lunes, 24 de enero de 2011
Exercendo lo pasquinismo 003
miércoles, 12 de enero de 2011
Ampraus 053
Prencipio con una vinyeta publicada fa bell tiempo en Publico y que me fació firme goi. Tantas y tantas vegadas he pensau ixo quan tanta y tanta chent charra d'as luengas sin saber-ne mica... Siempre he dito que vivimos en un país con 1.200.000 filologos. Que tot lo mundo se permite o luxo d'opinar sobre lingüistica sin tener-ne ni puta ideya u repetindo os topicos que sienten en a TV y os meyos de masas. Tamién en o debat lingüistico – politico se troban a faltar muitas vegadas os lingüistas y expertos en cuenta de tanto matután ignorant. Aquí queda ixa vinyeta con tantisma razón de Fontdevilla. Y si queretz viyer-ne más o suyo blog ye http://blogs.publico.es/manel/.
TV: U no pas, porque d'o que voi a charrar lo he visto tot en o rete. A primer recomendación ye Walking dead, nueva serie que facioron ahiere os dos primers capitols en La Sexta. Sobre un holocausto zombie, que agora ye muito de moda. Qui me lo iba a decir, de chicorron, quan aquel amigo friki me meteba todas ixas cintas de Romero, que anyadas dimpués serían toda una moda! A serie prencipia muito bien, con totz os ingredients tipicos d'as cintas de zombies. Si no queretz viyer-la como la fan en a TV, con anuncios y a horas malencas, la tenetz penchada dica o seiseno episodio en www.divxatope.com. Apuratz-tos antis que no la tranque la Sinde!
D'atra man, tamién habié de viyer on-line a nueva serie documental de EITB, que se diz Escépticos. I charrarán d'ixo, de l'escepticismo. O primer capitol ha tractau sobre a plegada (u no) d'os humans en a Luna. Muito intresant. Podetz viyer-la punchando aqui.
A embute de convocatorias ta ista semana. O chueves prencipiamos con a cata de biera mudejar en A Flama. ¿Que encara no la has tastada? ¿Que te falta bella variedat de tastar? Pues tiens a oportunidat de fer-lo ¡de baldes! En A Flama dende as 20. Qué millor traza de prencipiar o cabo de semana!.
O viernes en A Enrestida, un poquet de solidaridat con as antifaixistas chuzgadas por prebar d'organizar o concierto final d'as chornadas antifas d'ista anyada. Borina y tot l'esquilmen adedicau a pagar os gastos chudicials y as pinyoras, que ya sabetz que ye buen fascal de diners. Más info en a web d'a Enrestida.
Tamién o viernes prencipian as chornadas de presentación de la librería asociativa La Pantera Rossa. Ixe viernes podremos conoixer iste prochecto y mientres o sabado bi habrá charradas ta conoixer atros prochectos de librerías asociativas y centros socials. Muito intresant.
Qué mal levo lo de deixar de fumar! Y una d'as razons ye porque tot lo diya, terne que terne, en totz os meyos de comunicación, son charrando-ne. Pocas noticias heban durau tanto en os meyos como ista. Y limpio a dar-le vueltas! Ni a tregua d'ETA, ni as negociacions sobre a chubilación, ni Haiti, Sudán u Palestina ocuparán tantismo espacio en os meyos como ista lei anti-tabaco. Lo pior de tot ye viyer a o fachamen de siempre chilando por a libertat ta drogar-se con tabaco, entre que continan amarguinando y condenando a la ilegalidat a toda a resta de drogas, muitas menos periglosas que no o tabaco. Ta ellas, y ta todas, porque a canta ye buenisma, les adedico iste video de Dr. Calypso que penchó V.S. en o suyo facebook ahiere y que m'encantó!
martes, 11 de enero de 2011
En leyendo... Identidades asesinas (II)
Asoben me trobo con o discurso xenofobo de "Vienen t'aqui y han de fer-se a os nuestros costumbres, no pas de revés". Fa poco me lo trobé en una persona que no m'asperaba que estase asinas. La consideraba más intelichent y comprensivo, más que más estando que ye un forano (catalán, en concreto) vivindo en Zaragoza. Lo primer que goso de preguntar en istas ocasions ye si quan charra d'os costumbres nuestros, charra d'os suyos u d'os mios, que no gosan estar nian parellanos. Tamién le recomendaría iste libro y iste troz que pencho contino.Amprau de Identidades asesinas. Amin Maalouf. Edición en castellano de Alianza editorial, mayo de 2004. Pachinas 56 a 58.
