viernes, 22 de marzo de 2013

Francisco facha y bizarro

O pasau lunes estié en Fendo Orella charrando sobre o nuevo Papa Jorge Mario Bergoglio, aka Francisco. Ye un poco a continación d'aquel post sobre o facherío y o bizarrismo d'o cristianamen que tamién paré ta Fendo Orella. Contino pencho o guión que facié y que prou que, como siempre, no respeté guaire. 

Istos diyas ciento y pico de hombres mayors representants d’una secta muito gran, han esleixiu, por inspiración de un ser invisible que nomás ells ascuitan, a lo suyo mainate. Bi ha chent que ye carranyada porque o nuevo Papa, que asinas ye como le dicen a lo cargo, ye misochino, homofobo y ha refirmau a la dictadura archentina.

Francament, no lo entiendo. Si totz os candidatos son hombres misochinos, homofobos y que refirman dictaduras faixistas por tot lo mundo, ¿qui pretendeban que salise esleixiu? ¿Whoopi Goldberg?

Dende a cucha radical prou que a escape hemos prencipiau a rechirar en lo pasau d’iste fanatico y hemos trobau bellas perletas que no reproduciré pues cuento que todas tenetz Twitter, Facebook u simplament podetz Googleyar bell rato. Con leyer qualsiquier periodico a la cucha de La Razón, tamién en ye prou. Por si sotz una colla de galvanas tos apego bells quantos vinclos más abaixo con noticietas d’istos diyas.

Manimenos, la más gran parti d’os meyos de comunicación han debiu pensar que o tal Jose María Bergoglio, que agora opera baixo lo nombre de “Francisco” (qué nick más mierder ha esleixiu, no?) ye un Borbón, pues les ha faltau tiempo ta emplir-lo de virtutz. A lo que se viye, o simple feito de haber naixiu en Archentina, ye prou ta decir que ye un Papa que ha saliu d’a pobreza y que tien muita sensibilidat. Como todas sabetz, en Archentina no bi ha ricos y antimás totz os pobres tienen, por definición, una innata solidaridat con a resta de pobres, sobre tot quan plegan a papas. Antiparti de que no creigo que una persona que no ha treballau nunca (de verdat, quiero decir, cobrar ya sé que cobra...), pueda sentir empatía por a clase treballadora. O peloteo, como siempre, mesmo incluye a los ateus y a los no catolicos. Sentiba ahiere en Antena 3, como deciban que o Papa heba provocau euforia entre os catolicos y asperanza entre los que no’n somos. Asinas. Sin encuestas ni cosa. Por inspiración divina, be d’estar. Talment os presentadors de telediarios tamién charran con sers invisibles. Quemisió. ¿Han preguntau a bell ateu?

Pero ye normal. De feito, en istos diyas tamién s’han adedicau a laminar lo boforón de Joseph Ratzinger, aka Benedicto XVI, decindo que yera un gran intelectual. Que se diga de bella persona que s’adedica a leyer a Biblia u libros sobre a Biblia, terne que terne ye, como poco, curioso. Istos diyas de noticias chorras bi’n habió una que ilustraba muito bien o concepto de “intelectualidat” que bi ha en o cristianamen. Un espanyol que feba de traductor a lo mozo (sexachenario, suposo) que feba de portavoz de prensa mientres as reunions ta esleixir a o Papa, leyó os compuestos que se feban servir ta fer o fumo negro u blanco d’a chaminera que anuncia si bi ha nuevo Papa. En leyer-lo torpement, dició que “ell no sabeba brenca de tot ixo” porque se foteba tot lo diya leyendo a Biblia. Ya entiendo que os intelectuals no pueden estudiar química basica (se tractaba de leyer tres components d’os que uno yera ixufre) en estar embolicaus pensando de que forma pueden chustificar todas as contradiccions historicas intra y extra biblicas, amen d’as contradiccions con tot lo conocimiento scientifico moderno y mesmo con as diferents ideyolochías aintro d’as ilesias. ¿Qué mena de intelectuals son ixos? Si yo digo que malament sé sumar y restar, pero me conoixco de memoria “Canta de chelo y fuego” no soi un intelectual, soi un puto friki. Pero ells pueden leyer-se un libro (y malo) mientres toda la vida suya, pensar-ie muito, leyer arrienda libros sobre o libro, continar sin saber cosa d’o mundo dillá de “o libro” y que antimás les digan intelectuals. ¡Ta cagar-se!

Ye como si personas que, en teoría nunca no han teniu sexo pretendesen decir-nos a la resta como tener-lo.... Oh wait!

De papas adictos a la dictadura, poco puedo decir. Iste zaguer con Videla, Joseph Ratzinger, un chicot nazi, Pio XI y Pio XII, antisemitas y que ni tartioron debant d’a barbarie nazi, y asinas totz os papas d’a historia qui han teniu buenas relacions con tiranos de totz os estaus, mesmo a soben d’atras relichions, en teoría, concaradas.

Atros pecadetz que fan a soben os papas: encubrir casos de pederastia, blanqueyar diners de actividatz sospeitosas por tot lo mundo, aduyar en a espardidura d’a SIDA, acubillar y bendecir actividatz d’a extrema derrita en A val d’os caitos u Belchite, por eixemplo, ....

Diz que Francho quier “una ilesia pobra y t’os pobres”. Si yo quiero estar rico, lo tiengo prou, prou difícil. Manimenos si quiero estar pobre ye prou facil. Lo poco que tiengo lo doi a qui siga y prou. A gronxiar-me con a pobreza y a rechirar en os pozals de vasuera. Si quier Francho puedo amostrar-le como se fa. Mesmo aduyar-le. Yo levaré a carga, si cal. Lo sorprendent ye que bi ha chent que se lo creye!

Dau que ya hemos visto que, oh sorpresa, bi ha un nuevo Papa, como totz os anteriors que:
-     ye en contra d’o dreito d’as personas a decidir sobre o suyo cuerpo y a suya sexualidat
-     considera inferiors a las mullers, en no admitir que istas puedan fer o suyo treballo u sisquiá optar-ne, amen de atras opinions comuns en a ilesia catolica (y en todas de mayor u menor traza).
-     ha refirmau por acción y omisión a dictadura de Videla qui fació desapareixer a 30.000 personas y traficó con ninos
-     niega los mesmos dreitos que a resta de chent a las personas no heterosexuals
-     ye en contra de que a sciencia “pueda estudiar-lo tot” porque bi ha cosas que son dillá d’a suya demba
-     ye en contra d’o comunismo, laicismo, ateismo, divorcio, concubinato (sic), matrimonio igualitario, ...

pasaré a lo bizarrismo.

