Mostrando entradas con la etiqueta comic. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta comic. Mostrar todas las entradas

jueves, 13 de abril de 2023

Visita a Barcelona Comic 2023

A las 10:00 s'ubriban las puertas de Barcelona comic, asinas que, como nos conoixemos, cuasi una hora antes ya i yeranos, fendo ringlera, aguardando a entrar en ixe país machico que ye cualsequier feria d'ista mena, y mas una tant gran y important como la de Barcelona.Nos feba firmes ganas de tornar a ir-ie dimpués de cualques anyos sin poder fer-lo, asinas que querebanos aproveitar cada minuto que podesenos.

Un d'os protagonistas, sin duda, d'ista feria, estió Zerocalcare. L'artista italiano acaba de publicar No sleep till Shengal, unatro libro que recupera la tematica internacionalista que teneba lo suyo exito Kobane calling. Tot y que no heba leyiu cosa d'el, tot lo que me'n heban charrau y lo feito de que compartise mesa con Fermín Muguruza en lo Salón yeran sobrebuenas referencias. En ixa mesa, dos cheneracions d'activistas culturals compartioron chanadas varias sobre la militancia y los suyos viaches. De tardes, firmaba en Penguin. Una hora antes ya le asperaba una docena de personas, asinas que, con lo mío eixemplar de Kobane Calling que tantas vegadas m'heban recomendau de leyer, me i posé. Bella pachina dimpués ya m'heba enganchau de tot a la historia d'as suyas visitas a lo Kurdistán, recontadas dende la envista suya, bien cercana a la que pueda fer cualsequier activista internacionalista d'a Europa occidental. 

Antes nos heba vagau de fer la gran cursa por la mayoría de paradas d'o salón. Entre las propuestas que mas me trucoron estió la de Lapislatzuli, que nunca no n'heba sentiu parlar y que con la persona que atendeba lo stand pillé firme capazo. Entre atros libros, vendeban una colección de diez clasicos d'a literatura chaponesa traducius dreitament t'o catalán, que me los hese mercaus totz, pero como los recursos son limitaus, me decidié por Sota un bosc de cirereres plenament florit.

En la cacera de firmas, pasemos tamién por las mans de María Hesse, que me fació un dibuixo en lo mío eixemplar d'a biografía de David Bowie, escrita por Fran Ruiz. Una manera bien bonica d'acercar-se a la vida d'iste chenio disfrutando de l'arte de María. Tanimientres, Arale s'encargaba de que David López fese lo mesmo con lo suyo segundo volumen de Backhand Ironhead, una secuela que levabanos a-saber-lo tiempo aguardando pa conoixer las nuevas aventuras d'Alexia y Amy.

La curiosidat nos levaba de barra a barra d'a feria. En las paradas prebaban d'agarrapizar-nos con la suya retolica. Y la historia de Jiujitsufragistas, las amazonas de Londres, no nos deixó eslampar. Un relato real sobre sufrachistas que aprendioron l'arte marcial chaponés d'o Jiu jitsu pa desfender-se d'a policía, publicau por Garbuix Books

En lo listau de "pendients", una parrafiquera de futuras crompas. Entre atras las d'os dos stands aragoneses. En Malavida, El contador de personas, una nueva historia de Roberto Malo, l'autor de tebeos tant chenials como Veo por ti, con Chema Cebolla u Supermala, con XCAR, que en ista ocasión conta con Javi Blanco como ilustrador. D'atra man, en GP Ediciones, me quedó por mercar l'adaptación a comic de Camí de sirga, que ilustrada por Roberto Morote, leva a lo comic la graniza novela de Jesús Moncada y que s'ha editau en catalán, aragonés y castellano.

Una d'as zonas favoritas d'iste salón y de cualsequier ye la d'o fanzinamen. Talment ye mala memoria pero me pienso que en ista edición s'heba cudiau un poquet mas lo espacio adedicau a ixas propuestas que son empecipiando y que tienen tantismo a ufrir-nos. Sisquiá contine asinas en lo futuro y s'ixample mesmo mas.

En la parte organizativa, chuga bien a favor que se deixe entrar birolla y bebida de difuera. Bi heba, como en anyos anteriors, food trucks - u cambirollas, como proposo belún de decir-les en aragonés - pero pa qui no queremos deixar-nos-ie meyo chornal y haber de fer unatra eterna ringlera, s'agradeixe que no nos metan mas entrepuces. 

D'exposicions nos vagó de veyer-ne tres. La primer, la de magas de l'humor, un repaso por muitas d'as mas sinyaladas dibuixants d'as zaguers decadas. Muitas que ya conoixebanos y beluna que no pas, pero que apuntemos pa lo futuro. Un reconoiximiento, tamién, a las que habe anyos y en un contexto mas dificil facioron tranya. Siguiemos con la de David López, dibuixant zaragozano que l'ha dau a totz los palos: superherois de Marvel, DC y atras casas, de Star Wars, los suyos propios comics... y que tot lo fa bien. La zaguer, la mas trista: l'homenache a Carlos Pacheco, que feneixió fa poco. Cuantos autors amostroron lo suyo respeto por iste autor con los suyos dibuixos que se vendeban pa replegar diners contra la ELA.

Una chornada fantastica entre comics, libros, cosplayers -menos que en edicions anteriors, no sé porqué - y muitas aficionadas a iste mundo tant diverso y divertiu. Barcelona como ciudat y lo salón como evento, siempre me deixan con ganas de mas, de tornar-ie y descubrir tot lo que no m'ha vagau de fer. Asinas que i tornaremos.

miércoles, 20 de enero de 2021

Cómo conoixié a los superherois

Quan me miro la mía colección de tebeos, cosa que foi a sobén, goso pensar dos cosas. La una, a ón ficar tot lo que contino mercando y que fa anyos que no i culle. La casa ye chiqueta y por cada anyo tiengo menos espacio. La segunda ye toda la historia y historias que i hai adintro y arredol de muitos d’ixos comics. Sobre tot, d’os primers, que son d’os que hue quiero charrar.

En casa mía no leyeba tebeos de superherois dengún. Manimenos, sí que tenebanos mortadelos a embute. Viellos, con mas d’un zancocho y maniaus por la decena de personas que los heban leyius. Cuento que ixos serían los míos primers comics, chunto con bell Zipi y zape, los Don Mikis y cosas asinas. En la Biblioteca d’Aragón, la que i hai encara en la carrera Dr. Cerrada, teneban una parte infantil que yera un lamín. Astí conoixié a Asterix y quantos atros comics, como Tintín, encara que iste nunca no me fació guaire goyo. No sería la zaguer vegada que ixa biblioteca sería bien important en la mía vida, pero ixa ye atra historia que ya recontaré…

Dende que los superherois blincoron t’o cine con X-Men, Iron Man y lo Spiderman de Raimi, empecipioron a fer-se mainstream y ya no i hai dengún que no n’haiga sentiu parlar. Pero en aquellas envueltas no yera tant cutiano. Tot y que los tebeos m’encantaban, lo d’os superherois estió qualcosa de tot desconoixida pa yo, dica ixe día que mi mai fue a mercar lo suyo paquet de Ducados ta una botiga de Cambrils.