Una vez más, la palabra clave es "reciprocidad": si acepto a mi país de adopción, si lo considero como mío, si estimo que en adelante forma parte de mí y yo formo parte de él, y si actúo en consecuencia, entonces tengo derecho a criticar todos sus aspectos: paralelamente, si ese país me respeta, si reconoce lo que yo le aporto, si a partir de ahora me considera, con mis singularidades, com parte de él, entonces tiene derecho a rechazar algunos aspectos de mi cultura que podrían ser incompatibles con su modo de vida o con el espíritu de sus instituciones.
El derecho a criticar al otro se gana, se merece. Si tratamos a alguien con hostilidad o desprecio, la menor observación que formulemos, esté justificada o no, le parecerá una agresión que lo empujará a resistir, a encerrarse en sí mismo, dificilmente a corregirse; y a la inversa, si le demostramos amistad, simpatía y consideración, no solamente en las apariencias sino con una actitud sincera y sentida como tal, entonces es lícito criticar en lo que estimamos criticable, y tenemos alguna posibilidad de que nos escuche.
¿Pienso acaso, al escribir estas palabras, en controversias como la que se ha producido en varios países sobre el "velo islámico"? No es lo esencial, aunque sí que estoy convencido de que los problemas de este tipo serían más fáciles de resolver si las relaciones con los emigrados se abordaran con un espíritu distinto. Cuando sienten que su lengua es despreciada, que su religión es objeto de mofa, que se minusvalora su cultura, reaccionan exhibiendo con ostentación los signos de su diferencia; cuando por el contrario se sienten respetados, cuando perciben que tienen un sitio en el país que han elegido para vivir, entonces reacciónan de otra manera.
Para ir con decisión en busca del otro, hay que tener los brazos abiertos y la cabeza alta, y la única forma de tener los brazos abiertos es llevar la cabeza alta. Si a cada paso que da una persona siente que está traicionando a los a los suyos, está renegando de sí misma, el acercamiento al otro estará viciado; si aquel cuya lengua estoy estudiando no respeta la mía, hablar su lengua deja de ser un gesto de apertura y se convierte en un acto de vasallaje y sumisión.
Volviendo brevemente a la cuestión del "velo", estoy seguro de que se trata de un comportamiento nostálgico y retrógrado. Podría extenderme mucho para explicar por qué pienso así, a la luz de mis convicciones y recordando diversos episodios de la historia del mundo árabe musulmán y de la larga lucha de sus mujeres por la emancipación. Pero sería inútil, pues no está ahí el meollo de la cuestión. No está en saber si nos enfrentamos a un conflicto entre arcaísmo y modernidad, sino en pensar por qué, en la historia de los pueblos, la modernidad se ve a veces rechazada, por qué no se percibe siempre como un avance, como una evolución positiva.
viernes, 31 de diciembre de 2010
Boney M en Andorra
viernes, 17 de diciembre de 2010
2011: L'anyada de l'aragonés?
En istas calendatas de remerar l'anyada que remata y fer os buenos deseyos ta la que prencipia, creigo que han pasau a rienda cosas que ferán que a venient siga una anyada de tot decisiva ta l'aragonés.
A nueva grafía de l'aragonés (entabant G.ACAR) ye aprebada y publicada fa poquet. O suyo esdebenider penderá, en buena mida, d'o que pase en ista primer anyada de funcionamiento. En istos pocos meses dende a suya proposa y publicación ya bi ha habiu bellas publicacions que fan servir ista nueva grafía. Aspectos lingüísticos de Tella u a revista O Espiello en son eixemplos. Atros, como Fillos d'as luengas, a tamás d'estar publicaus con a grafía d'o 87 (entabant G.87) explican que hesen quiesto publicar-se con G.ACAR, pero en no estar aprebadas a l'inte d'a publicación no lo han feito. Buena cosa de blogs y publicacions dichitals tamién la van fendo servir como en ye eixemplo iste mesmo blog. Bellas organizacions d'atras dembas, como Puyalón u A Enrestida tamién la fan servir ya, por un regular.