Mientres bells diyas dende que o “pobre Ratzinger” deixó o “treballo” nos han bombardeyau con ciento datos absurdos. Hemos visto como lacraban (sí, sí, con lacre) una sala ta que no i dentrase dengún. Mientres os diyas que feban a elección, se foteban arrienda de horas ta fer-ne ¡dos!. Diretz: “ye que han de debatir qui ye lo millor y tal y qual...” y ye lo que pensaba yo. Que se i serían espelletando. Pero a versión oficial diz que en as sesions no feban que rezar y demandar a uns sers invisibles y inmaterials que les decisen o nombre que heban de apuntar en un papel. Si no bi ha mayoría se cremaban os papels con uns compuestos ta que o fumo que bi hese estase de color negra. Como os sers invisibles, bi ha vegadas que son espiguardaus, tiran de sciencia, ixe diaple, y tienen compuestos sintetizaus en un laboratorio pleno de ateas ta fer o fumo negro. Por si falla, tamién bi ha un sistema electrónico, disenyau por scientificos y incheniers gracias a sieglos y sieglos de investigacions en contra d’o que deciban as relichions, y que controlaba a chaminera y os fumos.

Un d'os chaperos d'o Papa
¿que mola, eh?
Dimpués, ta estar bien modernacos, dicen cosas en latín, en estar a suya luenga oficial, que cuento que no i charrará dengún ta cosas normals, si ye que en ixe estau belun charra de cosas normals... As mullers no pueden estar papas porque son malas. En realidat cuento que no ye por ixo, pero como nunca no han dau garra explicación satisfactoria... L’hombre que se fa Papa deixan de clamar-le por o suyo nombre y se mete un nick. Como en internet, pero molando. Iste se diz Francisco, Francho t’os amigos y no tien numero porque ye o primer, pero si bell diya atro hombre ye esleixiu entre a resta de hombres que les inspiran sers invisibles, y decide de meter-se de nick Francisco, iste será Francisco II y a l’archentino le cambiarán o nick y se meterá Francisco I.

A cada Papa le dan un fascal de cosas. Una cuenta de Twitter que se hereda y que se diz pontifex, que pareix un villano de Spiderman. Tamién un anillo, pero que no ye como o de Green Lantern, que nomás vale ta que te lo besen, (que buena focinada) y ta sinyar cosas. Tamién tien una ripa de chaperos (los que no sepatz aragonés y ta que no bi haiga confusions: chapero ye “sombrero”). En serio, tien una colección que ni Stacy Malibú. Consultatz Wikipedia.

Y asinas asinas. Isto ye basicament tot lo que he puesto quitar sin leyer-ne guaire, porque me cansan istos temas, de Jorge Mario Bergoglio, aka Francisco, qui dende agora será l'encargau de menar una organización masclista, homofoba, antiscientifica, antimarxista, esfensora de dictaduras, blanqueyadora de diners, perpetuadora de desigualdatz, clasista, sexofoba, espardidora d'a SIDA, promovedora de delerias como charrar con sers invisibles, etc, ... y que, manimenos, por que me sé yo qué, s'ha de respetar.

Público sobre Bergoglio y Videla
Vicenç Navarro en Kaos en la red sobre Bergoglio
Kaos en la red sobre Bergoglio
La Razón, encantaus con a ideyolochía de Bergoglio

domingo, 10 de marzo de 2013

Quatre recomendacions culturals

Círculo de guerra, de Sick Brains
Fa bellas semanas tanyeba en Zaragoza, en a López, Sick Brains presentando-ie o suyo nuevo disco Círculo de guerra. Los remeraba de quan feba a FP, en fa más de diez anyadas ya, y eslucernaba con o suyo rock canyero de tot. Dimpués d'o segundo disco los heba cacegau. De feito, creyeba que ya nian feban mosica. En viyer os cartels por a ciudat, torne a ascuitar-los y me baixé o tercer disco, "Hoy solo", d'a suya web, a on que tienen os tres primers ta baixar-te-los de baldes. O zaguer lo ascuité por Spotify. 

En tantismas anyadas, sin deixar d'estar fidels a lo soniu d'os primers discos, no han feito que amillorar. As cantas d'o nuevo disco, tot estando-ne poquetas -nomás 10- son diez alfayas que se suman a los temazos que ya teneban y que, ta muitas, son himnos. O video d'o single de Círculo de guerra, que ye buenizo y que pencho abaixo, ye grabau en o museu miner d'Escuita, como curiosidat.

O concierto, antimás de trayer-me firmes remeranzas, estió bien animau. D'as nuevas en tanyoron quasi todas y encara que ye verdat que trobé a faltar beluna d'as mias favoritas (como Carnales), rematé o concierto bien goyoso. Y como un canasto, cal adhibir, gracias a la recomendación de Paquillo, baixista d'a colla, de tastar un breballo que i vendeban clamau Jäger u qualcosa parellana.

Asperemos que iste nuevo disco les de bien de conciertos y podamos tornar a sentir-los antis con antis en Zaragoza y que tornen a tener una actividat más contina.


Riot Propaganda
Si bi ha bella colla que haiga estau ta yo a sorpresa d'os zaguers tiempos, ixa ye Riot Propaganda. La conoixié por a traducción d'una d'as cantas que facioron en Fendo Orella y, dende alavez, no he deixau d'ascuitar as suyas poquetas cantas. O disco ye descargable de baldes en a web.

A colla surte d'a unión, cuento que temporal, de Los Chikos del maíz (Os mesaches d'o panizo, que les dicen en Fendo Orella) y Habeas Corpus, ta fer bella mena de rap metal a lo Rage Against The Machine, con unas letras esclateras de tot y de raso d'actualidat. No deixan practicament garra luita anticapitalista sin tocar en as poquetas cantas que i tienen: desafucios, reparto d'a riqueza, patriarcau, corrupción, ecolochismo, ... Se me fa raro que encara no los haigan denunciau, por cierto. 

Por agora no son fendo guaires conciertos. Talment porque tiengan compromisos con as collas que'n fan parti, talment porque no se les conoix masiau, ... quemisió. Pero aspero poder viyer-los a escape por Aragón. No deixes ni un minuto más d'ascuitar-los. Larga vida a Riot Propaganda!



American Horror Story Asylum
En os ratetz que tiengo libres, que no'n son guaires, me fa goi de tastar chino chano ista edat de oro d'as series que somos vivindo. Me he viciau a muitismas d'ellas: Battlestar Galactica 2003, Walking dead, Game of Thrones, Falling skies, Dexter, Lost, Fringe, True Blood, Revolution, ... pero una d'as que más goi me ye fendo en zagueras ye America Horror Story.

En a primer temporada conoixebanos a una parella que logaba una casa encantada a on que "viviban" arrienda pantasmas d'o pasau. Istos yeran torturaus por as cosas que les heban pasau en vida y s'adedicaban, como no, a florer-les un poquet a os habitadors d'a casa. Atros pantasmas no yeran tan boques y iban "a lo suyo" u mesmo les aduyaban bell poquet de cabo ta quan. Con os vivos, a parella tampoco no teneba guaire más suerte, y tamién i apareixeban a fer a tana.

Ixa primer temporada me pareixió buenisma. Atra d'as caracteristicas ye que estió autoconclusiva. Ye decir, que a temporada entera yera una historia que prencipiaba y remataba. Asinas que quan viyé que se'n feba una segunda yera una mica niervudo por saber si sería una mierdeta ta estirar argumentos d'a primer, una atra historia no digna d'o titol u si os mios miedos serían inchustificaus y ferían una atra obra d'arte.

En iste caso, encertoron de tot. Encara que no he rematau de viyer a segunda temporada, a parti que he visto dica agora ye prou ta poder decir que somos debant d'una d'as millors temporadas d'una d'as millors series d'a zaguer decada. As actrices y actors, que muitos repiten d'a primer, fan uns papels espectaculars. Más, quan los comparas con os que feban en a primer temporada. Increyibles Jessica Lange (adoro a ista muller), Zachary Quinto (Sylar de Heroes, ta qui lo remere), Lily Rabe (la moncha roya) y a nueva actriz en a serie, Sarah Paulson, con qui encertoron de tot en o casting. 

En ista anyada, l'acción ye en un psiquiatrico d'os Estaus Unius, en as anyadas 60. Tot y habendo elementos sobrenaturals, que no'n charraré ta no spoliear, a más gran parti d'a tensión ye provocada por a maldat d'a dirección d'o centro que, antimás, ye cristiano. A ran tecnico, bi ha capitols que son impresionants, con recursos cinematograficos prou buenos y intresants. Lo dito, probablement d'as millors cosas que se han feito por a TV en as zaguers decadas.

New Avengers de Brian Michael Bendis
Gracias a la Biblioteca d'Aragón de Zaragoza, a on que encara no cal pagar, y que ye pasando por unas inchustificadas retalladas de presupuestos y horarios, podié leyer-me os primers arcos argumentals d'a colección New Avenders (Nuevos vengadors) guionizada por Brian Michael Bendis. Ye d'ixas coleccions que me pillé en a Biblioteca porque yera de baldes, pero que nunca no m'hese gastau as perras en mercar-la. Error. Muito millor que muitas cosas que he pagau. Belunas, de Brian Michael Bendis, tamién.

New Avengers achunta a bells superheroes dimpués de que os Vengadors (os de siempre) se disuelvan por o zancocho provocau por Scarlet Witch. A fuyida d'a garchola d'a Isla de Ryker, chunta por casualidat a heroes como o Capitán America, Iron Man, Spiderman, Daredevil, Spiderwoman (la de royo) y Luke Cage. O Capi tien una d'ixas ideyas suyas inspiradas y, viyendo paralelismos con a traza que tenioron de chuntar-se los vengadors por primer vegada, proposa a Iron Man de tornar a fer Los vengadors con os que i son en ixe inte.

Mientres ixos primers numers, cuentan as relacions entre os nuevos miembros vengadors y como van luitando contra os que eslamporon a nueit que se chuntoron por primer vegada. En ixa nueit tamién s'escunzoron con Sentry, un personache a-saber-lo poderoso y igual de misterioso, que ye qui centra o segundo volumen que editó en castellano Panini en a colección Marvel Gold (os tochos negros con letras doradas). O tractamiento d'os personaches y de como se relacionan entre ells, ye prou pincho, estando bella cosa que se agradeix en istos tiempos a on que son totz megaduros y con unas movidas muito trachicas. No i falta bell inte de humor arredol de Spiderwoman y de un secretet que tampoco no contaré ta no spoilear. Sobrebuen tebeo que tos recomiendo de leyer, que antimás ye de baldes en a biblioteca. 

A Brian Michael Bendis me dentroron ganas de seguir-le a pista, pero Avengers vs X-Men me las ha sacadas un poco. A saga, sin estar mala-mala, tampoco ye como ta tirar codetes. Me pareix un argumento un poco forzau, a triga d'os cinco fenix creigo que ye absurda -fueras de Scott Summers y Emma Frost- y creigo que s'ha prolargau masiau un argumento que no daba ta tanto y que yera más propio d'as pleitinas d'os 60 sobre si Hulk yera más fuerte que a Cosa. Por agora, imos 1-1, asinas que le daré más oportunidatz.

lunes, 4 de marzo de 2013

L'aragonés ye bien vivo (marzo 2013)

Presentación de Cosetas d'adentro,
 en La Pantera Rossa de Zaragoza
Torna L'aragonés ye bien vivo, d'o mes de marzo a bells pocos diyas d'a cincomarzada a on que, si a plevia nos deixa, serán Nogara, Fablans y atras asociacions que treballan por l'aragonés, espardindo a suya faina.

Diya internacional d’a luenga materna
Sin pena ni gloria pasó o diya internacional d’a luenga materna, o 21 de febrero, por Aragón. Garra refirme institucional y nomás bellas poquetas actividatz de man de REA y Consello facioron vistero iste diya. 


En Zaragoza, se presentó en La Pantera Rossa, o libro y DVD de Cosetas d’Adentro, curtometrache y relato de Lola García. Una atra vegada más La Pantera Rossa se quedó chicota ta acullir-ie a tantisma chent. Ta que dimpués digan que l’aragonés no intresa. Me fería goi de saber quantos libros en castellano fa rebutir tantismo a sala. O viernes en Taust se tornó a presentar “Mesaches” de Chuse Inazio Nabarro, que’n he charrau ya qualques vegadas y o lunes 25 en Uesca se fació una mesa redonda sobre “La biblioteca d’as luengas d’Aragón” con a presencia de Ignacio López Susín, Pilar Benítez, Óscar Latas, Francho Nagore y Rafel Vidaller.