Coleccionaba G.I.Joes, los monyacos ixos de soldaus americanos. En teneba buen trapacil y podeba estar-me horas chugando con ells. Entré con mai t’a botiga. Yera la tipica de placha que lo mesmo te venden prensa, que flotadors, refrescos u lunetas de sol. Entre que se pillaba lo tabaco aproveité, como teneba costumbre, pa alparciar las revistas. Abaixo de tot bi heba un muntonet a on que bi heba paquetz de quatre publicacions: dos de pasatiempos y dos comicscon un plastico que los agafaba y un papelot que indicaba que tot valeba quatre perras. Astí vide por primer vegada un comic d’os G.I.Joe. No sabeba nian que existiban asinas que facié uellos de camín. ¡Un tebeo a on que los míos chuguetes cobraban vida! A escape le’n demandé a mai, que me lo mercó. Sabeba perfectament que con ixo sería entreteniu firme rato. Prenié lo paquet, le dié a mai tot lo que no yera lo tebeo d’os soldadetz, y me lo leyié de punta ta coda. ¡Qué me sé yo quantas vegadas me lo leyería! Astí yeran Ojos de Serpiente y Sombra fendo cosas ninja y yo ixuplidaba la Mediterrania que teneba debant pa concentrar-me en chupir-me d’as suyas aventuras. Pero bi heba unatro tebeo en ixe blister. Un numero de Los nuevos vengadores. Habendo-me leyiu tantas vegadas lo G.I. Joe y tot y que no m’intresaban ixos personaches que encara desconoixeba, decidié de dar-les una oportunidat. Astí yeran Ojo de Halcón, Iron Man, Tigra, la Bestia u Pájaro Burlón, entre atros, ubrindo-me un nuevo mundo encara que yo no lo sabese.

Poco tiempo dimpués, acompanyando a mai atra vegada t’a mesma botiga, me facié con unatro G.I.Joe que, en ista ocasión iba acompanyau por un numero de Capa y Puñal. Ixos quatre estioron los míos primers comics Marvel, que leyeba terne que terne ya que, t’a part d’alavez, yeran toda la mía coleccción.

Descubrié, en lo colechio, que bell companyer de clase tamién leyeba tebeos de superherois. Mas que no me pensaba. Empecipié a chuntar-me mas con ixos mozos, pa charrar de tebeos y chugar a rol, que tamién lo conoixié en ixe tiempo. S’encertó antimás que cadaún teneba preferencias bien diferents: Sergio yera d’o Motorista Fantasma, Pablo de Los Vengadores y lo Capitán América, Javi de Lobezno, Edu de La Masa, antes que empecipiasenos a decir-le Hulk y Toño, como teneba diners a capazos, se lo mercaba tot. Lochicament, compartibanos tebeos - sobre tot con Toño - y asinas conoixebanos a lo superheroi que le flipaba a l’otri. Antimás, en lo Club Choven(2), tamién bi heba bell tebeo de Marvel en la minibiblioteca que teneban.

Cuento que sería en bell tebeo d’ixos que conoixié lo Taj Mahal. Los tebeos encara se vendeban sobre tot en quioscos, papelerías y botigas, pero adintro d’as suyas pachinas amaneixeba un listau de librerías especializadas de tot l’estau. Mas que mas, n’i heba en Madrit y Barcelona pero, a la fin d’ixe listau, yera Zaragoza con nomás un nombre, Taj Mahal, y una adreza en la carrera Juan Pablo Bonet. La mía ciudat d’alavez yera muito mas chiqueta. Tasament heba pasau d’a Glorieta Sasera quan ibanos ta El Corte Inglés a pasar la tarde d’o sabado en la planta de chuguetes. Asinas que quedar con los míos amigos pa ir-ie, y estando tant chiquetz pa forro de bota, estió toda una aventura. Trobemos la botiga, muito mas chiqueta que no nos pensabanos. Allá t’a on que te mirases una ripa de supersers te cusiraba. No yera como los quioscos u las botigas, a on que hebas de rechirar entre lo Pronto y la Vale pa trobar un numero random de La Patrulla - X. Astí los teneban totz, bien ordenadicos y visteros. En lo fundo d’a librería mesmo bi heba comics en anglés, traitos dreitament d’os USA, y fendo-te spoiler d’o que leyeríanos bell anyo mas tarde ya que las traduccions tardaban a-saber-lo y lo gap con la edición yankee yera bien gran. La botiga feba una ulor que nunca no heba sentiu, y que nunca no ixuplidaré, que automaticament me trayeba t’o tozuel la ripa d’historias que leyeba entre las pachinas d’ixos tebeos. Lo suyo amo siempre sabeba trobar lo que le demandases y nos atendeba de pistón a pesar d’o catenazos que yeranos y de tot lo tiempo que nos fotebanos astí adintro alparciando. Muito tiempo dimpués, facioron casamuda una mica mas t’alla en lo local que hue contina ubierto. Agora son los suyos fillos qui lo levan y qui me furneixen d’a mia dosi superheroica trenta anyos dimpués.

En ixa primer visita, u talment a l’atra, me merqué los dos numeros que de verdat me farían un coleccionista de comics: los numeros 1 d’as segundas edicions de La Patrulla - X* y Los Vengadores*, que se correspondeban con lo Giant Size X-Men #1 (la segunda chenesi (3)) y con Avengers #164, la primer parte d’a saga d’o Conde Nefaria, que iba chusto antes d’a saga de Korvac. Con ixos dos, feban la primer meya dotzena d’una colección que hue a fe que blinca los tres mil numeros USA.

No teneba cauquerré pa mercar tot lo que quereba y adubiba a leyer, asinas que heba de buscar-me las manyas d’atras maneras. Lo debantdito Toño y la suya colección estioron una buena fuent de material. Visitaba a sobén las bibliotecas municipals que empecipiaban tamién a tener comics en los suyos repalmars. Y encara plegué a vivir una mena de negocio que hue ha dispareixiu de tot, lo menos en Zaragoza.

En lo Coso, bien cerca d’a carrera San Lorenzo, bi heba una librería de viello bien chiqueta. Amuntonaba una ripa de material composau sobre tot por las noveletas ixas d’aventuras u d’amor que se vendeban a pres baratismos. Entre toda ixa parrafiquera de librotz teneban una parte adedicaba a los comics con lo mesmo radiu criterio. Igual te trobabas un Hazañas belicas que un Mortadelo que lo que a nusatros nos intresaba, que yeran los comics de superherois. Yeran usaus y bien usaus. Beluns en un estau penible. Podebas mercar-los, prou que sí, pero a lo que ibanos ta ixa botiga yera a cambiar-los. Si les ne levabas un d’os tuyos y pagabas bella perra - no m’alcuerdo quanto, pero yera muito poco - te’n daban un d’os que teneban. Asinas s’iba esviellando lo muntón de tebeos con lo que iba deixando-ie la mozardalla d’o barrio. T’a part d’alavez yo ya yera bien fetichista y me costaba a-saber-lo desfer-me de qualsequier d’os mios quiestos tebeos por malo que fuese, pero bell cambio sí que facié. Y sobre tot, me leyeba totz los que cambiaba Edu, que dimpués de leyer-los no quereba conservar-los como tresoros y a qui siempre le tenió igual ixo de coleccionar.

Bibliotecas, librerías de viello y l’intercambio con los amigos: asinas podié leyer tantas y tantas aventuras que hue encara remero. En las reedicions que se fan agora, y que afortunadament ya me puedo permitir, trobo toda aquella machia que sintié en ixos anyos. Lo tiempo ha pasau y bella historia me sigue encantando. Con atras me foi cruces de cómo me las podié trusquir en lo suyo día. En qualsequier caso, siempre agradeixeré que mai decidise mercar lo paquet de tabaco d’aquell día en ixa botiga de Cambrils que, sin saber-lo, m’ubriba tot un mundo fantastico que contino disfrutando por cada día.

miércoles, 9 de diciembre de 2020

Aviento, mes d'o comic. Tierra de barrenaus 7x06

Encara que iste anyo no tendremos salón d'o comic de Zaragoza, las aficionadas a iste arte no imos a ixuplidar que aviento ye lo mes d'o comic en la nuestra ciudat. D'actividatz, se'n sigue fendo y de novedatz, se'n sigue editando, asinas que de lectura, no nos ne faltará. En iste mes he quiesto recuperar a dos d'os participants de l'anterior Tierra de barrenaus especial comics pa charrar-ne.