D'atra man, encara queda muito por fer. Muitas personas, organizacions y colectivos fan servir a G.87 ya siga por galvana u convicción. Consello d'a Fabla en zagueras no fa que creticar a G.ACAR y Fablans no se prenuncia fendo servir más que más a G.87, pero tamién de cabo ta quan a G.ACAR. Personalment, creigo que, ta lo tiempo que leva publicada, o camín que ye fendo ye bueno y que cada vegada somos más qui la femos servir. Ista anyada de 2011 se viyerá quantas publicacions se fan en a G.ACAR, tanto fisicas como electronicas. Sisquiá bi haiga un campionato de publicacions y s'editen milenta libros en as dos grafías que faigan buena honra ta l'aragonés.
Cuanto a las resistencias t'a nueva grafía, a más hipocrita u fata me pareix a de "no ye a finitiva. M'aspero a que la faiga o gubieno." A d'o 87 tampoco no ye a finitiva ni ye aprebada por o gubierno. Ixa enchaquia no me vale. O movimiento en esfensa de l'aragonés leva más de 30 anyadas treballando sin asperar cosa d'o gubierno. ¿Porque agora en aspera? ¿Porque han feito una lei de luengas que a garra organización no ha satisfeito? L'aragonés, dende fa muito y agora mesmo, pende nomás d'o treballo de qui lo charra y/u esfiende y asperar a que a resta nos faigan o treballo me pareix una error muito grau. A lei de luengas ha tardau decadas. ¿Que nos fa creyer que o suyo desembolic, os nombramientos d'as academias oficials y l'aprebación d'una grafía finitiva y oficial tardarán menos u que solucionarán cosa? Sisquiá se faiga a escape, pero tanimientres hemos de continar fochando. Y más si o PP ganase en Aragón, que anularía de tot, o camín oficial de l'aragonés.
O CSLA (Consello Superior d'as Luengas d'Aragón) ya ye nombrau y mesmo s'ha chuntau ta nombrar a Bada como president temporalment. /*Pagaría buena cosa de diners por viyer por un foradet as suyas reunions. Ixo sí que be d'estar un show y no lo de Disney on ice.*/ D'o que decida istos primers meses de vida, tamién penderá o esdebenider de l'aragonés. ¿Qué academias en surtirán? Pendendo d'a suya composición se prenerá una grafía u una atra u una tercer u denguna como oficial. Y cuanto a lo catalán, ¿rispetarán a unidat lingüística d'o vecinamen u se ferá una academia a-scientifica? ¿U un tercer modelo d'academia esbafada y a-polemica que no prenga decisions y que nomás faiga estudietz de redoladas y charradetas? ¿Que politicas lingüisticas proposarán? ¿Les ferá caso o gubierno, siga qui bi siga? Una dudeta que tiengo: ¿sabetz si se puet estar de vegada academico y miembro d'o CSLA? Porque a composición puet cambiar a saber-lo...
Ta saber o qué pasará cuanto a l'amostranza, caldrá que nos asperemos a setiembre, a viyer si nos dan bella alegría y se van fendo más clases de/en aragonés siga a on que siga. Tamién penderá, en buena mida, d'as definicions territorials que faigan os d'o CSLA y, prou que d'as perras que quieran adedicar-ie a nuestra quiesta D.Ch.A.
A ran asociativo y zaragoceta, ¿que nos trayerá ista anyada en as relacions entre personas y organizacions en esfensa de l'aragonés? As bases de Nogara y Fablans femos buena pacha y cada vegada femos más cosas de conchunta. Manimenos, o movimiento, tot el, contina esmicazau y cadagún fa quasi tot sin contar con a resta d'organizacions. Dende que Chuntos por l'aragonés s'amortó (y no dentraré en as causas d'a muerte) toda prebatina de tornar a resucitar o suyo esprito ha estau un fracaso de tot. Asperemos que ista siga l'anyada a on que todas prencipiemos a treballar de conchunta una atra vegada, y superando as chicotas esferencias que, d'atra man nos fan más plurals. Todas i cullimos.
jueves, 16 de diciembre de 2010
microbarrenaus: l'aragonés antigo
¿Prechuicios, ignorancia u nacionalismo lingüistico? Como no sé qui lo escribió no puedo decir-lo con seguridat. En o museu de Sos adedicau a Fernando II, o catolico, i charra breument d'as luengas, fablando d'o castellano, o catalán, o portugués l'arabe y "l'aragonés antigo" que, adhibe, quedó en os Pirineus. Primer de tot, remerar que, en empecipiando o sieglo XVI, l'aragonés se charraba muito a o Sur de Guara. Pero ye que, antimás, l'aragonés ye a unica luenga de toda a lista con adchetivo. O catalán, castellano, portugués y arabe no yeran antigos alavez. Talment charremos o mesmo castellano que en o sieglo XVI y no'n he parau cuenta. Pero l'aragonés sí que ye "antigo". Hibo! Siempre amostrando l'aragonés como qualcosa muerta, d'antismas, folclorica y toda ixa ripa de prechudicios. U simpla ignorancia.
miércoles, 15 de diciembre de 2010
Ampraus 052
Muitas novedatz en ista semana. Cara t'o cabo de semana Zaragoza rebute d'actos y de cosas ta fer. ¿Qui deciba que yeranos apampiroladas?
20 d'aviento: Como todas as anyadas, plega puntual o 20 d'aviento y con el, os actos que se fan remerando ixa calendata a on que os nuestros dreitos como nación estioron estricallaus. Os institucionalistas a lo suyo, con ixas flors a o canto d'a estatua t'o "chusticiazgo", que contina tenendo por dezaga o sinyalaz chigant. O BIC, d'atra man, convoca os suyos propios actos alternativos. Un acto politico de meyodiyas, chenta, audición y concierto. Tenetz toda a información en iste vinclo de güembras foscas. O concierto se ferá de nueitz en a Sala López y bi tanyerán Interlude y KOP. As dentradas se pueden mercar en Posturas, A Flama, Urban Hell y Birosta por nomás ueito euros. Ta qui no los conoixca, tos pencho un video de cadaguna d'as collas más abaixo.
La Pantera Rossa, librería asociativa, ha ubierto ya as puertas suyas. En a zaragozana carrera de Sant Vicent de Paúl, podetz trobar a rienda libros de toda mena: feminismo, anticapitalismo, narrativa, libros en aragonés, ... de tot i culle en o suyo nuevo local. A que será a librería de referencia ta muitas dende agora ufre toda mena de lamins t'os nuestros esmos. A debantadera estió tot un exito seguntes m'han dito (no podié estar-ie) y regular que les irá bien, en ufrir un producto que dengún no heba ufierto dica agora.... Libros de mal trobar en as librerías comercials y un ambient bien pincho. Mesmo te i puetz fer un café!
O despertar de l'onso: Chusto en La Pantera Rossa ye a on se presentará o viernes O despertar de l'onso, un libro en aragonés que replega tretze historias de diez autoras diferents. Todas son nuevas en isto de editar libros (creigo) y todas son bien chovens, naixidas en os uitanta. Asperemos que o libro funcione bien y que l'anyada venient tiengamos diez nuevas obras... Si queretz viyer-lo y/u mercar-lo, ya sabetz, o viernes a las 19 en La Pantera Rossa.
Salón d'o comic de Zaragoza: Como quasi no bi ha cosetas ta fer iste cabo de semana, antimás, se fa o salón d'o comic. La rematadera. Quasi no vaga ni t'alentar.... Como todas as anyadas, frikismo a embute y buenos comics y fanzines. Campeonatos de chuegos y videochuegos, chent disbrazada de movidas manga, otakus, "monigoters" y asinas asinas. A mía recomendación ta mercar ye o sobrebueno "Los mediamierdas" de l'A.C. Malavida, un sobrebueno tebeyo de ista crica de politicament incorrectos. ¡A tope! O programa d'o salón lo podetz viyer aqui.
Aragón colonial reubre. Istos meses que nos ha teniu huerfanos de colonialismo espanyol s'han rematau. A la fin podremos tornar a gronxiar-nos con l'espanyolismo aragonés. Ya ha prencipiau a puyar-ie contenius. Sisquiá no torne a deixar-nos nunca... Re-biemplegau!
Interlude
KOP

