A chent que lo ubrió yeran viellas conoixidas de l'aragonesismo. Muitas chunteras, pero con bella excepción y con as puertas pataleras ta qui no'n yera. O Fierro siempre yera un puesto de compleganza a on que chent de muitas sensibilidatz diferents de "l'aragonesismo" nos chuntabanos ta zorriar, bailar y, prou que sí, apanyar Aragón y o mundo.

Cuento que a gran obra d'o Fierro estió a d'ufrir-nos un puesto a on que socializar-nos y a on que ixamplar a militancia en muitas d'as nuestras organizacions. Yera o bar t'a on que ir dimpués d'as manis u d'as clases d'aragonés y a on que fer fiestas ta replegar perras ta emparar as organizacions u mesmo ta bella ONG chiqueta. Cumpliba una función que caleba muito en ixas envueltas, y que creigo que contina calendo hue. Conoixer y compartir luitas. Muitas conoixioron a realidat de l'aragonés, de Yesa, u d'atras muitas luitas "poco televisivas" entre ixas paretz.Tamién estió o puesto a on que muitas faciemos grans vinclos personals. Parellas sentimentals y sexuals, amistatz de toda mena (y dica bella enemistat) son naixidas d'aquell mitico guariche.

Dechusban en concierto en o Fierro (2007)
O Fierro yera constituyiu como Asociación Cultural. Ixa formula a on que se pencha qualsiquier organización que no sabe guaire bien como legalizar-se. Pero o feito ye que sí que facioron un treballo cultural. Antimás d'estar un d'ixos pocos puestos de Zaragoza a on que se podeba charrar en aragonés, o Dispierta Fierro siempre yera ubierto t'as mosicas. A mosica en directo yera cutiana, y un d'os puntos fuertes d'o Dispierta Fierro. Mosicos de Gaire, Biella Nuei, A Cadiera Coixa, Comando Cucaracha, .... i pasoron fendo concierto u jams eternas, creyando ixa morfuga que hue nomás puetz trobar en L'Albada y poco más.

Pero sin garra dubda, o concierto más historico d'o Fierro estió en uns Pilars quan La Ronda de Boltaña, que ixe anyo no teneba actuación en scenario, acceptó de fer-ie un concierto. A cosa ni s'anunció, pero en ista alpacera ciudat o boca a boca tien a soben más rasmia que 100 twitteras dando ferrete. Dende bella hora antes ya la chent dondiaba por o vico preguntando quan empecipiaba. Quan, a la fin bi dentroron, quasi no se i culliba, pero, como siempre, facioron un conciertazo, en un ambient como nunca no he tornau a viyer. Encara conservo a chambreta d'Os "Rondabandarras", club de fans d'a Ronda, que facioron poco tiempo dimpués, y a on que entre atros puestos, saliba o concierto d'o Fierro. Mala suerte que dende alavez m'enreciau una mica y ya no me preba bien.

La Ronda de Boltaña en o Fierro. (Desconoixco l'autora d'a foto)
Como he dito, atro d'as grans cosas d'o Fierro, yera tener un espacio de socialización. En ixas eternas nueitz de borina, naixioron grans ideyas. Unibersidá - Coleutibo Aragonesista, simient de l'actual SEIRA, lo teneba como segunda casa y bi organizabanos borinas y mesmo bella asambleya. Tamién se i organizó bella celebración d'o 20 d'aviento, como o historico en a Peña El Braban con Dechusban, Comando Cucaracha y Jose Antonio Labordeta.

En ixe concierto, por cierto, presentó Comando Cucaracha la canta "Dispierta Fierro", esdevenindo asinas o segundo (y por agora zaguer) bar d'A Madalena con canta propia, dimpués de que Ixo Rai fese o tema "Entalto!". Tamién estió alavez una d'as mias primers pleitinas con l'ababol d'a SGAE, a qui teniemos dando mal toda la tarde mientres montabanos o concierto y a qui Labordeta ninvio a escaparrar en un petén, en un d'os momentos más graciosos de vez que penibles que he viviu.

Labordeta en L'homenache a Chuan de Lanuza de 2003.
Organizau, entre atros, por Dispierta Fierro

O Dispierta Fierro yera tamién, un micromuseu de l'apegallo aragonesista. A bancada yera siempre plena d'apegallos que feban ellas mesmas, u que i deixaban os colectivos que i pasaban. Pero lo millor de tot, yera la paret de dezaga d'a barra, a on que cada centimetro yera tapau por un mosaico d'apegallos a on que se'n chuntaban d'historicos y de nuevos, grans y chicotz, disenyaus y calimochers. 