En la primer parte, torna t'o programa Elena que, dende lo sur aragonés, nos recuenta la suya experiencia con los comics y nos ne recomienda tres. Totz protagonizaus por bad-ass girls, pero de tematica y ambientacions bien diferents. En la segunda, nos visita Fernando, ganador d'o I Premio Braulio Foz de comic en aragonés y autor d'o tebeo dichital "The Black Sheep" que se puet leyer en Faneo. Con ell parlamos d'ixa obra y d'as suyas preferencias comiqueras. 

En la parte mosical, ubrimos lo zaguer calaixo de cancions con un d'una tematica que regular que tos fará goyo: "la canción en atra luenga", un espacio a on que sentiremos temas que bella banda decidió de fer en una luenga que no yera la suya de comunicación cutiana. Y en la sección d'a canción d'o programa, tornaremos a viachar t'o pasau pa remerar a un d'os grupos mas importants d'os 90 aragoneses y que deixó buen rastro en la nuestra identidat mosical.

Programa #89

martes, 22 de enero de 2019

Lo comic (Relato TdB)

A la fin teneba tiempo pa ell. Le caleba aproveitar-lo. “¿Qué millor manera de fer-lo que releyendo lo suyo comic?” pensó. Aquell tebeo que tantas alegrías le heba dau dende chiquet.

Le’n mercó su mai, en una botiga d’a placha que vendeba de tot: tabaco, latas de refresco, flotadors… Entre un borguil de revistas y prensa nacional y extranchera, s’amagaba las aventuras d’ixos colorius personaches que Chuan encara no conoixeba. Una primer uellada le amostró los primers superherois que conoixió. Las barallas, los blincos y los rayos de colors, ixos uniformes con combinacions cromaticas imposibles; ¿cómo resistir-se?

“Mama, mama” le clamó l’atención estirando-le d’a saya. “Mama, quiero iste” le dició sinyalando con los suyos chiquetz didos de ninón. Mai no meteba problemas quan se tractaba de lectura. Quereba que lo suyo fillo cautivase ixa sobrebuena afición. “...Y tamién lo d’o crío” anyadió a la conversa que manteneba con la botiguera. L’agafó pa que lo pasase por lo lector de codigos de barras chunto a dos paquetz de Ducados, lo periodico d’o diya y una revista de pasatiempos, d’ixas que caleba conoixer bien de parolas, antes de que los sudokus se metesen de moda.

La suya primer lectura le embaciló de camín. Posau en la tovalla que le protecheba d’a rusient arena d’ixe agosto infernal, acompanyó a los protagonistas en la suya luita por salvar a la ciudat d’a villanía d’ixe scientifico varrenau que quereba veyer-la estricallada. Dende alavez, heba releyiu lo comic quantas vegadas. Muitas en los primers anyos. T’a part d’alavez la suya biblioteca i culliba en un repalmar. A monico, se fue ixamplando y con ella lo tiempo entre relectura y relectura. Con tot y con ixo, raro yera l’anyo que no tornaba a trobar-se con ixa aventura.

S’acofló bien en lo sofá. Movió las palanquetas que le permitiban una postura mas comoda pa leyer. Estiró bien las garras. Deixó un hordio en la tauleta que teneba a lo canto d’a finestra. Se zarró un poquet mas la suya bata “d’estar por casa”, sentindo-se afortunau por la calor que le proporcionaba entre que difuera nevusquiaba. S’estió un momento gronxiando-se con la portalada, admirando las estrucias d’o suyo autor, que sabeba reflexar perfectament la posición de cada musclo d’un cuerpo humano en movimiento; u la cara de preocupación que feba una d’as protagonistas en mirando-se la ciudat ardendo. Los cantos yeran una mica gastaus por lo tiempo y habe anyos que no punchaban. Con un movimiento d’a man, pasó ent’a primer pachina y se capuzó en l’aventura.

Las vinyetas y las pachinas iban pasando por los suyos uellos que disfrutaban de cada charrazo y de cada parramaco. “¡Qué diferent se vei con los anyos las historias!”, pensó en bell momento. Lo chenero heba cambiau a-saber-lo en tot ixe tiempo, y s’acumulaba a los comics d’ixa decada una chustificada inchenuidat que, en lo present, resultaba divertida. Pero en la fuga de l’acción, en lo momento a on que un d’os herois descubriba lo plan d’o villano, Chuan paró cuenta d’o cambio. Recordaba punto por agulla cada letra d’aquella mitica pachina. Cada epica frase, cada desafío. Los suyo uellos repasoron las silabas y lo certificoron: las parolas heban cambiau.

No yera un cambio chicot. No s’heba sustituyiu bella parola por atro sinonimo, ni se tractaba d’un simple cambio de redacción en las frases. Tot lo sentiu d’a scena heba mutau. Esparpelló fuerte, asperando que en ubrir los uellos de nuevas cada letra s’hese reubicau, tornando a fer las parolas correctas. Debant d’ell tot seguiba igual. Pasó la pachina. A l’atra tamién yeran cambiaus los charrazos. Igual como los quatrons narrativos y los globos de pensamiento. Reculó. Revisó las primers pachinas. Lo cambio yera muito mas sutil. Un substantivo aqui, un verbo allá. Pero fendo ficancia, un lector como ell que heba leyiu un ciento de vegadas ixe comic, paraba cuenta de que yera diferent. No yera lo paso d’o tiempo, ni la percepción cambiada por la suya edat, u por lo luengache que heba variau dende l’anyo que s’escribió. Yeran cambios reals, fisicos. La tinta, de bella manera que no podeba nian esmachinar, s’heba transformau, y a on que antes meteba una “a” se i trobaba una “n”, u a on que se leyeba “pocha”, apareixeba un “deixa-nos”.

No podeba estar. Yera imposible. Heba d’estar un problema cognitivo suyo, pensó. Yera cabolioso que no remeraba bien aquell comic, tot y haber-lo leyiu quantas vegadas. ¡Cómo ye la ment humana! Tot un misterio. Ya lo deciban en los programas d’as canals d’o TDT. Agafó lo mobil y lo desbloquió. Conoixeba una web a on que se podeba descargar a-saber-los comics. Mas que mas los clasicos, y iste en yera un. Buscar. Descargar. Zarrar la publi. Ubrir. Baixa, baixa, baixa… Ixa ye la pachina. Los indice y lo pulgar se posoron en lo bell medio d’a pantalla y s’ubrioron pa agrandir la imachen. Los dialogos yeran astí, punto por agulla como los recordaba. Ubrió la mesma pachina d’o comic suyo y certificó la diferencia. No coincidiba ni una letra.

Tornó a bloquiar lo mobil. Lo deixó sobre la mesa. Tamién lo comic. Se devantó. Alentó fuerte. Se miró arredol, como si querese comprebar si toda la resta d’a cambra heba cambiau tamién. Lo can seguiba dormiu sobre lo suyo leito. Los quadros en la paret conservaban la suya distribución que tanto les heba costau de decidir. Los libros en los repalmars remaniban en lo mesmo orden que heba establiu la primavera pasada dimpués de pensar-ie tot l’hibierno. Ixo yera qualcosa que podeba agafar-se-ie, la suya cuerda de seguridat que le uniba a la realidat. Por bell minuto se debatió en la suya capeza la seqüencia d’acccions que heba de prener contino. Las partes mas conservaderas d’a suya personalidat se tricolotiaban con las mas aventureras. Las primeras argumentaban que un poder capable de cambiar lo texto d’un tebeo talment podesetornar-le varrenau, u qualcosa pior. Las segundas no podeban deixar pasar la oportunidat de conoixer qué les pasaría a los personaches en ixa nueva narrativa. Talment mesmo en ixas pachinas sería la explicación a aquell fenomeno paranormal. La curiosidat ganó.

Tornó a posar-se. Sin la bata. Las emocions la heban feito innecesaria. S’acofló, de nuevas, achustando la postura. Ubrió lo comic por la pachina que s’heba quedau. Astí continaban igual, con lo mesmo cenyo y cada parte d’o cuerpo en la mesma posición, totz los personaches. Los suyos uellos releyoron a monico cadaún d’os textos que saliban d’as bocas suyas. Fació una zaguer uellada, disfrutando d’os dibuixos, de l’acción y los fundos, y pasó la pachina. La historia yera de tot diferent. Contra mas s’acercaba la fin, mas se notaba lo cambio. Tot sin alterar ni un sacre una sola linia d’os debuixos. Se feba cruces de cómo s’heba puesto conseguir ixo. ¿Yera machia? ¿Ecos d’un universo alternativo que a fe que bell fisico quantico d’ixos alunaus que apareixen por Youtube podría explicar? ¿U simplament una sofisticada y muit treballada groma d’a suya muller?

Tardó firme rato en rematar-lo pero, quan lo fació, una glarima esbaraba por lo suyo caixo. No heba estau un final romantico, ni heba muerto garra heroi. No bi heba mas epica que en qualsiquier atro tebeo d’o chenero, ni lo mundo heba arribau a la suya fin. No yera pena ni alegría, amor u odio, ni sisquiera un hipotetico recosiro por lo comic orichinal. Nunca no sabió describir la sensación que sintió en finalizar la lectura a garra d’os psicologos que le atendioron lo anyos siguients. Nomás que, de conchunta con ixa emoción, arribó buena cansera. Como si cada vinyeta l’hese surbito un troz d’a suya vitalidat. Las mans rebloron deixando lo comic cayer sobre la suya falda. Lo suenio le burnió.

No tenió soniaderas, ni por lo suyo esmo pasoron imachens sinsentiu, como le pasaba cada nueit. Dormió placidament, relaxau, con lo cuerpo mas estiraciau por cada minuto que marcaba lo reloch. Una siesta larga, tranquila, como si le hesen cunau. En dispertar sentiba una caloreta que no se correspondeba con las temperaturas que marcaban los termometros d’a estación meteorolochica que s’heba montau a los dos costaus d’a finestra.

Sintió un rudio en la cocina. La suya muller yera en casa. Le fació un beset.
- No t’he quiesto dispertar. Pareixebas un anchelet. Quim ha baixau con lo cocho a fer una gambada.
- No te vas a creyer lo que m’ha pasau - le interrumpió - Viene, viene con yo.

Agafando-la de la man, la levó t’a sala buena. Lo comic no yera en la mesa. Rechiró la bata, arrebullada sobre lo sofá, por si podese estar baixo ella. “¿Lo has visto? ¿Has visto lo tebeo que yera leyendo?” Lucía feba uellos en veyer cómo se moveba lo suyo mariu. La paz que amostraba bell minuto antes, chitau sobre lo suyo sillón favorito, yera en l’atro cabo d’os niervols que le guiaban en ixe momento. Entre que continaba preguntando-le-ne, devantaba coixins, miraba por debaixo d’o mobiliario, quitaba libros d’os repalmars… Le aduyó en la busca sin mica exito.

Lo comic no i yera. Ni Chuan, ni Lucía, ni lo suyo fillo Quim nunca no lo tornoron a veyer. Les contó lo que heba viviu. Prometendo, churando y rechurando que yera verdat. Que no heba estau un suenio, ni un mirache u bella esbaruquiada. Que ni s’heba acercau a la marihuana que teneban pa las fiestas grans, ni a l’almario d’as merecinas. Nunca no tornó a amaneixer lo tebeo, por muito que rechiroron la casa de barra a barra. Ni sisquiera acucutó quan facioron casa muda.

En los foros virtuals, en los salons d’o comic, por tot… i preguntó. Dengún no sabeba res d’una versión alternativa d’aquella historieta. Con lo mesmo misterio que las nuevas parolas heban amaneixiu sobre los dibuixos ixa tarde, ixe tebeo tant especial dispareixió pa cutio, sin que garra persona d’o mundo hese puesto leyer-lo. Nomás ell.

(Puetz descargar-te lo relato en PDF aqui)

lunes, 7 de enero de 2019

Tierra de barrenaus 5x05. Especial comics

En Zaragoza, aviento ye lo mes d'o comic. Se i celebra lo Salón d'o Comic de Zaragoza, y s'organizan actividatz a brozuecos por toda la ciudat. Isto uniu a que ya teneba a-saber-las ganas de parlar sobre ista forma d'arte en lo programa, ha dau como resultau iste nuevo Tierra de barrenaus radio. 



Cinco convidadas, Elena, Fer C., Armando, Tamara y Fer E., antimás de yo mesmo, triguemos un comic sin garra motivo común. La sola indicación yera que nos fese goyo. Asinas que las obras esleixidas estioron Bitch Planet, V de Vendetta, Maus, Fairy Quest, I hate fairy land, Nausicaä del Valle del Viento y Las Guerras Asgardianas. Unas con mensache, atras puro entretenimiento nomás. Todas ellas bien intresants, en la mia opinión. Antimás, charré con Fernando Estaben sobre lo suyo comic Illyana mirando problemas, que estió ganador d'o I Premio Braulio Foz de comic en aragonés, que s'entregó en iste zaguer Salón d'o comic. 

Tenemos la suerte de vivir en una tierra con a-saber-los autors bien buenos, con una gran producción tanto en calidat como en cantidat, y con muitismas aficionadas. Demando ya disculpas por no haber trayiu ni un solo comic aragonés -fueras d'o premiau "Illyana mirando problemas"-, cosa que en paré cuenta dimpués de feito lo programa, y que no dubdetz que correchiré en la siguient entrega d'iste "especial comics". Porque sí, n'i habrá una segunda edición. Y aspero que una tercera y quarta y las que faiga falta. Tanimientres, aspero que disfrutetz d'iste programa y d'os comics que tos mercasetz en lo pasau salón.












martes, 28 de abril de 2015

Por Barcelona. En o Saló del comic

A pocas de prencipiar a leyer comics de superherois, de bien chiquet, ya me prencipié a fer alufras de bell diya poder visitar o Saló del Comic de Barcelona. Yera en ixas envueltas, y cuento que contina estando-ne, l'evento más important d'o mundo d'o comic en tot l'estau. Por muitos anyos, una cosa u atra nos privaba de poder ie-ie. Manimenos l'anyo pasau a la fin podiemos visitar-lo y iste anyo hemos puesto tornar-ie. 

Igual como l'anyo pasau nos i fotiemos tot lo diya. Dende as 10 d'o maitin, que ubriban puertas, dica las 21 quan nos feban fuera. Nomás en saliemos bella meya hora pa chentar en un parque que bi heba a o canto. Con tot y con ixo, en todas ixas horas nos podiemos viyer a monico quasi tot lo que querebanos. Bella coseta nos quedemos sin viyer-la y belatra habiemos de visitar-la a tot meter. Ixo que estianyo no faciemos guaires ringleras t'as sinyas!

O Saló (AKA Ficomic) ye un evento imprescindible ta qualsiquier que le faiga goyo o comic y as frikadas en cheneral. Arrienda metros quadraus adedicaus a ixas pasions que tanto goyo nos fan. Te mires t'a on que te mires trobas bell tebeo intresant, bella chambreta pincha, bell articlo de coleccionista que te levarías ta casa u bella cosplayera que fotografiar.

En ista edición bi heba qualques tematicas que se i centraba Ficomic. Una d'ellas yera a sciencia, muito más present que no l'anyo pasau. I teneba puesto a Universidat Politecnica de Catalunya, u l'Achencia de l'Espacio Europea, por eixemplo. Tamién bi heba una exposición a on que se feba una lectura scientifica de bells topicos d'o comic. Se i charraba, por eixemplo, d'os alazetz scienficios d'os apocalipsis por radiactividat, d'a intelichencia robotica u d'as limitacions teoricas a los superpoders d'os herois, fendo obligada referencia a o libro La Fisica de los superheroes de James Kakalios. Tamién bi heba unatro puesto adedicau a experimentos scientificos facils, endrezau más que más t'as chiquetas, y un puesto de Zero2infinity. Iste ye un prochecto ta poder portiar a turistas t'a estratosfera, sin periglos ni emisions contaminants. M'estié firme rato charrando con un d'os que atendeban qui m'explicó como funcionaba y me quedé sin sangre en a pocha. O prochecto ye superintresant y a ideya brillant. Tos recomiendo de viyer a pachina suya y os retes socials, que i penchan videos y fotos bien pinchas.


Chuego de tronos yera atro d'os puntos fuertes d'iste Saló, encara que no pas tanto como quereba y creyeba. M'estié un ratet en a charrada de Tania Sánchez sobre un libro que editoron charrando d'os paralelismos entre Chuego de tronos y a politica espanyola. Encara que me pareixe intresant como traza de fer plegar en a politica a chent que, a priori, no i sería guaire intresada, os analisis yeran una mica forzaus, simples u inocents. Con tot y con ixo, disfruté d'o debat que tenioron entre Tania y o suyo presentador, pues siempre bi ha ganas de charrar y ascuitar reflexions sobre tant magna obra. Bell diya talment faiga yo tamién bella reflexions sobre ixos forzaus paralelismos, ya que me dioron ta pensar-ie.

Charrando de chuego de tronos, no podeba faltar-ie o trono de fierro ta fer-se-ie a tipica foto posau. Antimás teneban achustaus a quatre figurants que se i meteban a daria pa fer-se a foto. I yeran Petyr Baelish, Melissandre y Ygritte, pero qui más goyo me fació estió qui iba vistiu de Robert Baratheon de choven, concretament con l'armadura y ropache que portiaba en a baralla d'o Trident, quan mató a Rhaegar Targaryen. 

Me quedé tamién enarcau en viyer os cuadros de Corominas, l'ilustrador que fa as portaladas d'as edicions espanyolas de Canta de chelo y fuego. No me feban guaire goyo, pero a verdat ye que en a grandaria orichinal y sobre lienzo ganan prou. A la fin nos anuncioron, por cierto, que The World of ice and fire en castellano, lo podremos mercar o venient 8 de mayo. Ya caleba!

Encara que no soi guaire fan fatale ta ixo d'as sinyas, siempre fa goyo que bella autora d'as que admiras te faiga un monyaquet. Ye antimás una enchaquia perfecta ta pillar-te un comic sin remordimientos por deixar-te o fascal de diners que caye en cada Salón d'o comic. Asinas, consiguié que Fonollosa me sinyase un Ultragato, comprebando en a ringlera, una vegada más, que as más frikis d'entre as frikis, somos as que tenemos gato. Asinas m'enteré tamién de que antes de publicar "Toñín" le'n pasó a lo suyo albeitar por si meteba bella error. Muito bien por a suya parte! 


O stand d'os Malavida ye visita obligada. Como no heba puesto ir t'a presentación d'as zaguers novedatz que facioron en A Flama, aprofeité ta mercar-las astí. Veo por tí de Chema Cebolla y Roberto Malo y Barra libre de Chefo. Antimás, nos levemos os zaguers fanzines, que siempre te'n esmelicas. Un sobre a lei Wert, atro sobre O segundo sexo de Simone de Bouvoir y unatra entrega de Gervasio mantel, de su chorra amigo fiel. Prou que sí, nos facioron un debuixet y nos ridiemos a-saber-lo  con ells. Tamién bi habió presencia aragonesa en a entrega de premios a on que o Thermozero, revista que chusto deixó de publicar-se fa poco, ganó un muito mereixiu premio a lo millor fanzine.

Nos sinyoron tamién Pedro Vera, a suya replega de RancioFacts, os autors de NoLands Comics, u Jan, ta qui Arale se tornó a foter dos horas de ringlera, con o suyo SuperLópez baixo lo brazo. A zaguer compra la faciemos d'un par de posters d'Edicions Babylon, una colla d'artistazas que tienen obras realment impresionants, y que antimás son os creyadors de Mimitos.

D'os vistius, disbraces, cosplays, u como les queratz decir, poco que charrar. Ye una d'as cosas que más ambienta lo Saló. En alparcear cinco minutos por a web u os retz socials trobaretz arrienda fotos y abaixo tos pencho un video de l'Asociación Catalana de Star Wars fendo una gambadeta por o Saló. Ixa chent son muito grans! Me'n fería de goyo que bi hese qualcosa parellana en Aragón! Con atra anvista de tot diferent, Melgares de Malavida perpetró o video que dimpués penchoron y que millor que charrar-ne ye viyer-lo.




Rematemos escruixinaus y encara nos faltó d'haber iu ta bella charrada más y de mirar-nos a monico y con ficacio beluna d'as exposicions, pero yera imposible de fer más en un diya. Agora tenemos un amiro de comics ta leyer, una patacada de fotos ta amostrar y atra colección de buenas alcordanzas que alzar. 




martes, 26 de agosto de 2014

Vocabulario de terminos frikis (1)

Zarrar series con un cliffhanger, 
habría d'estar delito
A lo chiquet vocabulario friki que yo teneba, plegau más que más dende o mundo d'os comics, s'han adhibiu en zagueras, quantas parolas y conceptos que he conoixiu fa relativament poco tiempo y que me trobo que he d'explicar de cutio a muita chent con qui charro. Quasi totz vienen de l'anglés y s'aplican en o mundo d'as series de televisión, tot un nuevo producto cultural y artistico, como ya esfendié fa tiempos. Como cuento que ferá honra a muita chent, más que más si ascuita podcast u leye medios especializaus, voi a mirar de fer un chiquet diccionario de terminos frikis prebando d'aclarir cosetas.

Hype, Fer hype / creyar hype: (abreviatura de l'anglés hyperbole) A traducción millor sería "expectación". U en seguntes que sentius exceso d'a mesma. Probablement a serie mayestra en isto sería Chuego de tronos, con as suyas continas "pindolas informativas que van liberando mientres tot l'anyo. Un fascal de trailers, anuncios d'actors, scenas de rodache, y toda mena de contenius de mayor u menor intrés que fan que os seguidors tiengan calibo mientres os 10 meses que no s'emite.

Prou que "fer hype" puede estar muito negativo. Un eixemplo paradigmatico d'isto estió en o suyo diya, a peli de Avatar. Cameron y a productora s'heban encargau de repetir terne que terne que yera una peli que iba a cambiar o cine, que s'heba estau treballando en ella mientres más d'una decada, etc... Dimpués a peli estió prou criticada por "no estar ta tanto", a tamás d'estar, en a mia opinión, una choya d'o cine de sciencia ficción. Si no bi hese habiu tanto hype, prebablement as criticas t'a peli hesen estau más radidas.

Hater / hatear: De l'anglés to hate (odiar). Con l'adchectivo hater, se charra d'as personas que odian irracionalment a bell personache de ficción, actriz u mesmo obra. Ixe odio se reflexa a soben en una gran actividat en foros y retes socials contra tot lo que tienga relación con lo hateau. No sé si, en adaptar-se a l'aragonés, igual como atros verbos, s'habría de meter-le una "y" a lo verbo ta fer-lo "heiteyar". Pero ta que l'autoridat decida sobre istas cosas, encara falta prou. Saputas: ¿opinión?

Cliffhanger: De cliff (penya) y hanger (penchador). A traducción sería bella cosa como "lo que te pencha d'a penya". Ye un suceso u parte d'un argumento que no se resuelve en un capitulo de serie u en una pelicula y que se suposa que se resolverá en os siguients capitols u secuelas d'a peli.

Una d'as mayestras d'o cliffhanger estió Cacegadas (Lost) que gosaba de rematar cada episodio con bella noticia u bell misterio que te deixaba sin sangre en a pocha. No digamos ya la fin d'as temporadas, una d'as series que millor sabeba enganchar-te t'asperar-te tot l'anyo con gana de más. True blood leva a l'extremo o cliffhanger, plegando a rematar os episodios y mesmo as temporadas a metat de scena.

Fangirlear / fanboyear: De fan (apocope de fanatic) y girl / boy (mesacha / mesache). Fer de chico / chica fanatico de bella cosa. En istos verbos (muito más cutiano o primer que no pas o segundo) se replega o conchunto de comportamientos propios d'un fan de actors, personaches u productos artistitcos frikis como fer ringlera mientres horas ta una firma de lo que siga, ir t'os scenarios de rodache a mirar de fer-te a foto con qui siga u conseguir bella cosa relacionada con o producto que siga, u a esfensa irracional de l'actriz / personache / producto.
Uno de hueso comics de o Universo
expandió de Star Wars
Canon: En as obras frikis con varias versions (por un regular libro / comic y serie u peli) se considera que bi ha un conchunto d'ellas que son a parte "real" y atro que son versions alternativas d'os feitos u que no s'achustan de tot a ixa "realidat". L'eixemplo más conoixiu ye a obra de fantasía más friki y vendida d'a historia, os Evanchelios d'os cristianismo. Nomás quatre d'os que bi ha escritos son canonicos, ye decir, recontan "a verdat", entre que toda la resta se consideran ixo: versions alternativas, mesmo bella vegada verdaderas blasfemias.

Atro eixemplo en ye Star Wars, a on que lo canonico-canonico son as seis pelis, divididas en as tres trilochías que todas conoixemos. Antimás, s'ha creyau arrienda de material, que se considera canonico, pero no a ran d'as seis pelis. Isto se conoixe como l'Universo expandiu de Star Wars, a on que ye incluyiu toda mena de material: comics, libros, chuegos de rol, videochuegos u series d'animación, por eixemplo. Ta rematar, tamién existe material no canonico de Star Wars, encara que poco. Cal remerar que Star wars, mientres muito tiempo, ha teniu o departamento de continidat (ya en charraremos más entabant) d'a historia.

Antimás, en as diferents adaptacions, por un regular de libro u comic ent'o cine u a TV, se considera canonicas as cosas que coinciden y no canonicas no. Ye no-canonico, por eixemplo, o Daario Naharis u quasi toda la trama de Talysa d'a serie Chuego de tronos, u os Nick Furia y Uello de Falcón d'as pelis y series marvelitas.

Continaré más entadebant con más parolas y expresions. Totz os comentarios, dubdas, preguntas, etc... son bienvenius. Tos deixo con o cliffhanger y creyaré hype por twitter, encara que me hateyetz.

domingo, 10 de marzo de 2013

Quatre recomendacions culturals

Círculo de guerra, de Sick Brains
Fa bellas semanas tanyeba en Zaragoza, en a López, Sick Brains presentando-ie o suyo nuevo disco Círculo de guerra. Los remeraba de quan feba a FP, en fa más de diez anyadas ya, y eslucernaba con o suyo rock canyero de tot. Dimpués d'o segundo disco los heba cacegau. De feito, creyeba que ya nian feban mosica. En viyer os cartels por a ciudat, torne a ascuitar-los y me baixé o tercer disco, "Hoy solo", d'a suya web, a on que tienen os tres primers ta baixar-te-los de baldes. O zaguer lo ascuité por Spotify. 

En tantismas anyadas, sin deixar d'estar fidels a lo soniu d'os primers discos, no han feito que amillorar. As cantas d'o nuevo disco, tot estando-ne poquetas -nomás 10- son diez alfayas que se suman a los temazos que ya teneban y que, ta muitas, son himnos. O video d'o single de Círculo de guerra, que ye buenizo y que pencho abaixo, ye grabau en o museu miner d'Escuita, como curiosidat.

O concierto, antimás de trayer-me firmes remeranzas, estió bien animau. D'as nuevas en tanyoron quasi todas y encara que ye verdat que trobé a faltar beluna d'as mias favoritas (como Carnales), rematé o concierto bien goyoso. Y como un canasto, cal adhibir, gracias a la recomendación de Paquillo, baixista d'a colla, de tastar un breballo que i vendeban clamau Jäger u qualcosa parellana.

Asperemos que iste nuevo disco les de bien de conciertos y podamos tornar a sentir-los antis con antis en Zaragoza y que tornen a tener una actividat más contina.


Riot Propaganda
Si bi ha bella colla que haiga estau ta yo a sorpresa d'os zaguers tiempos, ixa ye Riot Propaganda. La conoixié por a traducción d'una d'as cantas que facioron en Fendo Orella y, dende alavez, no he deixau d'ascuitar as suyas poquetas cantas. O disco ye descargable de baldes en a web.

A colla surte d'a unión, cuento que temporal, de Los Chikos del maíz (Os mesaches d'o panizo, que les dicen en Fendo Orella) y Habeas Corpus, ta fer bella mena de rap metal a lo Rage Against The Machine, con unas letras esclateras de tot y de raso d'actualidat. No deixan practicament garra luita anticapitalista sin tocar en as poquetas cantas que i tienen: desafucios, reparto d'a riqueza, patriarcau, corrupción, ecolochismo, ... Se me fa raro que encara no los haigan denunciau, por cierto. 

Por agora no son fendo guaires conciertos. Talment porque tiengan compromisos con as collas que'n fan parti, talment porque no se les conoix masiau, ... quemisió. Pero aspero poder viyer-los a escape por Aragón. No deixes ni un minuto más d'ascuitar-los. Larga vida a Riot Propaganda!



American Horror Story Asylum
En os ratetz que tiengo libres, que no'n son guaires, me fa goi de tastar chino chano ista edat de oro d'as series que somos vivindo. Me he viciau a muitismas d'ellas: Battlestar Galactica 2003, Walking dead, Game of Thrones, Falling skies, Dexter, Lost, Fringe, True Blood, Revolution, ... pero una d'as que más goi me ye fendo en zagueras ye America Horror Story.

En a primer temporada conoixebanos a una parella que logaba una casa encantada a on que "viviban" arrienda pantasmas d'o pasau. Istos yeran torturaus por as cosas que les heban pasau en vida y s'adedicaban, como no, a florer-les un poquet a os habitadors d'a casa. Atros pantasmas no yeran tan boques y iban "a lo suyo" u mesmo les aduyaban bell poquet de cabo ta quan. Con os vivos, a parella tampoco no teneba guaire más suerte, y tamién i apareixeban a fer a tana.

Ixa primer temporada me pareixió buenisma. Atra d'as caracteristicas ye que estió autoconclusiva. Ye decir, que a temporada entera yera una historia que prencipiaba y remataba. Asinas que quan viyé que se'n feba una segunda yera una mica niervudo por saber si sería una mierdeta ta estirar argumentos d'a primer, una atra historia no digna d'o titol u si os mios miedos serían inchustificaus y ferían una atra obra d'arte.

En iste caso, encertoron de tot. Encara que no he rematau de viyer a segunda temporada, a parti que he visto dica agora ye prou ta poder decir que somos debant d'una d'as millors temporadas d'una d'as millors series d'a zaguer decada. As actrices y actors, que muitos repiten d'a primer, fan uns papels espectaculars. Más, quan los comparas con os que feban en a primer temporada. Increyibles Jessica Lange (adoro a ista muller), Zachary Quinto (Sylar de Heroes, ta qui lo remere), Lily Rabe (la moncha roya) y a nueva actriz en a serie, Sarah Paulson, con qui encertoron de tot en o casting. 

En ista anyada, l'acción ye en un psiquiatrico d'os Estaus Unius, en as anyadas 60. Tot y habendo elementos sobrenaturals, que no'n charraré ta no spoliear, a más gran parti d'a tensión ye provocada por a maldat d'a dirección d'o centro que, antimás, ye cristiano. A ran tecnico, bi ha capitols que son impresionants, con recursos cinematograficos prou buenos y intresants. Lo dito, probablement d'as millors cosas que se han feito por a TV en as zaguers decadas.

New Avengers de Brian Michael Bendis
Gracias a la Biblioteca d'Aragón de Zaragoza, a on que encara no cal pagar, y que ye pasando por unas inchustificadas retalladas de presupuestos y horarios, podié leyer-me os primers arcos argumentals d'a colección New Avenders (Nuevos vengadors) guionizada por Brian Michael Bendis. Ye d'ixas coleccions que me pillé en a Biblioteca porque yera de baldes, pero que nunca no m'hese gastau as perras en mercar-la. Error. Muito millor que muitas cosas que he pagau. Belunas, de Brian Michael Bendis, tamién.

New Avengers achunta a bells superheroes dimpués de que os Vengadors (os de siempre) se disuelvan por o zancocho provocau por Scarlet Witch. A fuyida d'a garchola d'a Isla de Ryker, chunta por casualidat a heroes como o Capitán America, Iron Man, Spiderman, Daredevil, Spiderwoman (la de royo) y Luke Cage. O Capi tien una d'ixas ideyas suyas inspiradas y, viyendo paralelismos con a traza que tenioron de chuntar-se los vengadors por primer vegada, proposa a Iron Man de tornar a fer Los vengadors con os que i son en ixe inte.

Mientres ixos primers numers, cuentan as relacions entre os nuevos miembros vengadors y como van luitando contra os que eslamporon a nueit que se chuntoron por primer vegada. En ixa nueit tamién s'escunzoron con Sentry, un personache a-saber-lo poderoso y igual de misterioso, que ye qui centra o segundo volumen que editó en castellano Panini en a colección Marvel Gold (os tochos negros con letras doradas). O tractamiento d'os personaches y de como se relacionan entre ells, ye prou pincho, estando bella cosa que se agradeix en istos tiempos a on que son totz megaduros y con unas movidas muito trachicas. No i falta bell inte de humor arredol de Spiderwoman y de un secretet que tampoco no contaré ta no spoilear. Sobrebuen tebeo que tos recomiendo de leyer, que antimás ye de baldes en a biblioteca. 

A Brian Michael Bendis me dentroron ganas de seguir-le a pista, pero Avengers vs X-Men me las ha sacadas un poco. A saga, sin estar mala-mala, tampoco ye como ta tirar codetes. Me pareix un argumento un poco forzau, a triga d'os cinco fenix creigo que ye absurda -fueras de Scott Summers y Emma Frost- y creigo que s'ha prolargau masiau un argumento que no daba ta tanto y que yera más propio d'as pleitinas d'os 60 sobre si Hulk yera más fuerte que a Cosa. Por agora, imos 1-1, asinas que le daré más oportunidatz.

jueves, 31 de mayo de 2012

Ficción gay I: comics de superheroes

Fa bell pocos diyas m’enteraba de que, a la fin, Northstar va a casar-se.Vinte anyadas dimpués de salir de l’almario, y de superar totz os problemas que bi habió con os editors d’a Marvel ta que se reconoixese explicitament que bell personache yera gay. A tamás d’ixa salida de l’almario, a homosexualidat u a no heterosexualidat, más en cheneral, ye estau un tema tabú en os comics mainstream.

Muitas vegadas en a historia Marvel bi ha habiu insinuacions de que tal u qual personache yeran gays. Pero asoben por culpa d'o Comics Code, censura u mesmo autocensura no han puesto declarar ubiertament a suya sexualidat. O caso que millor me conoixco ye o de Shatterstar (Estrela rota) y Rictor, totz dos de l’universo mutant y que coincidioron en X-Force. Nunca no tenié garra dubda de que os dos yeran homosexuals y parella, pero tampoco no consiguié leyer un comic a on que lo decisen de traza esclatera. En as etapas de Fabian Nicieza y Scott Lobdell lo deixan entreviyer pero no s’explicita. Entre os dos nomas bi ha una gran-gran amistat, como repiten terne que terne en os comics. Dimpués, en as pachinas de X-Factor, o chenial Peter David, a la fin les fació salir de l’almario y declarar-se os suyos mutuos sentimientos con un beso. Diz que a Rob Liefeld, creyador de Shatterstar no le ha feito guaire goi ixa evolución d’o personache, por cierto. A yo me pareix perfecta y o criterio de RobLiefeld... en fin. Ista relación recibió o premio GLAAD (Gay and Lesbian Alliance Against Defamation).

Northstar, d’atra man, sí que consiguió declarar a suya homosexualidat antis mas, en 1992. Con tot y con ixo John Byrne, primer y Scott Lobdell dimpués habioron de pleitiar con os mainates d’a factoría d’ideyas ta fer-les venir a plego cuanto a fer publica a homosexualidat d’o superheroe canadiense. Agora se nos casa. Bella repunyetera, deciba de traza somarda que, encara que Marvel feba una boda gay, a parella yera formada por un canadiense y un chaponés, no pas por garra estadounidense.

Atras relacions homosexuals s’han insinuau en a Marvel como a posible, seguntes bells guionistas, entre Juggernaut y Black Tom Cassidy u entre Mistica y Destino (creigo que ista tamién se fació publica). Como que os tiempos china chana van cambiando, en a ya-no-tan-nueva colección de os Chovens vengadors dos d’os personaches protagonistas, Wiccan y Hulkling son gays y parella, y ye publico dende o prencipio d’a serie. Por isto, Young Avengers se levó un atro premio GLAAD.

Alan Moore ye un caso prou diferent en estar más independient que no os comics ‘tradicionals’ Marvel /DC. En Watchmen bi ha tres personaches homosexuals: Capitán Metropolis, Silueta y Hooded Justice, iste zaguer antimas sadomasoquista. En l’atro canto ye Rorschach, declarau homofobo. Tamién beluns dicen que bi ha razons ta pensar que o personache de Ozymandias yera gay.

L’afer d’a homosexualidat tamién ye central en toda la chustificación moral d’a Vendetta en ‘V de Vendetta’. A historia que leye Eve quan V la engarchola ye la que le de o zaguer empentón ta rebelar-se contra o sistema. Y ixa historia ye a d’una lesbiana, incomprendida por a familia suya, que dimpués troba a felicidat con a suya parella, ta que, a la fin as leis represoras d’o gubierno rematen con ella engarcholada y muerta. Por o feito de querer a una persona d’o mesmo chenero.

Pero Alan Moore va dillá de incluyir personaches homosexuals y ye un activista en favor d’os dreitos suyos. Ixo le levó a publicar l’antolochía "AARGH" siglas de "Artists Against Rampant Goverment Homophobia" (Artistas contra a rampant homofobia d’o gubierno). L’esquilmen d’a obra fué t’a Organisation for Lesbian and Gay Action.

Me deixo muitas cosas, como a boda entre Apollo y Midnighter de DC, y atras muitas historietas que desconoixco, pero isto no preba d’estar que una uelladeta por d’alto. Tamién ye una traza de convidar-tos a que, d’entre todas alportemos atras cosetas en a visión d’a sexualidat no hetero de man d’o comic superheroico. En bells diyas, tendretz una segunda parti sobre personaches no heteros en series de ficción ta TV.

jueves, 12 de abril de 2012

Ampraus 061


En tener bien de faina en o treballo, y que dure, poco tiempo me queda ta poder escribir. Manimenos, en estar d’oficina quasi tot ixe treballo, sí que me vaga d’ascuitar muita mosica y muitos podcasts. Y de cabo ta quan mesmo de leyer u escribir bella coseta. Con tot y con ixo, he d’escribir iste post dende Andorra en istas minivacanzas que m’he pillau ta Semana Santa.

Charrandode tebeos ye o nombre d’un d’os podcasts debanditos que más asoben siento. De lo millor que he sentiu dende fa muito O programa charra, como diz o nombre, sobre o mundo d’os tebeos. Cada programa tien un tema central y antimás charran de qualsiquier cosa que se les pase por l’esmo. M’han feito intresar-me por tebeos que nunca no hese leyiu, conoixer autors que nian sabeba que existiban y viyer d’atra traza, personaches que no me trucaban guaire o ficacio. As trazas de fer-lo, con muita humor y chorradas recurrents en totz os programas fan que cadagún siga millor que no l’anterior. Muito recomendable mesmo ta chent que no seigatz guaire lectoras de comics.

Aragón sin transchenicos: Como informa Arredol, se van a fer en Zaragoza y Nuez unas chornadas contra os transchenicos. Debatz, tallers, asambleyas, procheccions, un poquet de tot... y mesmo un festival, EcoNuez, que pinta prou bien. Una sobrebuena oportunidat de conoixer qué son exactament os transchenicos, que bi ha dezaga d’ells y, más que más, d’as interpresas y intreses que los comercializan, y de viyer atrás trazas de fer agricultura y de consumir. Quasi tot ye en Zaragoza, pero o cabo de semana en Nuez toca a parti borinera con un conciertazo de China Chana, Comando Cucaracha, Motarrika y Samba d’a Praça. Apuntatz-tos-ie si no queretz quedar-tos sin chentar!!!


A vada nos deixó buena cosa de noticias, imachens y reflexions. A belunas les deixó tamién bell morau. U feridas ta cutio. As estalentadas violentas tornaron a fer servir as suyas armas contra a población que reivindicaba os dreitos que tantas decadas hemos tardau en fer que se nos reconoixesen. Una d’as personas que conoixié en istos diyas personalment, adedicó una dentrada en o suyo blog a istas ababolas. Una uellada sin rabia ni rencor. Una uellada d’un fotografo que s’ha fotiu muitas anyadas en movidas d’istas y encara le sorprenden. L’entiendo perfectament porque por muito que les veiga fer lo que fan, y conoixer de primer man d’as suyas torturas, contina sorprendendo-me, contino sin entender, que bella persona pueda fer ixo. Traduzco contino dentrada que fació El Ventano y que podetz leyer en castellano en o suyo blog:

L'odio d'os uellos tuyos:

'Nunca no heba publicau cosa sobre yo en as quasi ueito mil dentradas que he penchau en as seis anyadas de vida d'ista blog. Pero unos uellos plens d'odio me han feito crebar ixe regle, a lo menos por una vegada.

Los viyé en a maitinada d'ahiere en Mercazaragoza, a un palmo d'a mia cara, en prenendo imachens d'a enrestida policial a los vaders que meteban entrepuces a un cambión.

Un antidisturbios me trucó con a porra en a garra. "Soi grabando', le chilé sosprendiu, creyendo que no heba visto a camara de fotos en o peito mio y a videocamara en as mias mans. Y alavez los voi viyer. Se me miró bellas decimas de segundo y viyé tot l'odio d'o mundo acumulau en os uellos suyos entre que me chilaba "¡Au d'aqui!
" y se paraba t'atro zurriagazo.
 
No remero a tuya cara, pero tendrías poco más de 30 anyadas. No me queda mica rencor, simplament una tristura amarga que se me ha apegau a l'alma chunto a la uellada tuya.

Porque ¿como puetz trucar con ixa violencia a un tipo que puet estar tu pai, con canas y antiparras de miope? ¿Cómo puetz trucar con ixa rabia a un tipo arguellau y feble que lo podrías vulcar con un d'os tuyos didos esguantaus? ¿Un tipo que no porta más armas que unas camaras penchadas d'o cuello?

¿Siempre yes estau asinas u yes fruito d'o que tos fican en o tozuelo en ixos siniestros quartels? Si fas istas barbaridatz en un rechimen 'democratico' ¿que serías capable de fer en una dictadura?

Y ista cosas, ¿le'n recentas a lo fillo tuyo, a la tuya parella, a tu mai, a lo tuyo chirmán? ¿Las recentas en a mesa entre que sotz minchando y le'n recentas de nueitz a la filleta tuya entre que se duerme? ¿Le describes entre rialletas como trucas a qui t'agana?


Como tantos atros d'a edat mia, tenié a los 'grisos' muito amán muitas vegadas, mesmo pasé bella nueit engarcholau. Pero nunca no heba visto unos uellos con tanto odio como los tuyos. Me fas pena, porque yes un desgraciau. Y a tamás de tot, continaré prenendo imachens ta que a tu tampoco no te furten a vida. Encara que me implas o cuerpo de moraus.

viernes, 5 de agosto de 2011

Ampraus 058

Un ampraus estiver, con bell poquet de lectura y muito ocio....

Comics cremaus. Fa bells pocos diyas estié repasando a mía colección de Uncanny X-Men (La Patrulla - X en a edición en castellano). A la fin facié un listau de totz os numers que me mancaba y fue con ell ent'o Taj Mahal. I miré de trobar bells numers de quan os dreitos los teneba Planeta de Agostini y no'n trobé totz, asinas que charré con una d'as personas que i treballa. Alavez m'enteré de porque yera tan dificil de trobar seguntes que numers. Pareix que quan Panini mercó os dreitos de publicación d'os comics Marvel en l'Estau espanyol, l'anterior editorial, Planeta, estió obligada a destruyir todas as suyas existencias. Seguntes me dició o mozo iste ufrioron a buen pre o suyo stock t'as botigas especializadas, pero tot lo que no pillasen, sería destruyiu. Nomás a imachen d'os cientos y cientos de numers de comics ardendo u pasando por a talladora de papels me fació tremolar... Aspero que as botigas u a plantilla de Planeta en salvase prou.

Dr. Ocio: Ixe mesmo diya, y aprofeitando que yera por a redolada, marché a viyer una nueva botiga de frikadas que s'ha ubierto en Zaragoza. Ixe mesmo diya, y aprofeitando que yera por a redolada, marché a viyer una nueva botiga de frikadas que s'ha ubierto en Zaragoza. O nombre suyo ye Dr. Ocio y ye en a carrera Jose Pellicer, por aman d'a fabrica de La Zaragozana. Dimpués de que zarrase Freakland se trobaba a faltar un puesto a on que trobar y chugar a frikadas. Prou que i organizan torneus de Magic y de atros chuegos como Warhammer, Yu Gi Oh, Chuego de Tronos...

A Biblia ye fuent de textos surrealistas, gore a patacs y un granizo handbook ta asesinas, chenocidas y barrenadas (en o mal sentiu d'a parola). Tamién, curiosament, ye fuent de moral ta beluns, u ixo dicen. Ya charré fa tiempos d'o que'n opino. Trobé fa poco iste articlo de Aramayona sobre o “Libro d'os chueces”. Ya heba leyiu sobre iste troz en Dawkins u Onfray, no lo remero, por o suyo conteniu, tan moral. Vusatras mesmas: guerras, asesinatos, violacions... dimpués eslixen Papas ex-nazis. Normal. /*Cuenta ent'a zaga ta que un cristiano m'escriba contando-me as bondatz de Chesús prencipiada: tictac tictac...*/

Shangay Lily yera una persona que, en TV no me feba guaire gracia, pero o suyo blog Palabra de artivista, aintro de Publico, me fa a-saber-lo de goi. Ye dificil de leyer, en prensa comercial, articlos tan pinchos contra o patriarcado u l'heterocentrismo (como iste) u criticas d'o 15M (como ista) u ista atra sin l'odio y ignorancia d'a dreita u a complacencia d'a socialdemocracia y de buena parti d'a “cucha alternativa”

O figura d'o mes. No, no ye Humberto Vadillo. A ixe le voi a dedicar atro articlo y atros adchetivos. Charro de Figura en plan positivo. O premio ye ta Arturas Zuokas, alcalde de una ciudat lituana que ha feito una campanya prou orichinal ta que a chent no alparque en o carril bici. Nomás tos digo que fa servir un tanque. Tuetal! Miratz-tos o video que ye buenismo....

O tema mosical, le'n ampro a Sho hai. M'enteré d'o suyo disco en una entrevista que le facioron en Aragón Radio a on que o 60% d'as parolas estioron “co”. Buen video y buena canta: