martes, 25 de julio de 2023

Voté, voto y votaré

Nota: Escribié iste post lo 23 J de maitins cuan acababan d'ubrir-se los colechios electorals. Por agora hemos ganau, como poco, tiempo. Ya veyeremos lo que pasa a la fin. En las siguients eleccions, pase lo que pase, tornaré a votar.

Un cartel en lo barrio anuncia una charrada. Lo suyo titol, “Avance de la derecha y crisis del progresismo: ¿cómo hemos llegado hasta aquí?”. Abaixo, los nombres d'os ponents. Mas abaixo, un lema diz “Este 23 J voto nulo o abstención.” Me pienso un rato si ye groma y me fa tentera d'agafar un rotu y relacionar con una flecheta la pregunta y lo lema. “¿Cómo i hemos arribau? Pues votando nulo u abstenendo-nos.”

Sé que ye una falacia y que nomás ixo no responde a la pregunta. Sé que nomás l'acto de votar cambea poco u cosa. Pero tamién sé que votar nulo u abstener-se ye de tot inutil y nomás se consigue, precisament, que la dreita pueda ixamplar lo poder que tien. No podemos, u ye bien dificil de fer, actuar en atrás arias de poder como la mediatica u la chudicial. Manimenos en lo poder politico-institucional sí que podemos influir en que las personas que ocupen ixos cargos, si no decents, a lo menos no sigan nazis.

La batalla por la civilización se libra toz los días y en toz los cabos. Pero en la chornadas electorals no se m'ocurre garra acción que cambee mas la nuestra realidat y la d'a sociedat en conchunto que votar. Lo voto nulo u l'abstención no cambea cosa. No cuenta pa cosa. No se gana res. ¿Qué pasaría si lo porcentache puya tres, cinco, diez puntos? Cosa. A l'atro día lo narco y lo nazi se meten d'alcuerdo pa joder-te la vida un poquet mas entre que leyes, en ixas ringleras que s'adedican en toz los comicios a las curiosidaz que ha puyau lo voto nulo.

Cal desacralizar lo voto. No ye un achuste ni un churamento de fidelidat. No cal asperar a la candidata perfecta y mesianica que nos represiente a lo 100%. Ni sisquiá a lo 90. Como s'ha repetiu tanto en ista campanya, pa ilusionar-te, ves ta Disneyland. Voto siempre. Con ilusión, tasament lo he feito dos vegadas. En istas zagueras, con prou pampurria, la verdat. Por muitas razons que no fa falta que explique porque no aporta res. Voto porque creigo que, estratechicament, nos conviene. Porque qui siga en ixos puestos de poder y chestión me puet fer la vida una mica menos dificil. Voto porque los politicos nomás te fan burro falso si asperas bella cosa d'els. Nomás aspiro a que no me emboliquen mas la vida que prou empandullo tiengo ya. Voto porque lo día d'as votacions ye la cosa mas util que puedo fer, porque no votar no tien mica utilidat. Voto tranquilo, porque si m'entivoco de candidatura u d'estratechia no tiengo garra problema en reconoixer-lo y no voi a pasar mica vergüenya en decir “pues sí, pues m'entivoqué y talment hese caliu que votase a otri. Prebaré d'aprender pa las siguients”.

Escribo isto en la chornada electoral, de maitins, cuan acaban d'ubrir los colechios electorals. Voté fa días, por correu. La ringlera yera bien larga. Creigo que, en cheneral, la izquierda ha feito una buena campanya pa unas eleccions que veniban perdidas, con pocas alufras. Levo los zaguers meses prebando de fer venir a buenas a una patacada d'abstencionistas que dudaban si votar en ista ocasión en veyendo la situación. Sisquiá les haigamos convenciu y cuan leigas isto tiengamos la posibilidat d'un gubierno que no nos embolique mas la vida, que prou empandullo tenemos ya.

martes, 18 de julio de 2023

Fin de temporada con tamborinada. Tierra de barrenaus 9x22.

Entre las cosas que jodió la tamborinada de l'atro día en Zaragoza, la menos important estió la fin de temporada de Tierra de barrenaus que gravabanos ixe chueves a las 19:00. A los problema pa que arribasen las convidadas se sumó la baseta que s'heba formau en los estudios d'a radio, asinas que calió polargar la gravación. Bien se vale que lo lunes tot fue bien, si fa u no fa y podiemos trayer-tos lo programa que zarra ista novena temporada y con lo que me despido dica setiembre u octubre.

Por lo cambio de calendata bella convidada se quedó sin poder venir t'o programa, pero contemos con la presencia de Tamara, Cherardo y Vero qui, chunto con los audios y solicituz de cancions de Edu, Serchio, Dabi y Cris plenoron iste episodio con una patacada de temazos. Charremos tamién d'os millors momentos personals d'iste curso 22/23 y, por cuestions de tiempo, se nos quedoron difuera muitas atras cosas que querebanos haber feito.

Ya en va mas de 150 gravacions de Tierra de barrenaus. Un programa que en 2024 fará nueu anyos en emisión y que aspero que consiga fer la decada y blincar los 200. Pa despedir, nomás me queda agradeixer a toda la chent que fez parte d'o programa, a las que respondez cada vegada que foi un clamamiento pa que colaborez, a las que lo ascuitaz en cualsequier d'as plataformas y a las que me escribiz pa contar-me lo que tos pareixe. Y, prou que sí, animar-tos a que, a l'atro anyo no nomás lo sigaz fendo sino que gosez fer un programa propio en aragonés, que soi muit solet en las ondas. Fa falta muita mas producción en la nuestra luenga y, lo menos en Radio Topo, las puertas son ubiertas pa cualsequier que quiera embrecar-se en ista aventureta. No cal conoiximientos tecnicos, nomás pasión y ganas.

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #151

martes, 4 de julio de 2023

Zarrando la calaixera. Tierra de barrenaus 9x21

Fatin-fatiand van 150 programas de Tierra de barrenaus. Mas de 200 horas d'emisión en aragonés, hereuas de La Enredadera, a on que aprendié a fer radio, de programas como Fendo Orella y A hora charrante que facioron tranya y de todas las companyeras y companyers de Radio Topo que m'aduyan por cada día y de qui contino aprendendo a-saber-lo, no nomás sobre radio.

Iste programa, como ya ye tradición d'as zagueras temporadas l'adedicamos a completar con la cuarta canción los calaixos de cancions que s'han iu ubrindo en la vintena de programas anteriors. Un total de deciseis temas bien variaus en estilos que aspero que tos faigan goyo. Tos convido a participar en ista triga y aportar-me cuals atras cancions hesez esleixiu y tamién, prou que sí, a proposar calaixos pa la decena temporada que, si no i hai garra problema de zaguer hora, empecipiará iste agüerro. 

De calaixos, bi'n ha habiu cuatre. Lo primer, pa la canción buen rollera, ixa que te devanta l'animo en sentir-la, que pretas a bailar y que fa salir lo sol en un día triste. Lo segundo ye pa la canción movilizadera, ixa que parla de manifestacions y luitas y de las personas que las fan. Seguimos lo rolde con la canción pifola, la que charra d'ixa droga legal tant normalizada que ye l'alcohol y d'os suyos efectos. Pa rematar, tenemos lo cuarto calaixo con cancions marxistas a on que replegamos temas que tocan de bella manera lo marxismo, l'anarquismo y las suyas historias. 

La novena temporada no ye rematada. En queda un programa que gravaremos lo 6 de chulio y s'emitirá lo 17. Si quiers venir-te-ne t'a gravación u proposar-nos bella canción, bel tema pa charrar u cualsequier cosa que se t'ocurra, no dudes a fer-lo. Toda la chent que ascuitaz Tierra de barrenaus fez parte d'o programa y queremos que i participez pa aduyar a que l'aragonés contine vivo y se sienta por tot.

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #150

 

martes, 20 de junio de 2023

Cluixiuesos, morals d'izquierdas y atras cosas. Tierra de barrenaus 9x20

Zaguer programa "normal" d'a temporada a on que trayemos un capitol clasico pleno de contenius. Antes d'empecipiar, tos doi las gracias a toda la chent que nos ascuitaz por fer posibles istos (cuasi) 150 programas y a todas las personas que tos pasez por la Feria d'o Libro de Zaragoza en istos días y me faciez arribar tot lo carinyo d'as lectoras. Sin los vuestros animos, no sería posible Tierra de barrenaus.

Tamara traye, en la suya sección medioambiental, un d'os temas polemicos d'istos días: la suspensión d'o programa de reintroducción d'o cluixiuesos en lo Mayestrato. Aproveitamos pa explicar un poquet cómo se ye recuperando ista especie menazada y cuals son los problemas derivaus d'a proliferación d'aerocheneradors por tot y, en concreto, por ixa parte. 

En istos días de pactos d'a izquierda a on que se charra muito de nombres y menos d'ideyas - d'atra man lochico por los tiempos que s'han imposau - traigo un articlo de Alfredo González-Ruibal publicau en abril en Público y que he considerau bien intresant y atemporal.

En iste mes tant literario no podeba deixar de meter un relato locutau. En iste caso, ye Caparra, un d'os que fan parte d'o reto Inktober de 2021 y que replegué en lo fanzine "L'aragonMés" que podez conseguir en Nogara. 

La parte mosical s'imple con cuantos grupos que sonarán en lo PIR, l'Aplec dels ports u lo Poborina Folk. Ubrimos lo calaixo d'a canción marxista por tercer vegada pa ficar-ie tot un temazo d'Aviador DRO de 1983 y, con ixa canción deixamos toz los calaixos con tres temas. Lo cuarto de cada un - canción pifola, movilizadera, buenrollera u marxista - los ubriremos en lo siguient programa, lo que fa lo numero 150 y pa lo qual tos convidamos a fer-nos arribar las vuestras propuestas mosicals.

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #149

jueves, 15 de junio de 2023

Pactos d'un fuello. Diario electoral 03

Un treballo de clase de 1º d'ESO. Y con mala nota. Ixo pareixeba l'acuerdo PP-VOX pa gubernar lo País Valenciano, con chenialidaz como "Libertat pa que todos podamos esleixir" u "Sinyals d'identidat pa desfender y recuperar los nuestros sinyals d'identidat". Ixe acuerdo se fació en tasament bella hora y cuento que, en realidat, lo farían en 10 minutos y adedicarían la resta a preguntar-se por la familia u pretar-se un gin-tonic. Entremistanto, la izquierda yeranos fendo-nos pallas mentals sobre fuellas de ruta, tricolotiando-nos por cualsequier detalle y chitando sal en l'hortal d'o vecín de trinchera. 

Creigo sincerament que una d'as fortalezas d'a izquierda ha d'estar lo metodo. Que lo debat y la reflexión han d'estar continas. Que siempre hemos d'estar revisando los nuestros postulaus ideolochicos pa no esdevenir dogmaticas. Pero talment no pas toz los días y talment no pas con seguntes qué intensidaz.

En la dreita tamién i hai diversidat. Liberals, democristianos, faxisitas senso stricto... Toz saben qué piensa la resta y aplazan lo debat a haber conseguiu lo poder. En la izquierda sabemos perfectament de qué coda ye cada una d'as nuestras familias. Sabemos que los temas a on que no coincidimos son bels pocos. Belun de mas fundo, belatro de mas superficial. Pero sabemos lo que i hai. La escenificación d'o pacto d'o País Valenciano nos habría de fer reflexionar. No digo que copiemos ixa indignidat, pero sí que talment podríanos fer uns acuerdos mas basicos y que no calga procesos de anyos pa decidir un programa ideyal que dimpués no podremos aplicar por diferents motivos: lo primero, porque no haigamos conseguiu lo poder entre atras razons por estar-nos mas a debaz esterils que a estratechicos; lo segundo por la propia urchencia d'a vida que obliga a improvisar y a aplicar las politicas como buenament se pueda, ¿u ye que s'hese puesto fer un progama que tenese en cuenta la pandemia u la guerra en Ucraína?; y lo tercer porque a no estar que faigamos una revolución, lo poder d'a izquierda habrá d'estar compartiu con lo PSOE que nunca no deixará implementar seguntes qué politicas. 

Dimpués d'una semana de pacto Sumar-Podemos seguimos con lo ferrete d'o veto d'Irene Montero. No sé si dende Sumar creyeban que Podemos reblaría en iste tema y se callaría. No sé si en Podemos son conscients d'o mal que puet fer a la coalición d'a que ya en fan parte prolargar lo tema tantismo. Lo debat ideolochico -y por ende de personas que represienten ixa ideolochía con toz los suyos matices - ye vital en la izquierda y ye menester pa que de verdat sigamos una teoría politica liberadera y transformadora. Pero si ya sabemos quí somos y qué pensamos cada ún, talment habríanos de deixar ixe debat pa lo tiempo entre procesos electorals y, cuan sigamos en istas dinamicas, priorizar cuestions estratechicas. Ye penible y fiero, pero mas en será deixar lo poder en mans de clicas como la chentucia que gubernará lo País Valenciano los siguients cuatro anyos.

Si bella cosa ha teniu de bueno l'adelanto electoral ye que s'ha contrimostrau que las izquierdas se pueden meter d'acuerdo sin aprecisar procesos larguismos de debat que acaban cremando a-saber-la chent y con trenta escisions. Sí se puet. ¿Ye pior lo resultau, son piors las listas y los suyos representants, que si s'hese teniu seis meses mas?. ¿S'hese feito una coalición millor? Lo dudo. 

Pasarán las eleccions y, pase lo que pase, tendremos que solucionar isto de cara a los procesos de 2026-2027. Podemos empecipiar a l'inte a fer-lo y permitir-nos un debat fundo y serio que estableixca un metodo de participación real y lo mas horizontal posible en un sistema que por definición no en ye u aguardar a zaguer hora y asumir que los pactos se farán sobre personas y puestos seguntes lo suyo peso electoral, como fan los fachas, pero con una redacción una mica menos vergüenyosa.

martes, 6 de junio de 2023

Especial Libros 2023. Tierra de barrenaus 9x19

Entre lo 3 y lo 11 de chunyo se fa en lo Parque Gran Jose Antonio Labordeta la Feria d'o Libro de Zaragoza. Toda una semana pa disfrutar d'a ufierta literaria d'a ciudat y lo país. Autoras, editorials, librerías y personas relacionadas de diferents maneras con los libros nos trobaremos ixos días en lo parque pa compartir ixa rebonica afición que ye la lectura. Imposible visitar-la y no salir con bel libro baixo lo brazo.

Con ixa enchaquia, hemos feito un programa centrau en recomendacions literarias, y con la participación d'as personas que respondiez a lo clamamiento feito en rez y nos ninviez las vuestras ideyas. N'i ha habiu de bien variadas: asayo, relatos, comics y novelas, de novedaz y d'antigos, d'autoras d'aquí y de bien luent... Una patacada de propuestas a on que a fe que trobarás bella cosa que te faiga goyo. Muitas gracias a qui hez colaborau y, a la resta, tos aspero en la siguient convocatoria pareixida que faiga.

En ixos días, antimás, seré present en las paradetas de l'Asociación Aragonesa de Escritores (lunes 5 de tardes), la d'Imperium Ediciones (miercres 7 de tardes) y la d'a Librería La Montonera (viernes 9 de tardes), firmando libros y charrutiando con todas las que tos agane d'acercar-tos-ie. ¡Tos i aspero!

Recuerda que puez ascuitar toz los programas en Ivoox, Spotify y la web de Radio Topo.

Programa #148


 

 

lunes, 5 de junio de 2023

Adéu, Ciutadans. Diario electoral 02

Fa cuatro anyos, en la investidura de Pedro Sánchez, Arrimadas no deixaba de fer momos. En primeras sinyalaba a lo recient nombrau president. Contino le deciba que se’n iría. Y acababa fendo lo cucullet como un personache d’as cintas de mafiosos. Lo partiu suyo lo lideraba Albert Rivera, ixe que bel anyo antes le preguntaban en l’Hormiguero si se veyeba como president. Yeran los buenos tiempos de Ciudadanos, lo partiu que lo president d’o Banco Sabadell heba dito que feba falta: un Podemos de dreitas.

Toz dos ya son en atros negociaus. Las ratas van fuyir d’o barco con los primers foradez y agora no i queda que cuatro irreductibles.

Creyeba que brindaría lo día que viyese lo naufrachio d’o partiu narancha, pero las sensacions son bien diferents. ¿Me’n foi contento? Prou que sí. Que Ciudadanos faiga fallita ye la certificación d’o fracaso d’un prochecto de dreitas que arroclaba voto de chent no tant de dreitas. Pero, en veyendo la noticia d’a, antes mas fature, agora caricacha Inés, abandonando lo suyo puesto, me trobé con bell sentimiento de tristura, por diferents razons.

La primer, por pura empatía. He visto dispareixer muitas organizacions y prochectos a on que he participau u por los que teneba bel carinyo. Sé lo que cuesta montar un colectivo y la pena que fa veyer-lo eslanguir-se. Asinas que cuan veigo bel caso asinas no puedo deixar de pensar en toda la chent que i ficó fayena y ilusión. En la militancia de base, que los cuadros ya tendrán bel apanyo presto en las interpresas que los financioron.

La segunda porque la desaparición de Ciudadanos no deixa popiello a lo votant facha. Toz los votos suyos los han replegaus PP y VOX. Bels pocos, lo PSOE. Lo suyo fracaso ye lo d’ixe centro liberal que preboron de representar antes UCD, CDS, UPyD y un ciento de partidez mas chicoz. Ye embolicau que funcione un partiu asinas en tener l’espacio politico ocupau por un PSOE de tot socioliberal y un electorau que se siente representau por lo PP.

La tercer, la mas practica. Barrunto que buena parte d’a victoria d’o PSOE y las izquierdas en las eleccions prepandemicas yera d’a división d’a dreita. Igual como nos ha pasau en istas municipals y autonomicas ¿cuántos votos a VOX y Cs se quedarían sin representación por bien poco? Que Cs no se presiente ye una mala noticia. Toz ixos votos de fachetas iban a ir t’a vasuera igual como fuoron muitos d’os nuestros en ista zaguer convocatoria. Que ye verdat que ya no en yeran guaires, pero toda piedra fa paret.

Asinas que sisquiá lo reconsideren, faigan caso a Edmundo Bal, y acaben presentando listas en tot l’estau conseguindo sumar en cada circunscripción un 0,1 % menos d’o que cal pa conseguir diputau.