A mosica que se i meteba pendeba muito de qui punchase. Dende o rollo más folki de Carlons, a la vesant más rockera, combativa y canyera de Sonero, pasando por as sesions folki-chorras de Dabi u los un-poquet-de-tot d'a resta. Ixo sí, La Ronda sonaba todas as nueitz. Fer, alavez, una lista de Spotify como as que he feito d'o DeVizio y de l'Atrio ye imposible. Porque antimás, a metat d'as collas que i sonaban, sisquiá son en a plataforma mosical. Pa que dimpués digan que i ye tot....

Parte d'o cartel d'o concierto homenache a Chuan de Lanuza
Amprau d'o blog Aragonando
Os zaguers tiempos, o Dispierta Fierro iba esvoldregando-se, mesmo literalment. Qui lo menaban yera por cada anyada más cansos y no i dentraban nuevos. O local, amás d'aguantar bella pinyora, se yera fundindo, apareixendo-ie crepazas y mesmo una fuesa que, por bell mes, estió tapada por un tablón de fusta y un barral de biera. A la fin, o Fierro cumplió lo suyo ciclo vital y baixó a persiana, deixando-nos a muitas sin un troz de casa nuestra.

A zaguer vegada que i dentré ya yera zarrau feba una semana. Os piquers heban feito una crepaza que traviesba tot lo local, y que dentraba bell poco más d'un metro tierra abaixo. Aquell diya aprofeité ta fer as zaguers fotos d'as pintadas d'os escusaus. Remeré os momentos que hebanos pasau de conchunta con Arale, as chobenallas, as enrestidas, as d'UCA, as nogareras y tantas y tantas personas que i conoixié. Remeré os charrazos eternos. Remeré como plegaba o sabado y quan demandaba la primer pichera de biera, le deciba a lo cambrer que me cobrase las que m'heba deixau de pagar o viernes. Remeré como mesmo as mias amigas de l'instituto, u a mia chirmana, mica aragonesistas, i heban pasau buenos ratos. Me costó a-saber-lo de fer ixa zaguer uellada, sabendo que nunca no tornaría a pisar ixe guariche que tant feliz m'heba feito. 

Mosaico d'imachens d'os escusaus

Dispierta Fierro fació casamuda. De local, de nombre y, un poquet, d'esprito. A qui organizoron aquell local les caleba atra cosa, atra morfuga. Ya teneban crías y yeran, y son, en atra etapa vital. Asinas que, en a carrera Heroismo, naixió Casa Lambrote. Unatro puesto bien pincho, a on que, con bell cambio, continan muitos d'os sinyals d'o Dispierta Fierro. A gastronomía, o folk, a mosica en vivo, La Ronda, l'aragonés, ... tot ixo contina tamién en o nuevo local que tos convido a visitar en Pilars, por eixemplo.

Y d'iste, y d'atros locals parellanos, u no tanto, charramos en o 4º programa de Tierra de barrenaus Radio, que s'emitirá iste chueves 2 de chulio y que prebaré de penchar en que pueda aquí, como a resta de programas.


martes, 21 de octubre de 2014

Cronicas pilaristas 2014 (5) A presencia de l'aragonés

Dende que Borina, a penya que menaba Nogara, zarró, se troba a faltar un espacio de tot aragonesofablant en Zaragoza. Pero sobre tot, en Pilars. Con tot y con ixo, as aragonesofablants militants d’a ciudat no deixemos pasar a oportunidat y faciemos lo que se podió ta que l’aragonés estase bien present. U tot lo present posible.

O primer sabado se fació a chornada de Devandadera d’os cursos de Nogara. Ye ya una tradición que trayó bella novedat estianyo. Antimás d’a entrega de titols, cosa ya cutiana, bell alumno de primer curso amostró o suyo prochecto de cabo de curso, un doblache de scenas famosas d’o cine a l’aragonés: 300, The Shining, The sixth sense, Star Wars, y asinas asinas. Dimpués, bells mosicos nos levoron de pasavilla por as carreras d’a Madalena, espardindo entre a chent pasquins con información sobre os cursos.

L’aragonés tamién estió present en a campanya que se fació de meter a cartelería oficial d’a D.Ch.A. en aragonés. Muitos estioron os puestos que acceptoron o cartel de “Viedau de vender alcohol a menors d’edat” y que lo teneban bien vistero en os suyos puestos. Tanto en as barras madaleneras, como en os puestos d'Echegaray y Caballero.

Y prou que sí, l’aragonés tamién estió present en as debantditas campanyas de Purna, mesmo adedicando-le una d’as pancartas a los dreitos lingüísticos.

Desgraciadament poco más se viyó l'aragonés en istos Pilars. Bella canta de bella colla de mosica como La Ronda u Lurte. Bella ixota en a Plaza d'o Pilar a on que podié sentir a Sanmigalada de La Val d'Echo. Pero, prou que sí, l'aragonés estió a luenga que faciemos servir a chicota comunidat aragonesofablant que hemos aprendiu ista luenga en Zaragoza. 


sábado, 18 de octubre de 2014

Cronicas Pilaristas 2014 (2): Os conciertos

Los Jaques de la Sierra
Prencipiemos os prePilars con Berzas. Granizo concierto a on que remeremos tantas cantas con que creixiemos. Concierto que orichinó, seguntes he sentiu, a denuncia d'os vecins. Continemos con Maut, Juako Malavirgen y Los Gandules, tamién en o Ternasco, y pleguemos dica Los Jaques de la Sierra, que presentaban o suyo primer disco en La Bóveda de L'albergue.

As cantas suyas las heba puesto ascuitar bell poquet en Spotify y, como preixinaba, en directo son mesmo millor. Prencipioron con bella pieza instrumental ta ir calentando china chana un ambient que ya bulliba en a zaguer parte d'o concierto. Los Jaques fan corrius y piezas muito bailables, a on que recontan, entre atras cosas, historias d'a parte de Calamocha bien parellanas a los narco-corrius mexicanos. Una colla que no ye que fendo os primers trangos y que aspero que duren prou, pues regular que nos aguardan conciertos bien divertius con ells.



En atras fiestas, se me chuntaban dos y mesmo tres conciertos que quereba viyer en un mesmo diya y, quasi totz os diyas bi'n heba a lo menos uno. Iste anyo, prous diyas me quedé sin concierto. Os siguients estioron Iron Maños y Black Ice, Skaso y Artistas del Gremio y Los Brodies y China chana. Totz en o Ternasco, a on que, como l'anyo pasau, continaban os pozals d'Export a 6 euros. Bien por a ideya! Como ya he comentau antes, dende a denuncia d'os vecins, a carpa sonaba prou malament, plegando en ascuitar-se fatal en o concierto de Brodies y China chana, a on que caleba fer firme poder ta sentir a mosica.

Los Gandules, o chueves prePilars
O segundo cabo de semana estiemos en o concierto d'una colla de homenache a Kojon Prieto, con o resultau que cuento que ya todas conoixetz. Diz que errar ye d'humanos y rectificar de sabios. Fer esfensa d'una error ye una gran fatera y ixe ye o camin que pareixe que prene la colla, quan escribo iste post. O masclismo s'expresa de muitas trazas. Unas son más visteras y atras menos, pero cal luitar contra todas ellas. Simplament o feito de decir con desprecio a parola "feminista" quan te convidan a cambiar lo tuyo luengache, ya indicaba muito. Ells sabrán lo que fan, que ya son mayors. Yo sé que no tornaré a viyer-los y que m'encargaré personalment de fer conoixer a tot con qui charre, como ye a suya actitut en os scenarios.

Muito millor, y sin garra masclismo estioron os conciertos que viyemos a l'atro'l diya en a Plaza Sant Felipe. No pleguemos que a viyer bellas pocas cantas de Trivium Klezner, colla que cada diya me fa más goyo. Tamién estiemos gronxiando-nos con a colla de dezaga qui, encara que no yera mosica de borina precisament, lo facioron de pistón. I tornemos bell rato dimpués a viyer a Lurte en una plaza a on que no se i culliba.


Lurte, encara con luz
En ixa mesma plaza, bell diya antes, i heba tanyiu La Ronda de Boltaña. Simplament o feito de que o concello contine encerrinau en que haigan de tanyer astí, ya deixa claro que, u no tienen ni ideya d'a cantidat de chent que arrocla La Ronda u, como me pienso, lo saben masiau bien. Pero, ta forro de bota, cambioron a orientación d'o scenario ta que podese viyer o concierto mesmo menos chent. Deciban que ta no florer-le a terraza a os de Montal. Vergüenyoso ye poco. Me recontoron que antimás a luz se'n fuó antes de rematar lo concierto. Igual como pasó con Lurte quan no levaban que bells 40 minutos. Ixe ye o respeto que tien o concello de Zaragoza por a mosica tradicional aragonesa. Como deciba belun, "A la Pantoja isto no le pasa".


martes, 21 de septiembre de 2010

Remerando a Labordeta


Cuento que ya ye tot dito. En blogs, webs, prensa fisica y dichital, TV... tot lo mundo ha charrau d'a muerte de Jose Antonio Labordeta y poco en queda ya por decir. Como tantas atras, lo conoixié por a mosica suya, por ixas cantas que, de conchunta con as d'a La Ronda u Ixo Rai, prencipioron a fer-me tremolar en sentir-las. Con totz ixos himnos. Y no nomás o "canto a la libertad". Tamién i ye Somos, Aragón u, más que más, L'Albada, que bella vegada me fació plorar en remerar a la mía chirmana y a tantas atras companyeras que habioron de marchar d'o país nuestro.

Lo conoixié como politico tamién. Bellas vegadas d'alcuerdo con lo que feba y belatras no. Pero a unica persona que no s'entiboca ye la que no fa cosa. Si por bella cosa remeraremos a Labordeta será porque no dixó nunca de fer cosas. Muitas d'ellas muito bien. Escribir, cantar, treballar en politica y en TV y, más que más, emocionar-nos asoben.

Remero encara a suya colaboración en un concierto que organicemos un 20 d'aviento de fa bellas anyadas. Remero como le fació burro falso a un catén d'a SGAE que levaba toda a tardi prebando de que l'ascuitase belún. Remero a suya voz en Madrid, en rematando a manifestación contra o trasvase, todas cantando en chunto o Canto a la libertad. Lo remero fendo gambadas por o Paseu Independencia quan yo i treballaba. Siempre con bell periodico baixo lo brazo.

Deciba una muller, en salindo de l'homenache que se la fació o domingo en l'Aljafería, que garra politico hese estau tan visitau en morir como él. ¡En teneba de razón!

Jose Antonio Labordeta, una parti d'a historia d'Aragón, te remeraremos ta cutio.

domingo, 8 de marzo de 2009

Dios ye carlista. MdaS 014

Entre unas cosas u atras, no he aturau en istos zaguers cuatro diyas. Asinas me trobo güe, escamallau y con una galbana que ta qué...

Zincomarzada: Dios be d’estar carlista, porque en zagueras parix imposible de fer una zincomarzada como as de más d’antis. Soi estau en ziento zincomarzadas. Dende que teneba catorze años si fa u no fa. Y remero que por un regular l’orache yera bueno. Manimenos dende l’ataque d’o camal ta l’alcalde tenemos unas zincomarzadas con bien de zierzo y mesmo plebia. Agora diz o PP de fer una consulta popular por si a chen querese cambiar-lo de calendata. Ta fateras siempre bi ha diners. No se consulta sobre la Expo u lo siñal español chigan, pero sí ta cambiar a calendata d’a zincomarzada. De todas trazas cuento que será una bomberada de tantas atras que se dizen. Lo que caldría sería reprener o Parque d'o Tío Jorge y dixar de ir dondiando por toda a ziudat.

Diya d’a muller treballadera: Con un socalze se zelebraba en a plaza Asso o diya d’a muller treballadera. S’aprofitaba tamién ta presentar un nuebo portal www.unahabitacionpropia.org, que de seguras que plenarán ascape de buenos contenius. Se i ha feito una obreta de teyatro con as actrizes puyadas en as balconadas y en o tarabidau d’as obras d’a Plaza. A tamás de l’azento andaluz de beluns d’os personaches, que no yera menister, a obra ye estada bien pincha y nos n’emos rediu asabelo. Mientres implen o portal nuevo en iste blog podrez trobar tamién cosas sobre o feminismo.

Conzierto de Mularroya: Que’n son de buenos Los Draps!!! Conziertazo que fazión. A resta de collas tamién sonón asabelo bien. Sorpresa ta yo, os Alkol 96, que no los conoixeba y me fazión muito goyo. Asperemos que faigan antis con antis o suyo disco ta poder tornar a sentir a bersión punk de l’abanera trista. (Sí, ez leyiu bien. Fazión una bersión punk de l’abanera trista).