Programa Nieus Lucia Dueso
Se ha presentau ya as actividatz incluyidas en o Programa Nieus Lucía Dueso t’a promoción de l’aragonés en os centros educativos “sostenius con fundos publicos”, ye decir, os publicos y os privaus que reciben dreitament diners de l’administración. Iste programa permite a los centros demandar actividatz relacionadas con l’aragonés y conta con a colaboración de Nogara, Fablans, CFA, REA, Gara d’edizions y Xordica. As actividatz, las podetz consultar en o folleto informativo que han penchau y ya viyeretz que bi ha muitisma variedat: cine, charradas, esporte, mosica, ...


Junto al fogaril y Condau de Ribagorza
Continan as convocatorias de premios literarios a tamás d’a crisi y d’o penible eixemplo que da o Gubierno d’Aragón, matando los premios en as luengas minorizatas d’Aragón. Os concellos de L’Aínsa, Graus, Fonz y Estadilla no continan por ixa endrecera y sí que convocan os suyos premios.
Un d’ells, Junto al fogaril, certamen de cuentos y relatos breus organizau por o concello de L’Aínsa. As bases se pueden consultar aqui. As obras inviadas han de tener entre 3 y 12 fuellas, asinas que qualsiquier que escriba bell poco en aragonés, puet presentar-se-ie. O primer premio ye de 800 €, que siempre fan honra. O plazo remata o 15 de marzo.

L’atro ye O condau de Ribagorza, re relatos curtos y poemas en baixoribagorzano. As bases son prou parellanas. En iste caso, lo organizan los concellos de Graus, Estadilla y Fonz, a extensión ye d’entre 4 y 6 fuellas, y o plazo remata o 22 de marzo. Bi ha 600 euros de premio t’o millor relato y 300 t’o ganador d’o concurso de poemas

Seminario t’o profesorau de luenga aragonesa
O CPR de Uesca organiza un seminario t’o profesorau de luenga aragonesa prou pincho. Mientres tres sesions se i charrará de temas muito utils t’o profesorau y se compartirán experiencias y recursos como as nuevas tecnolochías u os recursos bibliograficos de man d’as principals editorials (Xordica, Gara d’edizions y CFA). T’apuntar-se-ie, cal fer-lo a traviés d’a web d’o CPR. No cal estar funcionario, simplament estar profesor d’aragonés u profesor de lo que siga, intresau en l’aragonés.

El catalá de La Codonyera
Iste 13 de febrero se presentaba en Zaragoza El catalá de La Codonyera, libro publicau por Gara d’edizions y escrito por Artur Quintana i Font. O libro, que surtió dende a tesi de l’autor, y que se publicó por primer vegada en 1986 en Barcelona, plega agora enamplau y con una nueva edición pincha de tot que incluye toponimia, atlas lingüistico, literatura popular y asinas asinas. Un sobrebuen libro ta qui quiera conoixer o catalán d’ixa parti d’Aragón y a realidat bilingüe d’a redolada.

Premios d’a mosica. Prau
Os Premios d’a mosica estioron entregaus en a gala d’o pasau 18 de febrer. Entre os premios, un d’ells ye adedicau a las luengas minorizatas aragonesa que, ista anyada, l’han baltizau como “millor canta en luenga autoctona”. Os nominaus estioron Prau con as cantas Mosica, parola y movimiento y Os pietz en a tierra, Angel Villalba por Olivera d’Aragó y Jesús Viñas por “A mía tierra”. O ganador, muito chusto en a mia opinión, estioron Prau por Os pietz en a tierra, sobrebuena canta que da titol a o disco. En replegando o premio, Chavi, baixista d’a colla, agradeixió a las collas de mosica que fan servir l’aragonés, a bells prochectos culturals como A Enrestida, Nogara u Arrebato y de traza somarda a Rudi, Biel y Belloch por “a suya esfensa de l’aragonés”.

Canta en aragonés. Comando Cucaracha
Contina o reto de que nos invien cantas en aragonés, cantas en qualsiquier luenga ta que les ne traduzcamos, … de que os mosicos apuesten por l’aragonés. Una d’as collas que, dende o primer disco lo fació, estió Comando Cucaracha qui han incluyiu cantas en aragonés en los dos discos publicaus dica agora y qui fan servir arrienda parolas en aragonés en toda la resta de cantas que fan. M’ha dito, antimás, un muixonet, que son parando ya un nuevo disco que asperemos graven antis con antis. A canta trigada ta iste mes ye d’o primer disco y se diz Balbino Pedo, una historia etilica con a colaboración de Juanito Ferrández de Ixo Rai!.





jueves, 21 de febrero de 2013

¿... y si SARGA estase en Madrit?

Aragón no ye Espanya. Aragón ye menos Espanya que Catalunya. Ixa ye una d'as conclusions que plego en viyer tot lo que ye pasando arredol de SARGA, a interpresa publica creyada d'a fusión de Sodemasa y Sirasa. Por si encara bi ha qui no lo sabe (dossier a la fin d'o post), istas dos interpresas estioron creyadas por o PSOE - PAR en tiempos d'a bombolla ta chestionar qüestions meyoambientals (Sodemasa) y agricolas (Sirasa), acotolando por o camín, a muitas d'as interpresas que treballaban en ixas dembas. Antimás plenoron as dos interpresas de "treballadors" vinclaus a os dos partius, quedando-se o PAR con Sodemasa y o PSOE con Sirasa. Dende a suya creyación, as dos interpresas han serviu ta "colocar" a toda mena de chent d'os dos partius, a soben de trazas increyibles y sin disimular ni brenca ni meya.

Tot isto yera, y ye, vox populi. En esclatar a bombolla, y con o cambio de gubierno, o PP prencipio a fer escardas y a ordenar a o PAR de fer-ne. Asinas, ye habendo-ie despidos mientres as zaguers tres anyadas. Prou que pocas vegadas tocando a "los suyos".

Tot y estando conoixiu por qualsiquier que se'n intresase, a qüestión pocas vegadas heba surtiu en o parlamento aragonés, ni en a prensa en Aragón. Manimenos, en presentar-se l'ERE en SARGA, que deixará en l'ature a 75 personas, El Periodico d'Aragón estió un achent más en a guerra entre PSOE, PP y os sectors d'o PAR, que quereban salvar os puestos de treballo d'os "suyos". Os articlos apareixius feban publicos datos vergüenyosos sobre colocaus a dido con chornals brutals, a mafia que yera tot lo tarabidau de SARGA, y a mierda plegaba mesmo ta OSTA, qui tamién chuga un important papel en iste chuego.

O ERE ye a bell diyas de presentar-se. El Periodico de Aragón ha deixau de publicar "mierda sarguera", y os unicos efectos son que un diputau d'o PAR de Uesca va a pillar-se a baixa incentivada ta deixar de cobrar os 40.000 euros que cobraba en Sarga y cobrar "nomás" los atros 40.000 que cobra de diputau provincial. 

Lo que ha feito publico El Periodico de Aragón ye a punteta de l'iceberg. O propio conseller d'Agricultura y Meyo ambient, en un "pedo mental" reconoixió que bi heba habiu "prebendas" y dició que "las heba sacadas" (isto zaguero por agora, ye mentira). No ha saliu guaire en a TV aragonesa. Ni de conya en a espanyola. Garra atro periodico en ha dau guaire más información. No dimite dengún. No bi ha manifestacions en a puerta d'a siede d'o PAR, ni en as oficinas de Sarga.

Pero, ¿y si Sarga hese estau en Madrit? ¿U en Barcelona? ¿U mesmo en Valencia u Sevilla? Probablement hesen dau un ferrete mortal en a SER, bi hese habiu manifestacions d'os 15emers, os papels hesen sacau un expedient dezaga d'atro d'os enchufaus de Sarga, Jordi Évole hese feito un Salvados, ... ¿no creyetz? Totz os maitins me devanto con o Eurovegas, u con los d'os espías de Catalunya, mesmo con los d'os ERES andaluces, ...pero nunca no i siento mica sobre Sarga, un ESCANDALO asinas , con mayusclas. 

Por ixo (y por atras cosas) Aragón no ye Espanya. No existimos ta ells. L'estau, encargau de cusirar os dreitos nuestros pasa de tot. Si proclamasemos a independencia, igual nian en paraban cuenta. Podríanos prebar.

P.D.: ¿Y si l'entibo de Yesa estase en a provincia de Madrit, y Sangüesa estase, por eixemplo, Pinto?

Fuents:
O chefe d'o Red Natural ye d'o PAR
UGT y OSTA sinyan l'ERE
OSTA cesa de militancia a un treballador de SARGA
CCOO refusa l'alcuerdo de l'ERE
Lobón reconoix posibles "prebendas" en SARGA
SARGA presentará l'ERE y acceuta as baixas incentivadas
70 tecnicos de Sarga cobran por dencima d'as tablas salarials
O chornal d'os directivos
Diputau d'o PAR cobrando 80.000 euros con doble chornal en Sarga
Os sindicalistas de OSTA, UGT y CCOO militando en o PAR y treballando en Sarga
Sarga "retalla" directivos de mentiretas
Negociación d'os sindicatos (Arredol)
CHA demanda una comisión d'investigación (Arredol)
OSTA exiche transparencia (Arredol)
Web de Jodemasa

martes, 19 de febrero de 2013

L'extremismo d'as dreitas en Espanya, por Vicenç Navarro

Me trobé con iste articlo en Sirius. Creigo que quan bella persona diz lo que piensas millor que no tú, no cal adhibir guaire, asinas que tos pencho sin más l'articlo que, encara que estando un analís muito "por dencima", acierta de tot.

Vicenç Navarro: Iste articlo sinyala que, como conseqüencia d'o dominio que as dreitas tenioron en o proceso d'a dictadura t'a democracia, as fuerzas conservadoras continan tenendo un dominio en as institucions politicas d'o país. Iste dominio reproduce unas atitutz y una politica tasament democraticas que meten a las dreitas en Espanya en a ultradreita a ran d'Europa.

As conseqüencias de l'enorme dominio que as fuerzas conservadores tenioron en Espanya en o proceso de transición d'a dictadura t'a democracia son estadas muitas, incluyindo-ie a baixa calidat d'a democracia espanyola, a radida diversidat d'os meyos, y o fundo conservadurismo d'as institucions economicas (como l'asociación d'a Gran Patronal), financieras (como l'asociación d'a banca), relichiosas (como a Ilesia catolica), academicas (como as Reyals Academias) y politicas d'o país.

Os partius de dreitas (como os partius conservadors y liberals) en Espanya son más a la dreita que a más gran parti d'as dreitas europeas y as cuchas gubernants, por un regular, son estadas más moderadas que as cuchas gubernants d'a más gran parti de paises d'a Unión Europea.

Ixo zaguero, chunto con o retardo historico d'Espanya (resultau, de vez, de l'enorme dominio que as dreitas han teniu historicament en as institucions de l'Estau espanyol), ye dreitament responsable, entre atros feitos, d'o radiu desembolique de l'Estau d'o bienestar espanyoll Trenta y cinco anyadas de democracia y Espanya ye en a cosa d'a UE-15 (a colla de paises d'a UE con ran de desembolique parellano a l'espanyol) en o gasto publico social.

Una cosa parellana pasa en Catalunya, que ye estada gubernada mientres a más gran parti d'as zaguers setanta y quatre anyadas por as dreitas (en primeras por as fuerzas dictatorials, y dimpués, mientres a democracia, por una coalición de dos partius, un conservador y l'atro liberal). O suyo radiu gasto publico social se debe a iste feito, un feito ignorau, quan no amagau, por as fuerzas nacionalistas conservadors catalans quan atribuyen iste retardo a o deficit fiscal (ye decir, a diferencia entre lo que Catalunya alporta a l'Estau central y lo que recibe d'iste Estau, dimpués de pagar os servicios comuns y l'alportación solidaria a la resta de CCAA) que Catalunya tien respecto a Espanya.

Encara que ixe deficit fiscal existe (y s'habría de correchir), no ye o mayor responsable d'o retardo social de Catalunya (mediu por o baixo gasto social por habitador). O mayor responsable d'o retardo social de Catalunya y d'a resta d'Espanya ye o ran d'os radius ingresos en l'Estau, tanto central como autonomico, resultau d'unas politicas fiscals tasament progresistas (quan s'analiza a politica fiscal real y no pas nominal) y d'o gran fraude fiscal. Catalunya tien ixo en común con Espanya, Grecia, Portugal y Italia, paises totz ells que son en funda crisi (en parti por o dominio d'as fuerzas conservadoras en o desembolique d'as suyas politicas publicas, tal como he sinyalau y documentau en os mios escritos, viyer O subdesembolique social d'Espanya. Causas y conseqüencias. Anagrama. 2006)

Eixemplos de l'extremismo de dreitas

Iste extremismo d'as dreitas se vei en miles de feitos que apareixen en os meyos diya par d'atro. Veigamos diferents eixemplos. As declaracions d'o sinyor Berlusconi indicando que Mussolini fació cosas buenas por Italia han chenerau una movilización y denuncia masivas de man, no nomás de grans sectors d'a población, sino tamién de l'establishment politico y meyatico d'ixe país (en a televisión publica, la RAI, s'ha amostrau mientres bells diyas una presentación de diez minutos cada hora, sobre os sufrimientos cheneraus por o barbarismo nazi-faixista en Italia, recontau por victimas d'ixe barbarismo).

En Espanya, manimenos, diversas figuras d'o partiu que gubierna han feito declaracions parellanas a las de Berlusconi sobre o dictador Franco y o rechimen que establió, y no bi habió una denuncia en l'establishment politico y meyatico d'o país. En Italia ye viedau afalagar a lo faixismo. En Espanya, a Reyal Academia d'Historia (financiada con fundos publicos) ha escrito diversos capitols laudatorios d'o faixismo espanyol y de dirichents d'ixe movimiento, incluyiu o dictador.

En Italia, Alemanya y Francia, as victimas d'o nazismo y o faixismo estioron honradas y refirmadas por l'Estau. Miles d'espanyols exiliaus luitoron y lideroron a resistencia antinazi en a Francia de Vichy, ocupada por as tropas nazis, y me consta (tiengo familiar entre ells) que o gubierno francés les honró condeconrando-les, dando-les a honor que se mereixen y recibindo, antimás, una pensión dica que morioron (como lo caso d'os mios familiars en l'exilio en Venezuela). (1) En Espanya, a on tamién luitoron contra o faixismo, l'Estau no les honró y encara hue no existe nian un rechistro d'as personas asesinadas por o faixismo, remanindo as familias d'as victimas desapareixidas de tot desatendidas.

Una cosa igual apareix en as dembas economicas. A dureza d'a Gran Patronal en as suyas posturas laborals no tien contimparanza en a UE - 15. Miratz-tos a respuesta d'o gubierno d'o Partiu Popular, d'a gran patronal y d'a gran banca t'a crisi y comparatz con a respuesta d'o gubierno francés. Independientement d'os meritos y demeritos d'a reforma laboral d'o gubierno francés, o feito ye que iste pacto estió fruito d'un amplo alcuerdo social y politico. Ta conseguir-lo, más de 300 representants d'o gubierno, d'os sindicatos y d'a patronal, estioron reunius ta plegar en un alcuerdo que o suyo principal obchetivo estase creyar treballo.

En Espanya se ye destruyindo ocupación (publica y privada) porque (paradoixa entre as paradoixa) asinas "se salca o país d'a crisi. Y en Catalunya, gubernada por una coalición d'un partiu consevador cristianodemocrata y un partiu liberal, a cadena de televisión publica, TV3, tien un programa que titula "Licions d'Economía" que protagoniza un economista ultraliberal, la filosofía economica ye amanada a l'extremista Tea Party d'os EE.UU.

A excesiva moderación d'as cuchas gubernants

Seróa deseyable que as cuchas ex gubernants, tanto en Espanya como en Catalunya y atras CCAA, antimás d'albandonar o neoliberalismo, perdesen a suya excesiva moderación. A socialdemocracia en Espanya estió la que desembolicó o radiu desembolique Estau d'o Bienestar, con o refirme más que más d'os partius a la suya cucha. Tanto los gubiernos de Felipe González como os de Jose Luis Rodríguez Zapatero estendilloron os servicios y tranferencias de l'Estau d'o Bienestar.

Con tot y con ixo, a suya respuesta t'a crisi estió ortodoxa neoliberal, más moderada que a radical d'o gubierno Rajoy, pero neoliberal de libro de texto. En realidat, as politicas d'as retalladas estioron prencipiadas por l'equipo economico d'o gubierno Zapatero. Juan Torres, Alberto Garzón y yo, hemos amostrau que atras politicas alternativas a las retalladas yeran posibles. (Viyer "Alternatives. Propostes per crear ocupació y benestar a Espanya. Vicenç Navarro, Juan Torres y Alberto Garzón. 2011) Y ista posibilidat ye agora mesmo más accentuada.

Juan Torres, en un articlo publicau en Alternativa Economica (27.01.2013) sinyala las alternativas qeu habrían d'haber-se feito funcionar de man d'a socialdemocracia espanyola quan gubernaba y que agora as cuchas (y mesmo as dreitas) habrían de fer suyas. Istas politicas incluyen 1) emisión d'euros por o banco d'Espanya, con que mercar deuda publica (lo que se podría fer seguntes a normativa que regular o funcionamiento d'o BCE y d'o sistema Europeu de Bancos Centrals) y 2) creyar achencias publicas de credito que podrían tamién establir-se a ran autonomico y que accedesen - como lo fan os bancos privados - a lo BCE a demandar amprada liquidez a los mesmo intreses que s'ufren a la banca privada, posibilidat que presenta o Tractau de Lisbona.

O feito de que istas midas no se leven a termino se debe a lo gran y excesivo poder que tien la banca y que se refleixa en o mundo politico, meyatico y academico. En Espanya garra partiu politico lo ha proposau. ¿Por qué? Me dirá, con razón, que istas midas tampoco no las han proposadas atros partius socialdemocratas en a UE. Pero a situación en Espanya (con un ature d'o 26% d'a población activa) fuerza a que las fuerzas progresistas sigan más valients en a busca de solucions que ixos partius.

En realidat, as propuestas feitas por a socialdemocracia europea son estadas más enantadas que as desembolicadas por os partius socialdemocratas espanyols, encara entrascaus en o neoliberalismo, y que nian han feito una autocritica d'as suyas politicas neoliberals.

Seguntes pareix, no han parau cuenta de que, a no estar que se faiga tal autocritica, no recuperarán a credibilidat entre l'electorau que han albandonau.


(1) Sobre o tema d'os luitadors antifaixistas de l'Estau espanyol, "Kuka" ye fendo una sección clamada "La voz dormida" en o programa La Enredadera de Radio Topo, prou intresant y que tos recomiendo que sintatz.




lunes, 11 de febrero de 2013

A vacuna d'a picuela y a Expedición Balmis

Monumento en A Coruña
a los huerfanos
d'a expedición Balmis
Ascuitando o programa Actuaciencia, que trobé de casualidat alparceando en ivoox, m’enteré d’a existencia d’a clamada expedición Balmis, y como me pareixió prou curioso pues voi a contar-lo por aquí.


Ista expedición prebaba de aturar a picuela, una malotía infecciosa causada por o virus variola,  que ha muerto a millons de personas mientres a historia d’a humanidat y que hue se considera acotolada de tot. Se suposa que nomás en existen dos cepas: una en Atlanta, Estaus Unius y una atra en Novosibirsk, Rusia.


A picuela estió levaba por os conqueridors espanyols t’America a on que continó espardindo muerte por tot. Ya d’antes heba feito grans esferras en as poblacions europea y asiatica y en Africa continó dica 1977 quan se rechistró o zaguer caso de contachio natural en Somalia. En Europa mientres o sieglo XVIII mataba a 400.000 personas cada anyada. Una graniza pasa.


Antis d’a invención d’as vacunas, se tien noticia de que en puestos como India u China se feban servir pustulas d’os infectaus ta “vacunar-se” con exito relativo. Pero estió Edward Jenner qui perfeccionó y sistematizó o metodo de vacunación en parando cuenta d’un fenomeno que pasaba en o mundo rural. As personas en contacto con vacas infectadas por a picuela, teneban una versión más feble d’a malotía y no se contachiaban d’a "versión fura". Asinas, Jenner infectó a James Phipps, un nino de ueito anyadas (a etica medica no yera lo que ye agora, ye de dar) con a versión d’a picuela que enrestiba a las vacas. O nino pasó a malotía y, quaranta y ueito diyas dimpués de pasar-la, Jenner l’infectó con a picuela humana. O nino no tenió garra sintoma. Repitió l’experimento con más ninos y tornó a funcionar. En publicar-se os resultaus heba naixiu a vacunación.


A vacuna se prencipió a espardir a escape por Europa. En 1803, o medico valenciano Francisco Javier Balmís, tenió a ideya de fer espardir a vacuna por as colonias espanyolas d’ultramar. Lo dificil yera de levar-ie o virus, ya que t’a part d’alavez no se teneban os meyos d’agora ni prou que concheladors. O mesmo Balmis trobó a solución levando en a expedición 22 ninos huerfanos infectaus que se irían pasando a pasa d’un t’atro a traviés d’as suyas feridas. A misión, a la fin, levó a vacuna d’a picuela ta Canarias, Colombia, Ecuador, Perú, Mexico, Filipinas y China, a on que tamién deixó copias d’o Tractau practico y historico d’a vacuna de Moreau de Sarthe, una mena de manual de vacunación.


Carlos IV d’Espanya, alavez rei, mesmo fació un edicto a on que ordenaba a los funcionarios d’a corona y orden relichiosas que refirmasen a expedición ta “vacunar de baldes a las masas, amostrar a parar a vacuna antivariolica en os dominios ultramarinos, organizar chuntas municipals de vacunación ta levar un rechistro d’as vacunacions realizadas y mantener suero con virus vivo ta vacunacions futuras".

Dimpués d’o paso por America, a expedición salió en 1805 dende Acapulco enta Filipinas con 25 ninos centroamericanos portando a vacuna aintro d’ells. Asinas continaba por Asia a campanya de vacunación que remató en 1806, con a plegada d’a expedición en Lisbona dimpués d’haber rodiau lo mundo.


Si queretz saber-ne más, antiparti de en a Wikipedia, prou que sí, tenetz o programa que tos deciba antismás, que en realidat prencipia charrando d'a poliomielitis, y bells articlos que trobé. Un en Alicante vivo, y un atro, más critico con a expedición en Science and Democracy. Balmis tien antimás una fundación con o suyo nombre en Alicante. En a web suya se puet trobar más información sobre o personache y a expedición.

lunes, 4 de febrero de 2013

L'aragonés ye bien vivo (febrero 2013)

Segundo "L'aragonés ye bien vivo" de l'anyada que prencipia con malas noticias de man de l'administración, como no. En l'atro cabo somos a chent que continamos luitando por a dignidat de l'aragonés. Contino pencho o resumen de contenius de ista segunda sesión, y aprofeito ta penchar iste vinclo a lo programa de Fendo Orella, a on que estié fa bellas semanas charrando sobre l'apostasía.

 

Sacan o premio Arnal Cavero


Como informaba Heraldo, o blog de Fablans y Arredol, a D.Ch.A. contina con a suya enrestida contra l’aragonés, o catalán, a sciencia y o sentiu común. Talment a enrestida (simbolica y no simbolica) más gran que nunca no haiga conoixiu l’aragonés en as zaguer decadas. A zaguera ye que os premios Arnal Cavero y Guillem Nicolau t’a literatura en aragonés y catalán, una d’as pocas cosetas que feba o gubierno por as nuestras luengas, se fusionarán en uno solo. Un rebullo a on que i cullirá tot lo que no siga castellano. U talment lo castellano tamién, ves-te-ne tu a saber.


Continan pues, esfendendo as tesis d’a extrema dreita y de dengún más, pues garra filologo meyo serio esfiende as suyas posicions que no son que o sinyal d’un nacionalismo extremo (iste sí) que preba d’acotoloar tot lo que no sía la patria, cultura, luenga y pensamiento unico (que no común).

L’aragonés present en o V Festival de teatro solidario con Chiapas


Ista anyada, a buena chent de Caracol Zaragoza querió convidar a bellas luitas d’aquí a compartir o Festival de teatro solidario con Chiapas que organizan dende fa cinco anyadas. Bi estioron a luita contra os transchenicos, l’antifaixismo, a luita d’Artieda contra o recreiximiento de Yesa y tamién l’aragonés. Entre dos actuacions representants de cadaguna d’as luitas puyaban a fer-las visteras. En o caso de l’aragonés, dos personas leyoron un comunicau y dimpués se prochectó un video a on que se replegaban imachens de todas as formas de luitar por l’aragonés. Tamién nos sorprendió Daniel Rabanaque, qui feba de mayestro de ceremonias, leyendo-se un poema en aragonés. Tenetz cronica y videos en iste mesmo blog.


Cal agradeixer a lo Caracol que haigan teniu ista iniciativa y que contrimuestren a tanta chent que luitar por cosas aluenyadas cheograficament no significa ixublidar as que tenemos amanadas que, a soben, son las mesmas.

Coleccionable en El Periodico de Aragón


Talment a noticia (buena) d’o mes haiga estau a publicación de “El aragonés: una lengua románica”, un coleccionable que darán cada domingo de baldes con El periodico de Aragón. Ye una sobrebuena traza de fer plegar ista luenga nuestra ta un fascal de chent que no se’n intresaría d’atra traza, u que ye masiau galvana ta ir a informar-se ta qualsiquiera d’as asociacions. U que no puet por qualsiquier razón, que tamién bi’n habrá.


Nomás he puesto fer-le una uelladeta, pues me niego a mercar coleccionables, encara que me mercaré o libro quan lo editen encuadernau. Os textos son en castellano y pareix que tampoco no meterá guaire “canya”, pero prou que cuento que ferá buena honra ta la espardidura de l’aragonés u, a lo menos, ta que a chent sepa que existe. ¿Que se podría haber feito millor? Prou que sí. Y pior tamién. Y lo pior de tot, que no s’hese feito. L’emplego d’a grafía d’o 87 tampoco no ye raro, venindo de qui vien (Consello y REA), asinas que no en feré más comentarios ta no fer sangre.


O coleccionable bi incluye un diccionario, que por lo que he visto ye o Vocabulario Martínez, ta qui lo conoixcatz. As ventas, por lo que he puesto sentir son muito buenas y en El Periodico de Aragón han habiu de fer una atra tongada d’o primer numer por a demanda que bi ha habiu, lo que confirma que sí que bi ha intrés en Aragón por as nuestras luengas.


Bienplegada siga ista obra y sisquiá más prochectos editorials de masas apostasen por l’aragonés que bien que le cal.

 

Chornadas de meyos de comunicación en luengas minorizatas


Entre os diyas 10 y 12 de chiner se facioron en A Enrestida, en Zaragoza as chornadas sobre meyos de comunicación en luengas minorizatas a on que mientres os tres diyas se i facioron conoixer prochectos comunicativos d’Aragón y de Euskal Herria.


A chornada prencipió con Fendo Orella que fació un repaso d’a suya trachectoria y que tenió una introducción a cargo de Marshall qui contó como s’ha visto historicament a l’aragonés en Radio Topo. Os audios y una breu cronica se pueden sentir y leyer en Arredol.

Continoron as chornadas con Arredol y Arainfo, que presentoron os suyos respectivos prochectos. D’Arredol cuento que no cal charrar-ne más. Si yes leyendo iste blog y no conoixes Arredol, visita a suya web y no tornes dica que no sigas farto de leyer as suyas noticias.


Arainfo explicó a suya historia y filosofía y esfendió l’emplego de l’aragonés en un meyo que por un regular fa servir o castellano y a comunicación d’as noticias arredol d’as luitas por l’aragonés y o catalán en Aragón.


As chornadas rematoron con Radio Matarranya, qui levan ya bellas quantas anyadas emitindo en a suya redolada y tamién por internet de tot en catalán, Comunica’n Roll y Magofermín, dos prochectos quasi chirmans que empentan a los mosicos y a la mosica en aragonés y catalán y con Kafe Antzokia qui, entre muitas atras cosas, estioron a primer radio en euskera de tot Bilbau. As chornadas rematoron a nueit d’o sabado con una borina en La Botica, como ye costumbre.
 

A cronica d’o primer y o tercer diya la podetz leyer en o blog d’A Enrestida a on que tamién podetz viyer bella foto.

O gallego y l’asturiano en luita
Dende atros países nos plegan tamién noticias de luita. A lei Wert y os gubiernos espanyolistas por tot l’estau no son fendo que zancochos igual como nos ne fan por aquí.


Ye o caso de Asturias, como informaba Arredol, a on que L’academia de l’asturiano (Academia de la Llingua) s’ha uniu a la comunidat educativa, asociacions de pais y d’alumnos y sindicatos de profesors y treballadors de l’amostranza ta reivindicar os suyos dreitos lingüisticos. Debant d’as enrestidas d’a Lei Wert y d’a espanyolización anunciada por o ministro y as suyas retalladas (en lo que quier retallar), dende Asturias demandan a oficialidat de l’asturiano y a cheneralización d’a ufierta en totz os centros de l’asignatura de asturiano.


Cal remerar que ista luenga no tien caracter oficial agora mesmo, encara que l’administración asturiana sí que reconoix a suya existencia a la suya academia y bi fan clases d’asturiano en os centros publicos, encara que no ye por agora que una optativa más.

D’atra man en Galicia, a plataforma Queremos Galego se manifestoron en Santiago contra o malclamau “Decreto d’o plurilingüismo” que preba de que o gallego tienga menos presencia en as aulas escolars. A manifestación implió as carreras a tamás d’as plevias que bi habió y facioron vistero o refirme d’iste pueblo a la suya luenga.
 


Camille presenta “Xuto”

A la fin, dimpués de muito tiempo, una atra colla se decide a fer servir l'aragonés en as suyas cantas. Ye Camille, qui presentan o suyo soniu como "sauna-core" fendo-se a mofla d'a calor que pasaban en o local d'ensayo. Iste mes presentoron en Arrebato o suyo nuevo EP conceptual sobre l'augua a on que dos d'as quatre cantas tienen a letra en aragonés. A noticia la podetz leyer en Arredol y antimás podetz sentir-los en a entrevista que les facioron en Fendo Orella bells diyas antis d'o concierto.

O EP ye de baldes, con licencia Creative Commons, editau por Magofermin y lo podetz ascuitar en o bandcamp de Camille.

Carnavals

Carnaval ya ye arribau t'os Pirineus!!! Iste mesmo cabo de semana se fació en Agüero a Fiesta d'as mascaretas, recuperada en 2008. Entre o 7 y o 10 Bielsa será la protagonista con totz os suyos personaches. T'a Val d'a Fueva, o carnaval plegará o 16 con un cartel en aragonés a on que marcan o recorriu y as horas que se pasará por cada lugar. Tamién bi habrá carnavals en Chistén, Nerín, Sant Chuan de Plan, Boltanya, Graus, Fiscal, Plan, Broto u Torla, por eixemplo.

Canta d'o mes: O cauz, de Camille.

A canta d'o mes ye, como no, de Camille, que'n he charrau más alto. Han feito antimás un video grabau "quasi-artesanalment" por ells mesmos que tos deixo penchau contino: